63 yaşında, erkek, genel durumu iyi. Yıllık sağlık kontrolü için polikliniğe başvurdu. Ailesinde kolon kanseri yakınması yok. Alarm semptomları bildirmiyor



Yüklə 445 b.
tarix28.04.2017
ölçüsü445 b.
#16308



63 yaşında, erkek, genel durumu iyi. Yıllık sağlık kontrolü için polikliniğe başvurdu. Ailesinde kolon kanseri yakınması yok. Alarm semptomları bildirmiyor.

  • 63 yaşında, erkek, genel durumu iyi. Yıllık sağlık kontrolü için polikliniğe başvurdu. Ailesinde kolon kanseri yakınması yok. Alarm semptomları bildirmiyor.

  • Kolon kanseri için tarama önerelim mi?





46 yaşında, erkek, iki yıl önce çıkan kolon kanseri nedeniyle küratif sağ hemikolektomi oldu.

  • 46 yaşında, erkek, iki yıl önce çıkan kolon kanseri nedeniyle küratif sağ hemikolektomi oldu.

  • Bundan sonraki takibi ve aile bireyleri için öneriniz ne olur?





55 yaşında, erkek, hemoglobin 11 gr/dl. Periferik yayma demir eksikliği anemisi ile uyumlu. Başka hiçbir yakınması yok.

  • 55 yaşında, erkek, hemoglobin 11 gr/dl. Periferik yayma demir eksikliği anemisi ile uyumlu. Başka hiçbir yakınması yok.

  • Ne önerirsiniz?



Qadinlarda süd vəzindən sonra ikinci,kişilərdə isə ağciyər və prostat kanserindən sonra ücüncü sıradadadır.

  • Qadinlarda süd vəzindən sonra ikinci,kişilərdə isə ağciyər və prostat kanserindən sonra ücüncü sıradadadır.

  • Dünya sağlıq örgütü kayıtlarına görə hər il diaqnoz qoyulan yeni vaka sayısı 800.000 civarındadır.

  • Amerika Birləşmiş Ştatlarında 2003 cü ildə 147.500 yeni kolorektal kanser vakası aşkarlanmış (105.500 kolon,42.000 rektal kanser) və kolorektal kanser səbəbi ilə 57.000 ölüm bildirilmişdir.Bu say bütün kanser ölümlerinin 10% təşkil edir.





1.diyet

  • 1.diyet

  • -doymamış heyvansal yağlar

  • -yüksək saturasyalı bitkisəl yağlar

  • -hisəverilmiş,qızarmış qidalar

  • -lifli qidalar qoruyucu

  • 2.bakteryalar da kolorektal kanser yaranmasında rol alır.(distal kolon üstünlüyünün bakteriya konsentrasyasının yüksəkliyinə bağlanmakdadır.

  • 3.nəcisdə öd turşuları konsentrasiyasının artması ilə insidans artmakdadir

  • -xolisistektami

  • -peptik ulser cərrahiyəsi

  • -ulserativ kolit



1.Familyal Kanser Sindromu (10-15%)

  • 1.Familyal Kanser Sindromu (10-15%)

  • - a.Familial adenomatozis polipozis (FAP)

  • .Familyal polipozis

  • .Gardner sindromu

  • .Turcot sindromu

  • b.Herediter nonpolipozis kolon kanseri(HNPCC)

  • 3.Sporadik kanser(85%)



Otozomal dominant

  • Otozomal dominant

  • Diaqnoz 100 dən cox adenomatoz polip var isə və ya ailəsində FAP olan vakada adenomatoz polip yaranmış isə

  • Neoplazilərin 1% ni təşkil edir.

  • Görülmə yaşı 29 (39 da malginləşir)

  • Müalicə edilməzsə mütlək malqinləşəcəkdir.

  • Adenomatozis coli genində pozukluk

  • 10-20% də spontan mutasiya anomaliyası var



1-Familyal Polipozis

  • 1-Familyal Polipozis

  • 2-Gardner Sindromu

  • FAP sindromlarından birisidir.Epidermal inklüzyon kistlərini,sümük asteomlarını rast gəlinir.

  • 3-Turcot Sindromu

  • Beyin tumerləri ilə birlikdəlik (Adətən glioma və medulloblastoma kimi)





Kolorektal kanserlerin %2-3 ü

  • Kolorektal kanserlerin %2-3 ü

  • Otozomal dominant geçişli

  • Tipik kanser başlama yaşı 40-50

  • Birden çok generasyon etkilenir

  • Kolorektal kanserlerin % 60-70 sağ kolon kanseridir

  • Polipler saptanabilir



Otozomal dominant

  • Otozomal dominant

  • Erkən yaşda görünür

  • Proksimal bağırsa tutulumu daha cox

  • Multiple primer kolon tümeri



Əlavə olaraq endometrium,ovər adenokarsinomu və urinər trakt,incə bağırsaq,mədə kanserləri ilə birlikdədir

  • Əlavə olaraq endometrium,ovər adenokarsinomu və urinər trakt,incə bağırsaq,mədə kanserləri ilə birlikdədir

  • Ortalama başlanğıc yaş 44.6

  • 72.3% sağ kolon,25% siqmid və rektum

  • 18.1% sinxronizə kolon kanseri

  • 10 il içərisində metaxron lezyon əmələ gəlmə riski 40%



LINCH-1

  • LINCH-1

  • Her il kolonoskopya

  • Subtotal və ya total kolektami

  • LINCH-2

  • Her il pelvik müayinə

  • Overian USG+endometrial aspirasyon biopsisi

  • BSO+profilaktik histerektomi



Bu vakalarda genetik bir mutasiya tapılmamasına baxmayaraq 1. dərəcəli əqrabalarda görülmə sixlığı 3 ilə 9 qat arasında dəyişməkdədir.

  • Bu vakalarda genetik bir mutasiya tapılmamasına baxmayaraq 1. dərəcəli əqrabalarda görülmə sixlığı 3 ilə 9 qat arasında dəyişməkdədir.

  • Kolerektal karsinomlar adenom şəklində başlayıb genetik mutasiya ilə karsinomaya dönə bilir.

  • Adenomun neoplazma dönüşməsində tümer supresor genlərində və onkogenlərdə irəli mutasiya mövcuddur.



1-Non-neoplastik poliplər

  • 1-Non-neoplastik poliplər

  • Hamartom (Peutz-Jeghers sindromu)

  • Cowden sindrou

  • Crochite-Canada sindromu

  • 2-Neoplastik poliplər (adenomlar)

  • Tubular adenom (65%-85%)

  • Tubulovilloz adenom (10%-20%)

  • Villoz adenom (5%-10%)







Hastalık önemli bir sağlık sorunu oluşturmalıdır

  • Hastalık önemli bir sağlık sorunu oluşturmalıdır

  • Hastalığın tanınabilir bir asemptomatik, nonmetastatik evresi olmalıdır

  • Hastalık erken evrede saptandığında, ileri evrede saptanana göre çok daha iyi küratif bir tedavi imkanı olmalıdır

  • Kabul edilebilir bir tarama testi olmalıdır



Başlıca kolon kanserini saptayan testler

  • Başlıca kolon kanserini saptayan testler

  • gGGK yıllık Evde, 2-3 dışkı örneğinden test yapılmalıdır

  • Tuşe ile alınan örnek kullanılmamalıdır

  • Pozitif sonuçta kolonoskopi yapılmalıdır

  • İmmunkimyasal GGK yıllık Test negatifse yıllık tekrarlanmalıdır

  • Kişi bir defalık testin etkisiz olduğunu bilmelidir

  • sDNA ? Yeterli dışkı örneği

  • Pahalı

  • Pozitif sonuçta kolonoskopi

  • Test negatifse ne zaman tekrarlanmalı?





Yıllık gaitada gizli kan taraması ile kolorektal kanserden ölüm % 33, 2 yılda bir taramada % 21 azalıyor.

  • Yıllık gaitada gizli kan taraması ile kolorektal kanserden ölüm % 33, 2 yılda bir taramada % 21 azalıyor.

  • Fleksible sigmoidoskopi

  • Kolorektal kanserden ölümleri, ulaşılan bölge için % 60-80 azaltır, koruyuculuğu 5-9 yıl sürer.

  • Kolonoskopi

  • En etkili, 10 yıllık ara yeterli

  • Kolorektal kanserden ölümleri % 76-90 azaltır

  • ABD de 2003 yılında 14 milyon kolonoskopi yapıldığı tahmin ediliyor.



Yıllık test, kolorektal kanserden ölümleri azaltıyor

  • Yıllık test, kolorektal kanserden ölümleri azaltıyor

  • Test ucuz, kolay uygulanabilirdir

  • Duyarlılığı yüksek değildir, eğer optimal koşullarda (NSAİİ almayacak, diyet yapacak, evde 3 ayrı dışkı örneğinden, iki ayrı test yapılacak) uygulanmaz ise duyarlılığı daha da azalır.

  • Tek pozitif sonuçta dahi kolonoskopi yapılması gerekir

  • Dışkıda gizli kan ile tarananlarda testin yıllık uygulanması gerekir.



İnvaziv kanseri olan kişilerin bile 1/3 ünde negatif sonuç verir.

  • İnvaziv kanseri olan kişilerin bile 1/3 ünde negatif sonuç verir.

  • İDT pozitif olanların 1/3 ünde kolonoskopi ile lezyon saptanırken İDT negatif olanların 1/5 inde kolonoskopide lezyon bulunur.

  • İleri neoplazi için duyarlılığı % 27, invaziv kanser için % 65 bulunmuştur.



21 805 kişi

  • 21 805 kişi

    • 1 231 (% 5,6) kişide test pozitif
      • 197 (%16) kişide anlamlı lezyon -52 kişide invaziv CA- var
    • 20 574 (%94,4) kişide test negatif
      • 530 (2,6) kişide anlamlı lezyon – 27 invaziv CA- var




Artmış risk:daha önceki kolonoskopide polip saptananlar

  • Artmış risk:daha önceki kolonoskopide polip saptananlar



Artmış risk:Daha önce kolorektal kanser saptananlar

  • Artmış risk:Daha önce kolorektal kanser saptananlar









Proksimal kolorektal kanser ilə ginikolojik kanserlərin bir arada görüldüyü duruma nə adi verilir?

  • Proksimal kolorektal kanser ilə ginikolojik kanserlərin bir arada görüldüyü duruma nə adi verilir?

  • Familiyal adenomatoz polipozis coli sindromu

  • Linch -1

  • Linnch-2

  • Turkot sindromu

  • Gardner sindromu.




Yüklə 445 b.

Dostları ilə paylaş:




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə