Ularning tadqiqi


«Zamonaviy dunyoda innovatsion tadqiqotlar: Nazariya



Yüklə 70,82 Kb.
Pdf görüntüsü
səhifə2/6
tarix07.01.2024
ölçüsü70,82 Kb.
#203090
1   2   3   4   5   6
ZDIT2217

«Zamonaviy dunyoda innovatsion tadqiqotlar: Nazariya 
va amaliyot» nomli ilmiy, masofaviy, onlayn konferensiya
 
ta`kidlab o`tadilar.
2
Ushbu intellektual faoliyat xodimlari orasida ko`pchilik, 
asosan, Ib Ulbaek
3
til primatlarning bir-biri bilan muloqot qilishi natijasida emas, 
balki, bundanda murakkabroq jarayon bo`lgan primatlar kognatsiyasi hosilasidir 
degan fikrni qo`llab quvvatlaydilar. 
Maykl Tomasello
4
kabi tilga ijtimoiy muloqot natijasi sifatida qarovchilar 
primatlar orasidagi aloqaning kognitiv aspektlari natijasida rivojlanadi deb 
hisoblashadi hamda bu muloqot tovushlar vositasida emas, imo-ishoralar asosida 
yaratilgan. Tovushlar vositasidagi muloqot haqida gap ketganda, ko'plab 
nazariyotchilar insonning tildan qo'shiq kuylash uchun foydalanishini nazarda 
tutadilar.
“Spontan
nazariya

tarafdori Noam Xomskiyning ta'kidlashicha, 100 000 yil oldin 
odam miyasida tasodifiy mutatsiya sodir bo'lib, til qobiliyatini "mukammal" yoki 
"yarim mukammal" holatga o`tkazgan
5
. Bir qator tarixiy ma`lumotlarga ko`ra, 
avstralopiteklar ham vokal muloqot qilish qobiliyatiga ega bo`lmagan. Ayrim 
olimlar 
primitiv til xususiyatlari rivojlanishi “Homo habilis” odam turi (2.5 million 
yil oldin) ning paydo bo`lishi bilan bog`liq deb taxmin qilishadi. Ramziy aloqa 
(belgilar orqali muloqot qilish) paydo bo`lishi esa “Homo erektus” (1.8 million yil 
oldin) ning paydo bo`lishi bilan bog`lanadi. Odamlar orasidagi aloqaning til 
vositasida olib borilishi esa bundan 200,000 yil oldin “Homo sapiens” ning 
vujudga kelishi bilan baholanadi.
6
Hozirgi zamonaviy tillarning tarqalishi va xilma-xillashuvi qaysi vaqtga borib 
taqalishini aniqlash uchun statistik metodlarni qo`llagan holda Kaliforniya 
universiteti tilshunosi Joanna Nikols 1998-yilda tovushlar vositagi (vocal) tillar 
bundan kamida 100 000 yil oldin xilma-xillashuvni boshlagan degan taxminni 
ilgari suradi.
7
2
Pinker, Steven (1994). The language instinct. New York: W. Morrow and Co. ISBN 978-0-688-12141-
9. OCLC 28723210 
3
Ulbæk, Ib (1998). James R Hurford; Michael Studdert-Kennedy; Chris Knight (eds.). The origin of language and 
cognition. Approaches to the evolution of language : social and cognitive base. Cambridge, UK; New York: Cambridge 
University Press. pp. 30–43. 

Tomasello, Michael (1996). B M Velichkovskiĭ; Duane M Rumbaugh; Universität Bielefeld Zentrum für 
Interdisziplinäre Forschung (eds.). The cultural roots of language. Communicating meaning : the evolution and 
development of language. Mahwah
, N.J.: L. Erlbaum.
 
5
 
Chomsky, N, 1996. Powers and Prospects. Reflections on human nature and the social order. London: Pluto Press, p 30.
 
6
 
Arcadi, AC. (August 2000). "Vocal responsiveness in male wild chimpanzees: implications for the evolution of 
language". Journal of Human Evolution. (2): 205–23.
 
7 Johanna Nichols, 1998. The origin and dispersal of languages: Linguistic evidence. In Nina Jablonski and Leslie C. 
Aiello, eds., The Origin and Diversification of Language, pp. 127–70. (Memoirs of the California Academy of Sciences, 
24.) San Francisco: California Academy of Sciences
.
 



64 

Yüklə 70,82 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin