Азярбайъан милли елмляр академийасы м. Фцзули адына ялйазмалар институту


-less suffiksi ilə düzələn sifətlər



Yüklə 3,19 Mb.
Pdf görüntüsü
səhifə15/50
tarix06.05.2017
ölçüsü3,19 Mb.
1   ...   11   12   13   14   15   16   17   18   ...   50

-less suffiksi ilə düzələn sifətlər.  

Model: n+less → adj  

   V + less → adj  

“-less” suffiksi produktiv hesab olunur, “malik olmayan, məhrum olunmuş” 

kimi ümumi mənalı sifətləri yaradır.  

“-less” suffiksi ilə yaranmış sözlərin linqvistik statusu çox rəngarəngdir: bəzi 

sözlər lüğətdə yerləşdirilib (heartless), produktiv sözdüzəldici model əsasında 

yaranmış törəmə sifətlərin böyük əksəriyyəti okkazionalizm (moneyless) adlanır.  

“-less” suffiksi müxtəlif əşya, maddə və material ifadə edən isim mənşəli söz 

kökləri ilə birləşərək universal produktivliyə malik olur. Məsələn:  

İnsanlar arasında münasibət bildirir: (hairless- keçəl, brainless – ağılsız. 

Friendless – yalqız): fiziki və  mənəvi keyfiyyət bildirir (motionless – sabit, 

hərəkətsiz, sleepless – yuxusuz, guiltless – günahsız). 

“-less” suffiksi həmçinin fel mənşəli söz kökləri ilə  də birləşir. Belə halda 

hərəkət bildirən təsirli fellərlə uyğun gəlməsi bir az məhdudlaşır; düzəlmə sifətlər 

həmçinin inkar xarakteri daşıyır: “söz kökünün ifadə etdiyi hərəkət yerinə yetirə 

bilməyən sifətlər”. Məsələn:  

cureless – müalicəsiz  

imaginless – təsvir olunması mümkün olmayan  

Gələcəkdə hatelessness, bloodlessly kimi sözlərin düzəlməsi bu suffiks ilə 

mümkündür. 

-ous suffiksi ilə düzələn sifətlər.  

Model: N+ous → adj.  



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



132

“-ous” suffiksi isim mənşəli söz köklərindən sifət düzəltmək üçün işlənir. –

ous suffiksi “söz kökünün ifadə etdiyi bir şeyin xarakterik cəhətləri ilə oxşarlıq, 

onun xassələrinə malik” mənalarını verir. Məsələn:  

disastreous – bədbəxt, ölüm-itgi gətirən 

pompous – şişmiş, şişib qalxmış 

villainous – xoşa gəlməyən, zəhlə tökən 

adventurous – macəralı, macəra dolu. 

Əksər hallarda “–ous” suffiksi roman, yunan və s. dillərdən alınmış sözlərlə 

işlənir. “–ous” suffiksi az produktiv hesab olunur. Onun geniş işlənmə sferası kitab 

leksikasıdır. Məsələn:  

sulphurous – kükürdlü, kükürdün rəngi və xassələrinə malik olan,  

fibrous – düyünlü 

foliverous – yarpaqla qidalanan . Bu suffiksin az produktivliynin səbəbi odur 

ki, ingilis dilində onun sinonimi olan daha produktiv, sırf ingilis mənşəli olan “–ful” 

suffiksi vardır.  

Bu suffiks gələcəkdə joyously, umbrageousness kimi sözlərin düzəldil-

məsində işlənə bilər. 



-some suffiksi ilə düzələn sifətlər.  

Müasir ingilis dilində “-some” çoxmənalı hesab olunur. “–some” suffiksi 

abstrakt isimlərlə birləşərək “kökün ifadə etdiyi bir şeyin müəyyən xarakterik 

xüsusiyyətə, keyfiyyətə malik olması” mənasını verir. Məsələn:  

bothersome – narahat, narahatlıq yaradan 

fearsome – qorxulu, qorxudan 

venturesome – ürəkli, mərd, cəsarətli  

“-some” suffiksi insanın ruhi və fiziki vəziyyətini ifadə edən isimlərlə işlənir.  

Fellərlə ifadə olunan söz köklərinə -some suffiksi birləşdikdə “kökün ifadə 

etdiyi hərəkətə doğru cəhd, meyillik, qabiliyyət” mənalarını verir. Məsələn:  

troublesome – narahat, narahatçılıq törədən 

irksome – yorucu, darıxdırıcı 

meddlesome – başqasının işinə qarışan. Əksər hallarda törəmə sifətlər insanın 

fiziki və mənəvi dəyərlərinin mənfi cəhətlərini bildirir.  

“-some” suffiksi sifətlərin kökünə birləşir və söz kökünün ifadə etdiyi bir 

şeydən bir az fərqli olan, ona bənzəməyən” mənalarını bildirir. Məsələn, longsome 

– bir az uzanmış, darıxdırıcı, lonesome – yalnız. Belə  mənada –some suffiksi 

əşyanın daxili və xarici cəhətlərini, insanın xarakterinin emosional tərəflərini ifadə 

edən sifət mənşəli söz kökləri ilə birləşir.  

Ingilis dilinin müasir inkişaf mərhələsində “-some” suffiksi yüksək sözdüzəl-

dici suffikslər siyahısına daxil edilmir. Bu şəkilçidən gələcəkdə “lightsomeness, 

lightsomely kimi sözdüzəltmələrdə istifadə oluna bilər. 

 

Ədəbiyyat 



 

1)  Мешков О.Д. Словообразование современного английского языка, М. 1986. 

2)  И.В. Арнольд. Лексикология современного английского языка.  

3)  A. Koonin. English Lexicology.  



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



133

4)  Е.Н.  Бортничук.  И.В.  Василенко.  Л.П.  Пастушенко.  Словообразование  в 

современном английском языке. 

5)  П.М. Каращук Словообразование английского языка.  

6)  M. Orembovskaya, T. Qvarjaladze. English Lexicology.  

 

N.Shirinova 



Adjective building suffixes 

Summary 


 

Suffixes can be varied according to their being productive and non produc-

tive. They enrich English language for their wordbuilding character and almost 

owns the borrowed words.  

Since, technics develop in the society new words appear in the language. In 

these cases the role of suffixes is great. Suffixes will be important and helpfull 

element for building adjectives in the English language in the future. 

 

 



Н.Ширинова 

Суффиксы, образующие прилагательных 

Резюме 

 

Суффиксы могут различаться своей продуктивностью и непродуктивностью. 



Они обогащают английский язык словообразующим характером и почти 

присваивает заимствованные слова.  

С  развитием  технологий  в  обществе  появляются  неологизмы.  В  таких 

случаях  велика  роль  суффиксов.  В  будущем  суффиксы  будут  важным  и 

полезным элементом в образовании прилагательных английского языка. 

 

Rəyçi: Dosent Rəhimə Məmmədova  



 

 

 



 

 


 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



134

MAYA FƏRƏCOVA 

mayaaliqizi@yahoo.com 

BDU 

UOT 81’366 



 

FARS DİLİNDƏ MÜRƏKKƏB SİFƏTLƏRİN 

MÜXTƏLİF QURULUŞ MODELLƏRİ 

(IV hissə) 

 

Açar sözlər: sifət, mürəkkəb sifət modelləri, isim, feil, sözün kökü 

Ключевые слова: прилагательное, сложный, существительное, глагол, корень 

Keywords: adjective, complex models of adjective, noun, verb, root of the word. 

 

/eybəm məkon be zendi vo bədnami ey həkim 

kin bud sərneveşt ze divan qesmətəm/ 

(Ey həkim, məni rindlikdə  və  bədnamlıqda təqsirləndirmə, çünki mənim 

taleim əvvəldən bu olub). 

8) Sifət və fel əsasının birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər;  

s + f

ə

=ms 



Məs.: 

[azad nəhad] – alicənab 

[pak nıhad] – vicdanlı, namuslu 

[xampoxt] – alaçiy 

[dir ferest] – tələsik olmayan 

[sost nəhad] – süst, əsası möhkəm olmayan 

[ğeyrzad] – yad, özgə, başqa qəbilədən olan 

[nik nəhad] – xeyirxah 

[nou saxt] – yeni, təzə tikilmiş (bina) 

/məcuy dorosti-ye əhd əz cəhan-e sostnəhad, 

ke in əcuze ərus-e hezar damadəst/. (Hafez) 

(Süst bünövrəli dünyadan vəfa gözləmə, çünki bu qarı gidi dünya min bəyin 

gəlinidir). 

9. İsim və feili sifətin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

i + f

s

 = ms 



Məs.: 

[abnədide] – su görməmiş, susuz 

[abkeşide] – su çəkmiş, islanmış, nəm 

[baği mande] – artıq qalmış 

[təhsil kərde] – savadlı, təhsil almış 

[cəhandide] – dünya görmüş 

[çin xorde] – qat kəsmiş, qırışmış 

[del baxte] – 1) qorxmuş; 2) aşiq olmuş 

[del azorde] – ürək ağrıdan 

[del asude] – rahat, azad 

[xabalude] – yuxulu 

 


 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



135

10) Feli sifət və ismin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

feli sif. + i = ms 

Məsələn:  

 [qoşade ru] – anlı –üzü açıq, keyfi kök 

 [qoşade zəban] – gözəl nitqə sahib olan 

 [lərzənde del] – ürək sarsıdan 

  [əfsorde del] – kədərli, dərdli, qəmgin 

 (dər məcles-e xod rah mədeh həmçu məni ra əncoməni ra ke əfsorde del 

əfsorde konəd əncoməni ra) 

 Öz məclisinə mənim kimilərini buraxma, çünki, kədərli adam məclisi də 

kədərləndirər. 

 Sədi. 

 11) Zərf və feli sifətin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 



zərf + feli sif. = ms 

 [tu rəfte] – batıq, çökək 

 [təh neşəste] – dibi çökmüş 

  [dur oftade] – uzaq düşmüş 

  [şəb mande] – boyat, gecədən qalan 

  [foru mande] – yorğun, əldən düşmüş 

 [dir aməde] – gecikmiş, gecikən 

 (Mən ğəzaye şəbmande ra dust nədarəm) 

 Gecədən qalmış xörəyi mən sevmirəm. 

 12) Sadə sifət və feli sifətin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb 

sifətlər; 

s + feli sif. = ms 

Məsələn: 

  [taze reside] – yenicə yetişmiş, nübar 

 [həramzade] – 1) haramzada, 2) qeyri-qanunu doğulmuş 

 [həlalzade] – qanuni dünyaya gəlmiş, halal adam 

  [houxaste] – yeni cücərmiş 

 [noudəmide] – yenicə açılmış (çiçəklənmiş) 

  [hou reside] – təzə yetişmiş, nübar 

  [himpoxte] – alaçiy, yarıbişmiş 

 (sobhedəm morğe çəmən ba rol-e nouxaste qoft, naz kəm kon ke, dər in bağ 

bəsi çun to şekoft). 

 (Sübh çağı bülbül yeni açılmış külə dedi, az naz et, çünki bu bağda sənin 

kimi güllərdən çox açıb).  

 Hafiz. 

 13) İsim və fel kökünün sonuna (ane) şəkilçisi artırmaqla əmələ gələn 

mürəkkəb sifətlər; 

i + fel kökü + (ane) = ms 

 Məsələn: 

 [esteğlal tələbane] – azadlıq sevər 

 [esteğlal cuyane] – azadlıq axtaran 

 [eslah tələbane] – islah tərəfdarı 

 [peyman şekənane] – əhdi-peyman pozan 


 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



136

 [təcavozkarane] – təcavüzkar(casına) 

 [rəzmcuyane] – müharibə axtaran 

 [mosalemətcuyane] – salamatçılıq güdən (adam) 

 14) Sifət və fel kökünün sonuna (ane) şəkilçisi artırmaqla əmələ gələn 

mürəkkəb sifətlər; 

s + fel kökü + ane = ms 

   Məsələn: 

 [bəd xahane] – pislik edən 

  [nik xahane] – yaxşılıq edən 

   

15) Zərf və fel kökündən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 



z + f

k

 = ms 



   Məsələn: 

  [balarou] – yuxarı qalxan 

  [painrou] – aşağı gedən 

 [pişbin] – uzaqgörən 

 [pişrəs] – tez çatan, təcili 

 [pişrou] – irəli gedən 

 [səhərxiz] – səhər tezdən duran 

 (Səhərxiz baş ta kamrəva başi). 

  Səhər tez duranlardan ol ki, tez mətləbinə çatanlardan olasan. 

  Sədi. 


 16) Zərf və sadə sifətin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

z + s = ms 

  Məsələn: 

  [miyantohi] – içiboş 

 [balabolənd] – up-uca, up-uzun 

  [tupor] – içidolu  

  [tuxali] – içiboş 

  [tu qoud] dərin, çuxur 

   

17) Zərf və ismin birləşməsi vasitəsi ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 



z + i = ms 

  Məsələn: 

  [forumaye] – içisulu (maye ilə dolu) 

 [baladəst] – yüksək vəzifəli 

 [dirbavər] – inanmayan, gec inanan 

 [zud bavər] – tez inanan 

 [dur dəst] – uzaq 

 [zir dəst] – əlaltında olan, tabe olan 

 (ey zebər dəst-e zir dəst azar, gərm ta key bemanəd in bazar). 

 Ey qapazaltıları incidən vəzifə sahibi, sənin bu bazarın nə vaxtacan davam 

edəcək? 

  Sədi. 


 18) Sifət və zərfin birləşməsi yolu ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

s + z = ms 



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



137

 [bolənd bala] – yüksəkdə duran 

  [barikmiyan] – içi dar 

 19) (sər) sözünün zərflə bilavasitə və ya birləşdirici (əlif) və ya (b) vasitəsilə 

birləşməsindən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

(sər) + z = ms 

(sər) + (əlif) (b) = ms 

  Məsələn: 

 [sər bala] – başıyuxarı, başınca 

 [sərazir] – başıaşağı, üzüqoylu 

 [sər betu] – başıiçəridə 

 [sər be zir] – başıaşağı 

   

20) Əvəzlik və fel kökünün birləşməsindən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər: 



ə + f

k

 = ms 



  Məsələn: 

 [xodpərəst] – xudpərəst, eqoist 

 [xodpəsənd] – xudpəsənd, eqoist 

  [xodxah] – eqoist, özünü sevən 

  [xodrou] – özü gedən, avtomat 

 [xodforuş] – satqın, xain 

 [xodnəma] – öyünən, özünü göstərən 

 [xiştənbin] – eqoist 

 [xiştəndar] – özünü ələ ala bilən, təmkinli. 

  (ğəfa xord-o oryan-o geryan neşəst, cəhandidei qoftəş ey xodpərəst) 

 Peysərindən vuruldu, çılpaq halda və göz yaşı içərisində oturdu, dünya-

görmüş bir adam (isə) ona dedi ki, ey eqoist. 

  Sədi. 

 21) Qayıdış əvəzliyi və ismin birləşməsindən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

ə + i = ms 

  Məsələn: 

  [xodkar] – mexaniki, özü işləyən, avtomat (qələm) 

 [xodkam] – inadkar, ərköyün 

 [xodrəy] – özündən, razı 

   


22) Say və ismin birləşməsinin sonuna (e) səsi artırmaq yolu ilə əmələ gələn 

mürəkkəb sifətlər; 

say + i = ms 

  Məsələn: 

 [do ateşe] – iki dəfə bişmiş (çörək) 

  [do canebe] – ikitərəfli 

 [do səre] – ikibaşlı 

  [do ruye] – ikiüzlü 

 [se əspe] – 1) üç ata qoşulmuş, 2) cəld  

 [se çərxe] – üç çarxlı (velasiped) 

 [yekşəbe] – birgecəlik 

 [yeksaəte] – birsaatlıq 



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



138

 (tey-ye məkan bebin-o zəman dər soluk-e şer, kin tefl-e yekşəbe rəh-e 

sədsale mirəvəd) 

  Şerdə zaman və məkanın hərəkətinə bax ki, bu bir gecəlik uşaq yüzillik yol 

gedir. 

 Hafiz. 


  (Şah ra beh bovəd əz taət-e sədsale vo zohəd, ğədr-e yek saəte omri ke dər u 

dad konəd). 

  Şah üçün yüz il ibadət və zahidlik etməkdənsə, bir saatlıq ədalət daha 

yaxşıdır. 

Hafiz. 

 23) Bəzi mürəkkəb isimlərin sonuna (daştən) felinin kökünü artırmaq yolu 



ilə əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

i + (dar) = ms 

   Məsələn: 

 [sərreştedar] – təcrübəli  

  [şəbzendedar] – gecə oyaq olanlar 

 24) Tərkibində (kərdən) köməkçi felinin kökü olan mürəkkəb fellərin isimlə 

birləşməsindən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər: 

 Məsələn: 

 [kar çağkon] – işin öhdəsindən gələn 

 [xane xərabkon] – ev yıxan, ev dağıdan 

 [gədapadeşahkon] – dilənçini padışah edən 

 (behcət gədaye hosn-e to şod şəhriyar-e eşğ, ey xak-e dərgəh-e to gəda 

padeşah kon). 

 Ey astanasının torpağı dilənçini şah edən adam, ey eşq Şəhriyarı, Behcət 

sənin gözəlliyinin dilənçisi oldu. 

   


 

 

 



 Şəhriyar. 

 25) Sifət və ismi məsdərdən əmələ gələn mürəkkəb sifətlər; 

s + ismi məsdər = ms 

   Məsələn: 

 [bədrəveş] – piş yerişli, pis irəliləyən 

 [sirinqoftar] – şirin dilli 

 [xoşrəveş] – qəşəng yerişli, yaxşı irəliləyən 

  26) (pir) və (sər) sözləri birlikdə müxtəlif şəkilçilərlə birləşib mürəkkəb sifət 

əmələ gətirir; 

(pir) + (sər) = ms 

   Məsələn: 

 [piranesər] – qoca ağlı olan, qoca başlı 

   [piresər] – qoca ağlı olan, qoca başlı 

 (eşğ-e pirane sər əz mən əcibət miayəd, çe cəvani to ke əz dəst bebordi del-e pir). 

 Qocalıq eşqim sənin üçün təəcüblü gəlir, sən necə cavansan ki, qocanın 

ürəyini əlindən aldın. 

  Sədi. 

 (pedər piresər şed to bornadeli, ze didar-e piran çera beqosli). 

 Atan qocaldı, sənin ürəyin (isə) hələ cavandır, nə üçün qocalarla görüşmək-

dən qaçırsan? 



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



139

 Firdovsi. 

  27) Fel kökü ilə ismin birləşməsindən mürəkkəb sifət düzəlir; 

f

k



 + i = ms 

  Məsələn: 

  [qorizpa] – qaçağan 

  Bu cür sifətlər olduqca azdır. 

 (dərs –e moəllem ər şəvəd zemzemeye məhəbbəti, come be məktəb avərəd 

tefl-e qoriz-payra). 

 Müəllimin dərsi məhəbbət zümzüməsi olsa, qaçaq uşağı cümə günündə də 

məktəbə gətirər. 

 Sabir Təbrizi. 

 28) İki feli sifətin birləşməsindən əmələ gələnlər;  

f

s

 + f



s

 = ms 


   Məsələn: 

  [ceste-qorixte] – qaçağan 

 [sekəste-bəste] – sındırıb gizlədən (örtən) 

 

Ədəbiyyat  



 

1.  Azəri Ə.İ., Fars dili, ADU nəşriyyatı, Bakı,1952, 365 səh. 

2.  Məmmədova  Ə.B., Oxu və  tərcümə materialları (müasir fars ədəbiyyatından 

seçmələr). «Oka ofset», Bakı: 2012, 294 səh. 

3.  Məmmədov N. Dilçiliyin əsasları, Bakı, 1961, 259 səh. 

4.  Dilçilik Ensiklopediyası, 2-ci cild, Bakı: 2008, 526 səh. 

5.  Cəfərov S. Azərbaycan dilində söz yaradıcılığı, Bakı, 1961, 235 səh. 

6.  Əlizadə H., Hatəmi N. Fars dili, Azərnəşr, 1961, 482 səh. 

7.  Məmmədov N., Axundov A. Dilçiliyə giriş, Bakı, 1966, 316 səh. 

8.  Hatəmi H. Fars dili. Maarif nəşriyyatı. Bakı, 1984, 374 səh. 

9.  Rüstəmova T. Fars dili, Tehran, 1997, 825 səh. 

10. Rüstəmova T. Fars dili, BDU, 2004, 395 səh. 

11. Овчинникова  И.К.  Учебник  персидского  языка,  часть I, издательство 

Московсого университета, 1956, 450 səh. 

12. Пейсиков  Л.С.  Вопросы  синтаксиса  персидского  языка.  Издательство  ин-

та. Москва, 1959, 405 səh. 

13.  Овчинникова  И.К.  и  Мамед-заде  А.К.  Учебник  персидского  языка, 

издательство Московсого университета, 1966, 450 səh. 

14. В.Б.Иванов,  Е.Л.Гладкова.  Учебник  персидского  языка,  часть II, Москва, 

“Филоматис”, 2004, 320 səh. 

15. Həsən  Ənvəri, Həsən  Əhmədi Gəyəvi Dəstur-e zəban-e farsi, çap-e çəharom, 

Tehran 1387, 393 səh. 



 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



140

 Мая Фараджева  

Различные модели образования сложных прилагательных  

в персидском языке 

Резюме 

 

Статья  посвящается  важной  части  словообразования  в  персидском 



языке.В  статье  дается краткий  обзор  мнений  авторов  литератур,  написанных 

на азербайджанском, русском и персидском языках.  

Также даны различные модели образования сложных прилагательных в 

персидском языке. В статье использовано более 50 моделей.  

 

 Майа Фaрajова  



The different formation models of compound adjectives in the  

persian language 

Summary 

 

The article is ducted to essential part of the world - formation were the 



Persian language.The is a brief review of authors’ estimations presented in 

Azerbaijani, Russian and Persian languages.  

The models of complex adjectives in the Persian language are also given in 

this article. More than 50 models are used in the article.  

 

Rəyçi: Professor Təhminə Rüstəmova 



 

 

 



 

 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



141

AYDIN ƏLİYEV 

 Qafqaz 

Universiteti 

aydinaliyew@gmail.com 

 

EVALUATING LANGUAGE LEARNERS WITHOUT TESTING 



 

Açar sözlər: Qiymətləndirmə, Dəyərləndirmə, Test, Xarici dil Tədrisi, Tələbə  

Key words: Evaluation, Assessment, Langua`ge teaching, Testing, Foreign 

language learners 



Ключевые  слова:  Оценивание  ,преподавание  языков,  ученики  иностранных 

языков, тестовой эгзамен, обученики иностранным языкам  



 

 Evaluation in language teaching has very important role. Second language 

evaluation is primarily about decision making. Indeed, the overall purpose of 

second language evaluation is to make sound choices that will improve second 

language teaching and enhance second language learning. (2 p.4) However, in 

Azerbaijan most foreign language teachers have acquired evaluation and testing as a 

same concept. When learners are evaluated, mainly testing method is used in 

classrooms, language institutions and so forth. Besides using tests, we can also 

evaluate our students’ language knowledge and how they are making progress in 

language learning by evaluation without test. 



Observation 

 One of the essential methods of evaluating students’ skills is observation. 

This method is commonly used in education as a tool to support understanding and 

development. (1, p.179) Evaluation by observation could be easier and continuous 

for teachers. (2, p.77) indicates observation as an intrinsic part of language teaching. 

In this kind of evaluation teachers observe their students’ language use and its 

accuracy and fluency systematically or how they work individually, or how well 

they are in a group work, and of course teachers observe their own teaching style 

and methods. 

 On the basis of their observations, teachers assess what students have and 

have not learned; they infer the learning strategies students may be using that are 

facilitating or impending; they assess the effectiveness of particular teaching 

strategies; they determine which instructional activities and materials the students 

enjoy; and so on. (2, p.79) Firstly, after or while observations, teachers can 

understand whether students learned or not. For example, in language classroom 

teacher wants students to make a conversation and use present perfect and present 

perfect continuous and while conversation teacher can understand who did not 

understand and who understood by observing them. As a result of observation 

teacher can decide whom to explain a new subject again or perhaps explain it again 

for the entire classroom. Second inference can be made from observation is students 

learning strategies. Sometimes the strategy that students use in learning can be 

complicated and can have detrimental effects on their learning. This inference can 

be made from classroom activities. For instance, teachers ask students to learn some 

part of new subject in the classroom. ” Or the students may use discourse patterns 

from their first language that are inappropriate in the second language”. (2, p.79) 


 

Filologiya  məsələləri – №10, 2013

 

 



142

Thus, teacher can easily learn how well their learning strategy. Moreover, teachers 

can also change their own teaching method after observation. If there is a problem 

in the classroom, it can be a result of method that teacher use in classroom. For 

example, teacher may infer that the students did not find the materials and activities 

interesting and, therefore they were not motivated to learn. (2, p.79) 

Observation in classroom should be well organized. Organization should be 

clear, beneficial, systematic and appropriate for classroom. “Without a coherent 

strategy, teachers’ observations and the inferences that they derive from the risk of 

being fragmented and disorganized and, consequently, ineffective”  

Jack C. Richards identified number of decisions that need to be made when 

planning observation. They are summarized in Table A. According to Jack C. 

Richards there are some purposes for observation and there are also some kinds of 

decisions you want to make on the basis of the observation. One reason Jack C. 

Richards mentioned is that are the students following the progress plan as decided 

before or they are late for the new unit. In addition, the difficulties that some 

students are having can be identified and there could something be changed in 

instructions for that students. Another reason is to find whether the material is used 

as an instruction book is interesting and to decide whether to use the same book 

again for future students or not. Jack C. Richards gave these reasons for 

observation.  

 If teacher wants to identify the problems of individual students then 

observation is required in the situations that they can have difficulties. Or when we 

evaluate the material that we use in the classroom, observation of student 

involvement with text book is important. The reasons for carrying out observation 

will determine what you observe. (2, p.83) 

Table A. Planning classroom observation 

 

1.  Why do you want to observe and what decisions do you want to make as a 



result of your observations? 

2.  What aspects of teaching or learning that are appropriate to these 

decisions do you want to observe? 

3.  Do you want to observe individual students, small group of students, or 

the whole class? 

4.  Will you observe students engaged in specific, pre-arranged activities, or 

during routine classroom activities? 

5.  Will you observe on one occasion or repeatedly? 

6.  Will you incorporate non-linguistic content from the students’ other 

classes or from record your observations?  

 

Jack C. Richards (Classroom Based evaluation page 76-77).  




Yüklə 3,19 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   ...   11   12   13   14   15   16   17   18   ...   50




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2020
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə