R е j a: Musobaqalarni tashkil qilish va o`tkazish tizimi


Ikkita mag‘lubiyatdan keyin chiqib ketish bilan o‘ynaladigan



Yüklə 81,5 Kb.
səhifə2/7
tarix27.04.2023
ölçüsü81,5 Kb.
#103808
1   2   3   4   5   6   7
FUTBOL BO\'YICHA MUSOBAQALARINI O\'TKAZISH USULLARINI O\'RGATISH

Ikkita mag‘lubiyatdan keyin chiqib ketish bilan o‘ynaladigan
tizimda qo‘llaniladigan setka.
№ 8-jadval
1-tur 2-tur 3-tur 4-tur 5-tur 6-tur g‘olib 
Final

Futbol musobaqalarini aralash tizim
Musobaqalar amaliyotida aralash tizim futbol musobaqalarining ikki tizimi davrali tizim va mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketiladigan tizimning kombinatsiyasiyasidan iborat. Bu usulga binoan musobaqaning bir qismi (dastlabki yoki yakuniy qismi) mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketiladigan tizim bo‘yicha, boshqasi esa davrali tizim bo‘yicha o‘tkaziladi. Ba’zan mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketiladigan tizim kichik guruhlarga bo‘lingan jamoalar o‘rtasidagi musobaqalarning dastlabki qismida qo‘llaniladi, qolgan jamoalardan bitta kuchli jamoalar guruhi tashkil etiladi, bular musobaqalarning yakuniy qismida bir-birlari bilan davrali tizim bo‘yicha uchrashadilar.
Mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketiladigan tizim bo‘yicha (bunda musobaqada qatnashuvchi jamoalar sof qur’a tashlash bilan aniqlanadi) o‘tkaziladigan musobaqalarga hos bo‘lgan tasodifiylik faktorini kamaytirish istagi musobaqa tashkilotchilarini musobaqa o‘yinlarining tobora yangi tizimlarini izlashga majbur etadiki, bu tizimlar, odatda, aralash usullaridan iborat bo‘ladi.
Hilma-hil xalqaro turnirlarda, jumladan jahon birinchiligi va olimpiada o‘yinlarining final qismida keng qo‘llanilgan o‘yin tizimlari shu tariqa paydo bo‘lgan.
Bu tizimga binoan musobaqada qatnashuvchi jamoalar guruhlarga bo‘linadi. Masalan, musobaqada qatnashuvchi jamoalar soni 16 ta bo‘lganda, ular har bir guruhda to‘rttadan jamoa bo‘lgan to‘rt guruhga bo‘lib yuboriladi. Guruhdagi o‘yinlar davrali tizim bo‘yicha bir yoki ikki davrada o‘tkaziladi. Jamoalarni qur’a tashlash bilan guruhlarga bo‘lishni turli sharoitlarni hisobga olib o‘tkazish mumkin. Bu sharoitlar oldindan Musobaqa nizomida ko‘rsatib o‘tiladi (jamoalarning xududga mansublik prinsipi, kuchli jamoalarni oldindan klassifikatsiyalash asosida turli guruhlarga bo‘lib yuborish va hokazo). Jamoalar qandaydir bir joyda yig‘ilganda emas, balki turli guruhlar va xatto guruhga kiruvchi jamoalar xudud jihatidan turli joylarda joylashtirilganda ham musobaqalarni bu tizimi bilan o‘tkazish mumkin. Guruhda birinchi yoki ikkinchi o‘rinni egallagan jamoalar keyingi musobaqalarga ishtirok etishga yo‘l qo‘yiladi. Bu musobaqalar mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketish bilan o‘ynaladigan tizim bo‘yicha o‘tkaziladi, bunda birinchi ikki tur o‘yinlarida bir guruhdagi jamoalar bir-birlari bilan uchrashmasliklari kerak, chunki ular dastlab o‘zaro o‘yin o‘tkazganlar.
Quyidagi musobaqa o‘tkazishning shunday sxemasi keltiriladi, bu sxema musobaqaning birinchi qismida ham, shuning bilan birga ikkinchi qismida ham jamoalarning qur’a tashlashidan oldin tasdiqlangan bo‘lishi kerak.
Yuqorida keltirilgan musobaqa tizimining afzalliga ravshan: bunda musobaqaning birinchi qismida mumkin bo‘lgan tasodiflar iloji boricha yo`qotiladi va musobaqalar jamoalar soni anchagina ko‘p bo‘lganda ham nisbatan qisqa muddat ichida o‘tkaziladi.
Ma’lumki, mag‘lubiyatdan keyin o‘yindan chiqib ketish tizimi bo‘yicha o‘ynaladigan o‘yinlarda yoki aralash tizimda o‘tkazilayotgan musobaqada, garchi o‘yin asosiy va qo‘shimcha vaqtda durang bilan tugallansa ham, bir o‘yinda yohut bir necha o‘yindan keyingi musobaqalarda qatnashish uchun g‘olibni aniqlash zarur, albatta. Buni aniqlashning bir nechta usuli bor. Ulardan birining, hozirgi vaqtda eng keng tarqalganining mohiyati shundan iboratki, jamoalar o‘zaro ikki marta: o‘z maydonida shuningdek raqib maydonida uchrashadilar (bunda o‘tkazilgan har bir o‘yin uchun ochko beriladi). Ochkolar soni teng bo‘lgan taqdirda kiritilgan va o‘tkazib yuborilgan to‘plpr nisbati e’tiborga olinadi, shu bilan birga raqib maydonda kiritilgan bir to‘p ikkitaga hisoblanadi.
O‘yinning oxiriga kelib (mazkur holda ikkinchi o‘yinining ohiriga kelib) ochkolar va kiritilgan hamda o‘tkazib yuborilgan to‘plar nisbati teng bo‘lib qolsa (to‘plar nisbati nolga teng), g‘olibni aniqlash uchun qo‘shimcha 30 daqiqa vaqt beriladi. Agar qo‘shimcha vaqtda ham jamoalardan hech biri g‘alabaga erishmasa g‘olib jamao 11 metrlik to‘p tepish bilan aniqlanadi. Bu to‘plarni har ikki jamoa o‘yinchilari, o‘yin tugashi bilanoq darvozabon qo‘riqlab turgan darvozaga 11 metrlik to‘p tepiladigan belgidan navbatma-navbat tepadilar.

Yüklə 81,5 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin