Nubi qafqaz regionunda alman



Yüklə 489.01 Kb.

səhifə1/6
tarix19.07.2017
ölçüsü489.01 Kb.
  1   2   3   4   5   6

 

 

CƏNUBI QAFQAZ 



REGIONUNDA ALMAN 

MƏSKƏNLƏRININ 

SALINMASININ 200 

ILLIYI 


                                  Biblioqrafik icmal 

 

 



 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bakı  2017

 

 

 

C.Cabbarlı 

adına 

Respublika 

Gənclər 

Kitabxanas

ı

 

 

      30  avqust  2016-



cı  ildə  Azərbaycan  Respublikasının  Prezidenti  "Cənubi  Qafqaz 

regionunda  alman  məskənlərinin  salınmasının  200  illiyi  haqqında"

 

Sərəncam 



imzalamışdır.

 

    



                 

 

Cənubi Qafqa

z regionunda alman 

məskənlərini

 

salınmasının 200 illiyi haqqında 



Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

 

 



        

«Azərbaycanda  yüzillər  boyu  bərqərar  olmuş  tolerantlıq  mühiti  XIX  əsrin 

əvvəllərində buraya köçürüldükləri ilk vaxtlardan alman mühacirlərinin yerli əhali ilə qısa 

müddətdə  dərin  ünsiyyət  qurması  üçün  əlverişli  zəmin  yaratmışdır.  Məskunlaşdıqları  və 

qaynayıb  qarışdıqları  bu  yerləri  İkinci  Dünya  müharibəsi  dövründə  tərk  etmək 

məcburiyyətində  qalsalar da,  onların  özlərindən sonra qoyub  getdikləri tarixi

-

mədə


ni  irsi 

Azərbaycan  xalqı  multikultural  təbiətinə  sadiqlik  nümayiş  etdirərək  lazımınca  qoruyub 

saxlamışdır. Bir

-

birinin milli dəyərlərinə qarşılıqlı hörmət və ehtiram Azərbaycan və alman 



xalqlarının  mədəni  əlaqələrini  səciyyələndirən  başlıca  cəhətdir.  Alman

 

şərqşünasları 



Azərbaycan  xalqının  möhtəşəm  söz  sənəti  yadigarlarının  dünya  elm  aləminə 

tanıdılmasında  mühüm  xidmətlər  göstərmiş,  alman  memarları  isə  Azərbaycanda 

şəhərsalma mədəniyyətinə dəyərli töhfələr vermişlər.

 

       2017-



ci  ildə  Cənubi  Qafqaz  regionunda  alman  məskənlərinin  salınmasının  200  illiyi 

tamam olur. Azərbaycan xalqının tarixi və mədəniyyətində dərin iz qoymuş bu hadisənin 

UNESCO-

nun  “2016–



2017-

ci  illər  üçün  görkəmli  şəxslərin  və  əlamətdar  hadisələrin 

yubileyləri proqramı”na daxil edilməsi təqdirə layiqdir.

 

Azərbaycan  Respublikası  Konstitusiyasının  109



-

cu  maddəsinin  32

-

ci  bəndini  rəhbər 



tutaraq  və  Azərbaycanın  multikultural  ənənələrə  malik  çoxəsrlik  tolerantlıq  məkanı  kimi 

təbliğində  böyük  əhəmiyyətini  nəzərə  alaraq,  Cənubi  Qafqaz  regionunda  a

lman 

məskənlərinin  salınmasının  200



-

cü  ildönümünün  layiqincə  qarşılanmasını  təmin  etmək 

məqsədi ilə qərara alıram:

 

1.   



Azərbaycan  Respublikasının  Mədəniyyət  və  Turizm  Nazirliyi  Azərbaycan 

Respublikasının  Xarici İşlər Nazirliyi və Azərbaycan  Milli Elmlər Akademiyası ilə birlikdə 

Cənubi Qafqaz regionunda alman  məskənlərinin salınmasının 200  illiyinə  həsr olunmuş 

tədbirlərə dair xüsusi proqram hazırlayıb həyata keçirsin.

 

2.  


Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti bu Sərəncamdan irəli gələn məsələləri 

həl


l etsin.

»

 



                                                                                

 

İlham Əliyev



 

                                            

 

          



Azərbaycan Respublikasının Prezidenti

 

                                                          Ba



kı şəhəri, 30 avqust 2016

-



 il. 

 


 

 



 

 

 

 

2017-


ci ildə Cənubi Qafqazda alman yaşayış məntə

-

qələrinin salınmasının (1817) 



200 illik yub

ileyləri qeyd ediləcək

dir. 

            Y

ubiley təklifi Almaniyanın dəstəyi ilə Azərbaycan və Gürcüstan tərəfindən birgə 

qdim edil



mişdir.

 

            



Mədəniyyət və turizm nazirinin müavini Sevda Məmmədəliyeva Cənubi Qafqazda 

mövcud  olan  alman  irsi  haqqında  film  çəkilişlərinin  aparılması  məqsədilə  nümayəndə 

heyəti ilə görüşmüşdür.

 

            



Almaniya,  Azərbaycan,  Gürcüstan  ölkələrinin  təşəbbüsü  ilə  2016

-2017-


ci  illərdə 

YUNESKO-


nun  yubileylər  proqramı  çərçivəsində  Cənubi  Qafqazda  alman  yaşayış 

məntəqələrinin  salınmasının  (1817)  200  illik  yubileyinin  qeyd  olunması  barədə 

YUNESKO tərəfindən qərar qəbul edilmişdir.

 

 



Bununla  əlaqə

dar  18  oktyabr  2016-

cı  il  tarixində  Azərbaycan  və  Gürcüstanda 

mövcud olan alman irsi haqqında film çəkilişlərinin aparılması məqsədilə mədəniyyət və 

turizm nazirinin müavini Sevda Məmmədəliyeva alman kinorejissoru Fridhelm Brükner və 

onu müşayiət edən həmkarları Ortvin Henniq, Gunter Konrad, Gürcüstan Milli Muzeyinin 

direktor müavini Mixeil Tseretelli ilə görüşmüşdür.

 

 



Görüşdə  Azərbaycan  Respublikası  Prezidentinin  Administrasiyasının  baş 

məsləhətçisi Sudabə Zeynalova və Nazirliyin məsul əməkdaşları da iştirak etmişdir.

 

            



Nazir  müavini  Sevda  Məmmədəliyeva  çıxış  edərək  qeyd  etmişdir  ki,  üç  ölkənin: 

      


Almaniya, Azərbaycan və Gürcüstanın birgə tarixinə həsr olunmuş bu filmin çəkilişi bütün 

xalqlar  üçün  böyük  əhəmiyyət  kəsb  edir  və  Azərbaycanda

  xalqlar

arası  mövcud  olan 

multikultural  mühit  və  tolerantlıq  bu  filmdə  öz  əksini  tapmalı  və  alman  ictimaiyyətinə 

çatdırılmalıdır.  Eyni  zamanda  Sevda  xanım,  çəkilişlərlə  bağlı  müvafiq  tövsiyələr  vermiş, 

əlavə  arxiv  və  foto  materialların  daxil  olunması  zərurətini

 

bildirmiş  və  mövzunun 



tədqiqatçısı olan Sudabə Zeynalovanın elmi və popular əsərlərindən istifadə olunmasını 

tövsiyə etmiş və sözü ona vermişdir.

 

S.Zeynalova öz fikirləri ilə bölüşmüş və çap olunmuş 



bəzi əsərlərinin surətlərini Almaniyadan gələn mütəxəs

-s

islərə təqdim etmişdir.



 

 

F.Brükner  və  O.Henniq  çıxış  edərək  Azərbaycanın  qərb  hissəndə  200  il  bundan 



əvvəl məskunlaşmış Alman köçkünlərinin tarix və mədəniyyətinin qorunması və gələcək 

nəsillərə çatdırılmasında mühüm işlərin həyata keçirilməsinə görə Azərbaycan Xalqına və 

Dövlətinə  dərin hörmət və ehtiramlarını bildirmiş və filmin çəkilişlərinə 2016

-cu  ilin  sonu 

2017-

ci ilin əvvəllərində başlayacaqlarını qeyd edərək, layihənin həyata keçirilməsinə 1



-2 

il vaxt tələb olduğunu vurğulamışdırlar.

 

       

Almaniya  və  Azərbaycan  yaxşı  tərəfdaşlardır.  Biz  bir 

çox  sahələrdə  əməkdaşlıq  edirik.  Bizim  aramızda  çox  fəal 

siyasi dialoq mövcuddur.

 

 

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti



  

İlham Əliyev 

 

 

                    


 

  



Xanım  Sevda  Məmmədəliyeva  yekun 

sözündə  qeyd  etmişdir  ki,  Azərbaycan  tərəfi 

layihənin  həyata  keçirilməsi  ilə  bağlı  lazımi 

tədbirləri  görməyə  hazırdır  və  materiaların 

toplanılması  ilə  bağlı  arxivlərdə  müvafiq 

şərait  yaradılacaqdır. Çıxışın sonunda bütün 

tərəflərin  ən  başlıca  məqsədi  filmin  yüksək 

keyfiyyətlə  yaradılmasına  inandığını  xüsusi 

qeyd etmişdir.

 

 



23  may  2016-

cı  il  tarixində  mədəniy

-

yət  və  turizm  nazirinin  müavini  Sevda 



Məmmədəliyeva  Alman  kinorejissoru  Fridhelm  Brüknerin  rəhbərlik  etdiyi  nümayəndə 

heyəti ilə görüşmüşdür.

 

Görüşdə Azərbaycanda mövcud olan alman irsi haqqında film çəkilişlərinin aparılması ilə 



bağlı layihənin müzakirəsi aparılmış, nümayəndə heyətinin filmin çəkilişləri ilə bağlı Bakı, 

Gəncə  şəhərlərinə  və  Gədəbəy,  Göygöl,  Şəmkir,  Ağstafa,  Tovuz,  Samux  rayonlarına 

olan səfərlərinin nəticələri haqqında fikir mübadiləsi aparılmışdır.

 

Qeyd edək ki, layihənin həyata keçirilməsində əsas məqsəd Azərbaycanda və digər 



Qafqaz  ölkələrində  yaşamış  almanların  irsinin  dünyaya  çatdırılmasıdır.  Bu  məqsədlə 

alman  ir

sini  işıqlandırmaqla  yanaşı,  ölkəmizdə  mövcud  olan  multikultural  mühit  və 

tolerantlıq haqqında dünya ictimaiyyətinin məlumatlandırılması üçün ölkəmizə səfər təşkil 

olunmuşdur.

 

Görüşdə  nazir  müavini  Sevda  Məmmədəliyeva  almanların  ölkəmizdə  məskunlaş



-

masının


 

tarixindən, həyat tərzindən, onların müxtəlif sahələrdə gördükləri işlər haqqında 

məlumat vermişdir. Həmçinin, nazir müavini Almanların ölkəmizdə yaratdıqları memarlıq 

nümunələrindən  və  gördükləri  uğurlu  işlərindən  bəhs  etmiş  və  qeyd  etmişdir  ki, 

Azərbaycanda  alman  irsininin  qorunması,  təbliği  üzrə  işlər  aparılır,  müxtəlif  konfranslar, 

tədbirlər və s. təşkil olunur.

 

Sevda Məmmədəliyeva bu istiqamətdə görülən işlərdən biri kimi Göygöldə yerləşən 



Alman icmasının tarixi Muzeyini xüsusilə qeyd etmiş və bu kimi

 

mədəniyyət obyektlərinin 



iki xalq arasında möhkəm dostluq nümunəsi olduğunu vurğulamışdır.

 

Berlin Humboldt Universitetinin Azərbaycan tarixi kafedrasının müdiri, professor Eva 



Maria  Aux  səfərin  təşkilindən  böyük  məmnunluq  duyduğunu  ifadə  etmiş  və  ilin  son

una 


qədər  çəkilməsi  planlaşdırılan  filmin  həm  Azərbaycan,  həm  də  Alman  cəmiyyəti  üçün 

mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini qeyd etmişdir.

 

Səfərdə  iştirak  edən  səfir  və  dilomatlar  üçün  keçirilən  proqram  direktoru  Ortvin 



Hennig  isə  Azərbaycana  dəvət  olduğuna  və  göstərilən  isti  qəbula  görə  minnətdarlığını 

bildirmişdir.  O  qeyd  etmişdir  ki,  Azərbaycan  xalqı  qonaqpərvərlik  və  səmimiyyəti  ilə 

yanaşı,  tolerantlıq  və  multikultural  dəyərlərə  verdiyi  böyük  önəmə  görə  onda  geniş 

təəssüratlar yaratmışdır.

 

Alman  kinorejissoru  F



ridhelm  Brükner  layihənin  həyata  keçirilməsi  halda 

Azərbaycanın həm Almaniyada, həm də Avropada tanınmasına böyük təsir göstərəcəyini 

bildirmişdir.  Kinorejissor  qeyd  etmişdir  ki,  filmin  Almaniyanın  bir  neçə  televiziya 

kanallarında  yayımı  nəzərdə  tutulur.  Filmin  hazırlanmasının  əsas  məqsədlərindən  biri 



 

olan Azərbaycanın turizm sektorunun tanıdılmasını qeyd edən Fridhelm Brükner cari ilin 



sentyabr ayından filmin çəkilişlərin başlanacağını bildirmişdir.

 

Filmdə  Azərbaycanda  Alman  izləri  ilə  yanaşı,  ölkəmizin  tarixi,  tolerantlığı  və 



multikulturalizm  ənənələrinə  həsr  olunmuş  ənənlərin  çəkiləcəyi  barədə  məlumat 

verilmişdir.

 

Sonda nazir müavini Sevda Məmmədəliyeva görüşdə müzakirə olunan məsələlərin 



əhəmiyyətini qeyd  etmiş və Almaniya və Azərbaycan arasında əməkdaşlıq ənənələrinin 

inkişafına  mühüm  töhvə  olacaq  layihənin  birgə  fəaliyyət  nəticəsində  uğurlu  olacağını 

bildirmişdir.

 

Məlumat  üçün  bildiririk  ki,  2016



-2017-

ci  illərdə  YUNESKO

-

nun  yubileylər  proqramı 



çərçivəsində  Cənubi  Qafqazda  alman  yaşayış  məntəqələrinin  salınmasının  (1817)  200 

illik  yubileyinin  qeyd  olunması  ilə  bağlı  qəbul  olunmuş  qərara  əsasən  Azərbaycanda 

mövcud olan alman irsi haqqında film

 

çəkiləcəkdir.



 

Alman  irsi  Azərbaycanın  təşəbbüsü  ilə  YUNESKO

-

nun  mədəniyyət  abidələri 



siyahısına  daxil  edilib:  "Azərbaycan  hökuməti  Azərbaycanda  alman  abidələrinin 

qorunması üçün bərpa işləri aparır. Məndə olan son məlumata görə, 4 kilsə bərpa edilib. 

Almanların  yaşamış  olduğu  kənd  və  qəsəbələr  təmir  olunub”.  Bununla  yanaşı, 

Mədəniyyət  və  Turizm  Nazirliyi  almaniyalı  həmkarları  ilə  birlikdə  ölkəmizin  müxtəlif 

regionlarında  məskunlaşan  alman  mühacirlərin  həyatını  əks  etdirən  "Azərbaycanda 

Alman  Məskənləri”  adlı  layihə  hazırlayıb.  Layihənin  tərkib  hissəsi  kimi  aşağıdakı 

tədbirlərin  həyata  keçirilməsi  planlaşdırılıb.  Bu  tədbirlər 

Gədəbəydə  "Siemens” 



muzeyinin abadlaşdırılması, Şəmkirdə Alman İrsi Mərkəzinin bərpası, Göygöldə Regional 

Muzeyin  təmir  edilməsidir.  Azərbaycanla  münasibətlərdən  danışan  Ştaynmayer  köhnə 

alman  kəndlərinin  bərpasını  və  xalqların  sıx  əməkdaşlığını  olduqca  məmnunluqla 

qarşılayıb: "Təşəkkür edirəm ki, Azərbaycan bu kəndlərin  bərpası üçün aktivlik göstərir. 

Biz birlikdə çalışacağıq”.

 

 



 

Qafqaz almanları

 

 

 



B

akıdakı  lüteran  Xilaskar  Kilsəsi.

 

Kilsə  1897



-

ci  ildə  tikilib.  Bu  günlər  konsert  zalı 

kimi fəaliyyət göstərir.

 

Qafqaz  almanları  (alm.  Kaukasiendeutsche)  —



 

almanların  Qafqaz  bölgəsində 

məskunlaşan  bir  subetnik  qrupudur.  Onlar  əsasən  XVIII

-

XIX  əsrlərdə  indiki  Şimali 



Qafqaz,  Gürcüstan,  Azərbaycan,  Ermənistan  və  Qars  (bu  günlər  Türkiyənin  şərq 

illərindən  biri)  ərazisinə  köçüb  gəlmişlər.  1941

-

ci  ildə  İkinci  dünya  müharibəsinin 



başlanmasıyla  onların  çoxsu  Sovet  hakimiyyəti  tərəfindən  "təhlükəli  element"  kimi 

Qazaxıstana  və  Sibirə  sürgün  edilmişdir.  Qafqazda  qalan  almanlar  əsasən  qeyri

-

almanlarla nigah bağlamış



 

qadınlar idi.

 

Şimali Qafqazın ilk alman sakinlərin  Rusiyanın Volqaboyu bölgəsinlər köçənlər idi. 



Çar hakimiyyəti 1774

-

cü  ildə Osmanlı imperiyasından  alınan və əhalisi  olduqca  az olan 



Kubana  mümkün  qədər  çox  Rusiya  vətəndaşı  yerləşdirməyə  çalışırdı.  Lakin  bölgənin 

iqlimi, inkişaf etdirilməmiş infrastrukturu və yerli hərbi hissələrin qeyri

-

ruslara qarşı mənfi 



münasibəti  alman  mühacirətinə  mane  olurdu.  XIX  əsrin  ikinci  yarısında,  Rusiyanın 

kapitalist sisteminə addımlaması dövründə Şimali Qafqaza almanların sayı olduqca artdı. 

 


 

Əsasən kənd təsərrüfatı ilə məşqul olan bu mühacirlər nəinki tək Volqaboyudan, habelə 



Qara  dəniz  sahillərindən  və  hətta  Almaniyanın  özündən  köçüb  gəlirdilər.  1917

-

ci  ildə 



burada  200-

dən  artıq  alman  koloniyası  mövcud  idi.  Sürgün  zamanı  Şim

ali  Qafqaz 

almanlarının sayı 160 mindən çox idi.

 

Cənubi  Qafqaza  gəlincə,  buranın  ilk  alman  koloniyası  bu  günkü  Gürcüstan 



ərazisində salınmışdı. 1818

-

ci ilin sentyabrın 21



-

də çar I Aleksandrın dəvətiylə Qafqaza 

köçən  Vürtemberq  kəndçiləri  və  münşəqləri  Tiflis  yaxınlığında  Marienbaum  adında 

şəhərcik  saldılar.  Növbəti  il  ərzində  Avropadan  köçən  almanlar  daha  5  koloniya 

qurmuşdu:  Elizabettal,  Yeni  Tiflis,  Aleksandrdorf,  Petersdorf  və  Katarinenfeld  (indiki 

Bolnisi). 

Tiflis və onun ətrafları Cənubi Qafqaz almanlarının qeyri

-

rəsmi mədəni mərkəzi idi. 



1906-1922-

ci illərdə burada alman dilidə buraxılan "Kaukasische Post" qəzeti çap edilirdi. 

O, Qafqazın yeganə alman ruznaməsi idi. 1918

-

ci ildə Gürcüstanda alman kəndlərin sayı 



20-

dən yuxarı idi. 1941

-

ci ildə Sovet hakimiyyəti buradan 20.423 etnik alman sürgün etdi.



 

 

 



Helenendorflu (indiki Xanlar rayonu) almanlar 

 

XIX  əsrin  sonu



-

XX  əsrin  əvvəli

  C

ənunubi  Qafqaz  almanlarının  əksəriyyəti 



etirazçılığa  (protestantlığa)  etiqad  edirdi.  Azərbaycanın  ilk  etirazçı  kilsəsi  məhz 

Helenendorfda  1857-

ci  ildə  tikilmişdi.  Sonralar  lüteran  kilsələr  Gədəbəydə  (1868), 

Şamaxıda  (1869),  Bakıda  (1897)  və  Annenfelddə  (1911)  də  tikilmişdi.  Azərbaycan 

Demokratik Respublikası dövründə yerli almanlar ilk koloniyanın salınmasının 100

-illiyini 

təntənə  ilə  qeyd  etdilər.  1941

-

ci  ildə  Sovet  hakimiyyətinin  əmriylə  22.841  alman 



Azərbaycandan  çıxarılıb  SSRİ

-nin  Asiya 

bölgələrinə  sürgün  edilmişdi.

 

Şimali  Qafqaz  və 



Gürcüstandakı kimi, bütün alman mənşəli şəhər və kənd adları rus və Azərbaycan adları 

ilə əvəz edilmişdi.

 

Gürcüstan  və  Azərbaycandan  fərqli  olaraq  alman  mühacirləri  indiki  Ermənistan 



ərazisində  yaşayış  məntəqə  qurmamışdılar.  Əsasən  Sovet  dövründə  İrəvanda 

məskunlaşırdılar.  Tarix  boyu  bu  ölkədə  onların  sayı  500

-

dən  artıq  olmayıb.  1941



-

ci  ildə 

buradan 

212 alman köçürülmüşdü

r. 

1878-


1918  illərdə  Rusiya  tərkibində  olan  Qarsda  aktiv  mühacirət  prosesləri  baş 

verirdi.  Mühacirlərin  əksəriyyəti  ili  tərk  etmiş  müsəlmanların  yerini  alan  və  hakimiyyət 

dəstəyi  ilə  məskən  salan  məsihilər:  ermənilər,  ruslar,  aysorlar,  yunanlar,  polyaklar  və 

almanlar  idi.  1891-

ci  ildə  burada  Petrovka  adlı  ilk  alman  kəndi  yarandı.  Birinci  dünya 

müharibəsindən bir az əvvəl daha iki kənd (Vladikars və Estonka) salınmışdı. Burada baş 

verən  hərbi  əməliyyatlardan  və  təhlükən  canlarını  qurtaran  almanlar  müharibənin 

sonundan öncə Azərbaycana qaçıb, oradakı Ayxenfeld koloniyasında məskunlaşdılar.

 

Azərbaycan almanları 



Azərbaycanda yaşamış alman icmasına verilən ümumi ad. 

1817-

ci  ildə  General  Yermolov  almanların  ilk  dəstələrinin  Azərbaycana  yerləşdirilməsi 



barədə  göstəriş  vermişdir.  Azərbaycana  yerləşdirilmiş  ilk  almanların  çoxu  Vürtemburq 

krallığının sakinləri  olmuşdular. 1817 

-  1818-

ci illərdə Qafqazda təşkil olunmuş  8 alman 

kaloniyasından  ikisi  Yelenendorf  və  Annenfeld  Şimali  Azərbaycanda  yerləşirdi.  Bu 

kaloniyalardan  başqa  almanlar  Georqsfeld,  Qrünfeld,  Ayxenfeld,  Traubenfeld, 



 

Yelizavetinka  kimi  kəndlərdə  yaşayırdılar.  Qafqaz  almanları  tərəfindən  Tiflis  şəhərində 



nəşr  olunan  Kaukasische  Post  qəzetinin  hər  bir  nömrəsi  yuxarıda  göstərilən  kənd  və 

şəhərlərə çatdırılırdı

r. 

Almanlar Azərbaycanda siyasi və ictiami həyatda daim fəal olmuşdular. Azərbaycan 



Demokratik  Respublikası  parlamentinin  IX  Milli  azlıqlar  fraksiyası  dörd 

 

üzvündən  biri 



əslən alman olan Lorens Kun olmuşdur. Lorens Kun 1884

-

cü ildə Yelenendorf şəhərində 



anadan olmuş və bir müddət burada fəaliyyət göstərmişdir. 1918

-

ci ilin 7 dekabr tarixində 



AXC  parlamenti  öz  işinə  başlayanda  Lorens  Kunda  parlamentə  qoşulmuşdur.  O, 

Azərbaycan almanlarının təmsil edirdi.

 

Bakı  şəhərində  yerləşən  Alman  lüteran  kilsəsinin  xor  kollektivi 



1933-

cü  ildə 

yaradılmışdır



 

Azərbaycan–Almaniya münasibətləri

 

     



     

İki  ölkə  arasında  qarşılıqlı  münasibətlərin  başlanğıcı  XIX  əsrin  ikinci  yarısına 

təsadüf  edir.  1863

-

cü  ildə  Almaniyanın  "Simens  qardaşları"  firması



 

tərəfindən  Gədəbəy 

ərazisində  yerləşən  mis  yataqları  bazasında  iri  misəritmə  zavodları  tikimişdir.

 

XX  əsrin 



əvvəllərinədək  bu  zavodlarda  istehsal  edilən  mis  Cənubi  Qafqazda  əridilən  misin  2/3 

hissəsini  təşkil  edirdi.  Bundan  əlavə  "Simens  qardaşları"  firması  Daşkəsən  ərazisində 

kobalt  yataqları  bazasında  kobalt  zavodu  inşa  edib.  Bu  zavodların  inşası  nəticəsində 

xeyli  sayda  insan  işlə  təmin  edilib,  əhalinin  maddi  rifahı  yüksəlmişdir.

Alman 

sənayeçilərinin  bu  ərazidə  fəallığının  artması  nəticəsində  ətraf  ərazilərdə,  xüsusilə 



Azərbaycanın indiki Göygöl və Şəmkir rayonlarında alman koloniyaları yaranmışdır.

 

    



Almaniya  Azərbaycanın  müstəqilliyini  1992

-

ci  ilin  12  yanvarında  tanımışdır.



 

Azərbaycan  ilə  Almaniya  arasında  diplomatik  münasibətlər  1992

-ci  ilin  20  fevra

lında 


qurul

muşdur. 


2  sentyabr  1992-

ci  ildə  Azərbaycanın  Almaniyada  səfirliyi,  22  sentyabr 

1992-

ci  ildə  Almaniyanın  Azərbaycandakı  səfirliyi  açılmışdır.



 

Diplomatik  münasibətlərin 

yaranmasından  sonra  Azərbaycan  və  Almaniya  arasında  əlaqələr  mütəmadi  olaraq 

i

nkişaf e



t

mişdir.


 

    


Prezident Heydər Əliyev o zamankı Almaniya Prezidenti Roman Hersoqun dəvəti ilə 

1-4  iyul  1996-

cı  il  tarixdə  Almaniyada  rəsmi  səfərdə  olub.  Səfər  zamanı  Heydər  Əliyev 

Almaniyanın  prezidenti,  kansleri,  vitse

-

kansleri  və  digər  hakimiyyət  nümayəndələri  ilə 



görüşlər keçirib. Bu görüşlər zamanı ölkələr arasındakı əməkdaşlığın xüsusiyyətləri geniş 

şəkildə  müzakirə  edilmişdir.

 

Ermənistan  tərəfindən  Azərbaycan  ərazilərinin  işğalı  və 



münaqişənin  sülh  yolu  ilə  həlli  məsələləri  Azərbaycan  Prezidentinin  keçirdiyi  görüşlərin 

əsas  müzakirə  mövzusu  olmuşdur.

 

Səfər  çərçivəsində,  siyasi,  iqtisadi  və  elmi  texniki 



əməkdaşlıq  sahəsində  beş  müqavilə  imzalanmışdır.

 

Keçən  illər  ərzində  Almaniya  ilə 



Azərbaycan arasında müdafiə, siyasi təhlükəsizlik, terrorizmə qarşı mübarizə sahəsində 




  1   2   3   4   5   6


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə