Ma’ruza №21 Om va Joul – Lens qonunlarining integral va differensial ko’rinishi


Tok manbaining foydali ish koeffitsienti



Yüklə 126,3 Kb.
səhifə4/4
tarix25.12.2023
ölçüsü126,3 Kb.
#195276
1   2   3   4
Ma’ruza №21 Om va Joul – Lens qonunlarining integral va differen-fayllar.org

Tok manbaining foydali ish koeffitsienti.
Asosan elektr zanjiri tok manbaidan, tok o’tkazuvchi simlardan va iste’molchi yoki nagruzkadan iborat bo’ladi. Zanjirning har bir elementi qarshilikka ega. Odatda, tok o’tkazuvchi simlarning qarshiligi juda kichik bo’lgani uchun ularni hisobga olmaymiz. Shunda zanjirdagi tok kuchiga asosan:

bu yerda  manbaning qarshiligi,  nagruzkaning qarshiligi. Nagruzkadagi:


kuchlanish (klemmalardagi E.Y.K gat eng bo’lgan kuchlanish)  dan kichik.   da (zanjir uzuq bo’lganida)   bo’ladi. Demak, ochiq tok manbaining klemmalaridagi kuchlanish uning E.Y.K ga teng.   zaryadni zanjir bo’ylab ko’chirishda bajarilgan ish

ga teng ekanini hosil qilamiz.   ishni bajarish uchun ketgan   vaqtga bo’lib, E.Y.K manbainig quvvatini topamiz:


Demak, tok manbaining quvvati:


ga teng. Bu formulaga (21.13) tokning qiymatini qo’yib, barcha zanjirda ajralib chiqqan to’la quvvatni topamiz:


Nagruzkada bu quvvatning, biz foydali deb ataydigan, faqat bir qismi ajralib chiqadi:


Quvvatning qolgan qismi esa tok manbaida (vat ok o’tkazuvchi simlarda) sarflanib, bekorga isrof bo’ladi. Foydali quvvatning zanjirdagi E.Y.K ning umumiy quvvatiga nisbati tok manbaining foydali ish koeffitsientini (F.I.K) ko’rsatadi:

Bu formuladan nagruzkaning   qarshiligi tok manbaining   qarshiligidan qancha katta bo’lsa,  F.I.K ning shuncha katta bo’lishi kelib chiqadi. Shuning uchun manbaning qarshiligini iloji boricha kichik qilishga harakat qilinadi.

Hamma vaqt   bo’lganligi uchun   bo’ladi. Manbaning ichki qarshiligi  tashqi qarshilik   dan ko’p marta kichik bo’lganidan, manbaning quvvati   foydali quvvatdan   dan kichik bo’ladi. Qisqa tutashuv vaqtida   bo’ladi va to’la quvvat manba ichida ajraladi, bunday hol esa manbani ishdan chiqaradi.



Nazorat savollari
  1. Om qonunining differensial ko’rinishi qanday?


  2. Tok ishi bilan quvvati orasida qanday bog’liqlik mavjud?


  3. Tokning foydali quvvati deganimiz nima?


  4. Joul – Lents qonunin ta’riflab bering.


  5. Joul – Lents qonunining differensial ko’rinishi qanday?


  6. Manbaning F.I.K degani nima?


Manbaning F.I.K qanday kattaliklarga bog’liq bo’ladi?


http://fayllar.org
Yüklə 126,3 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin