Bulanik mantik kontrollü termoelektr k bey n soğutucusu a. Hakan yavuz 1, Ra



Yüklə 92,63 Kb.
Pdf görüntüsü
tarix05.05.2017
ölçüsü92,63 Kb.

BULANIK MANTIK KONTROLLÜ TERMOELEKTR K 

BEY N SOĞUTUCUSU 

 

A.Hakan YAVUZ 1, Raşit AHISKA 2,Mahmut HEK M3 

 

1Niksar Meslek Yüksekokulu,Gaziosmanpaşa Üniversitesi  

Niksar,Tokat  

2Teknik Eğitim Fakültesi,Elektronik Bilgisayar Eğitimi Bölümü, Gazi Üniversitesi 

Beşevler,Ankara  

3Niksar Meslek Yüksekokulu,Gaziosmanpaşa Üniversitesi 

Niksar,Tokat  

 

1e-posta: 



hyavuz@gop.edu.tr

 2e-posta: 

rahiska@gazi.edu.tr

 3e-posta: 

mhekim@gop.edu.tr

 

 



Anahtar Sözcükler: Termoelektrik, Beyin Soğutma, Hypothermia, Beyin Travması 

 

ABSTRACT 



n  this  study,  it  has  been  emphasized  on 

thermoelectric brain cooler which helps brain to be 

cooled  from  outwards  to  use  carnio-serebral 

Hypothermia  method  used  frequently  to  protect 

brain  especially  in  Arcus  Aort  operations  ,  during  

brain  taruma  or  afterwards.  The  aim  of 

Hypothermia  is  to  help  the  body  to  protect  itself 

with the intention of reducing the metabolic velocity 

and  the  consumption  of  oxygen.  Temperature 

control  of  brain  cooler  designed  in  a  shape  of 

helmet  and  running  with  DC  voltage  has  been 

produced  with  fuzzy  logic.  This  machine  DC  is  a 

machine  that  anyone  can  use  in  the  transport 

devices  due  to  its  portable  and  running  with  low 

voltage and also it is suitable for clinic conditions. 

 

1.G R Ş 

Dünyada  olduğu  gibi  Türkiye’de  de  trafik  kazaları 

sonucunda insanların ölmesi ve sakatlanması büyük 

sorun oluşturmaktadır. Trafik kazaları en çok beyin 

travmaları  ve  travma  sonrası  sakatlıklara  neden 

olmaktadır.  Dünyada  travma  sonrası  beyin  tedavisi 

ve 

korunması 



için 

çeşitli 


yöntemler 

uygulanmaktadır.  Travmatik  beyin  hasarı  ilk 

yardım sürecinde, yoğun bakım ünitelerinde olduğu 

kadar  acil  servislerdeki  hekimlerin  de  üstesinden 

gelmeleri  gereken  başlıca  sorunlardandır.  Beyin 

travmalı bir hastada ilk müdahale hasta acil servise 

geldiğinde  veya  yoğun  bakıma  alındığında  değil 

travmanın  olduğu  yerde  başlamalıdır.  Hastaya 

travma  anından,  devamlı  tedavisinin  yapılacağı 

kliniğe  gidene  kadar  ulaşımın  her  aşamasında 

sistematik  ve  hızlı  yaşam  desteği  başlamalı  ve 

sürdürülmelidir. Travma hastalarının % 20’sinin ilk 

travma anında  veya nakil sırasında  kaybedildikleri, 

buna  da  en  çok  hipotansiyon  ve  hipoksinin  sebep 

olduğu  düşünülürse  bu  hastaların  erken  tanı  ve 

tedavisinin ne kadar önemli olduğu anlaşılır. Devlet 

statistik  Enstitüsü’nün  (D E)  verilerine  göre 

ülkemizde  de trafik  kazalarında beyin travmalarına 

bağlı  ölümler  tüm  kayıplar  arasında  önemli  bir 

orana sahiptir.  

 

Dünyada  travma  sonrası  beyin  tedavisi  ve 



korunması için Kranio-Serebral Hipothermia (KSH) 

yöntemi  uygulanmaktadır.  Hipotermiya  dokuların 

oksijen  tüketimini  azaltarak  organizmayı  ve 

özellikle  beyni  hipoksinin  ölümcül  etkisinden 

korumaktadır. Travmalı beynin oksijen gereksinimi 

normal  beyinden  daha  fazladır.  Normal  beyinde 

tolere edilebilen bir hipoksi sınırı, travmalı beyinde 

bir hasar meydana getirebilir. Bu nedenle başlangıç 

tedavisi çok önemlidir. Erken tedavi yeterli serebral 

oksijenizasyon 

için 

önceliklidir. 



Hipoksinin 

önlenmesi en önemli problemlerden biridir.[1-4] 

 

Arkus  aort  cerrahisinde  de  beynin  korunması  en 



önemli  problemlerden  biridir.  Santral  sinir 

sisteminin  iskemik  ve  embolik  kökenli  lezyonları 

ve kontrol altına alınamayan perioperatif kanamalar 

aort  cerrahisinde  morbidite  ve  mortaliteyi  artıran 

önemli  problemlerdendir.  Santral  sinir  sisteminin 

enerji  ihtiyacı  aerobik  glikoz  ile  karşılandığı  için 

beyne  giden  oksijenin  azalması  yada  kesintiye 

uğraması  sonucu  normotermik  koşullarda  3-5 

dakika gibi kısa sürede iskemik serebral hasara yol 

açabilmektedir.  Bu  nedenle  santral  sinir  sistemini 

iskemik hasardan korumaya yönelik çeşitli metotlar 

geliştirilmiştir.  Bu  yöntemler  içinde  en  çok 

kullanılanı  derin  hipotermiyadır.  Bunun  yanında 

çeşitli  yardımcı  metotlar  da  geliştirilmiştir.  Arkus 

aort cerrahisinde hipotermiya kuru sakin bir cerrahi 

ortam  sağlaması  açısından  cerraha  büyük  bir 

kolaylık  sağlar. Hipotermiyanın  koruyucu etkisi  ısı 

yüzeyi olarak hücre içi enzimatik reaksiyonların ve 

metabolik  hızın  azalması  temeline  dayanır. 

Dokuların  oksijen  ve  yüzey  gereksinimleri  orantılı 



olarak azalır hipotermiyanın yüksek enerji fosfatları 

üzerindeki etkisi ispatlanmıştır. [5-6] 

 

Hipotermiyanın  en  belirgin  amacı  yukarıda 



belirtildiği  gibi  kafa  travması  sonucunda  veya  açık 

kalp  ameliyatı  esnasında  metabolik  hızı  ve  oksijen 

ihtiyacını 

azaltarak 

organların 

korunmasını 

sağlamaktır.  Beyin  iskemik  hasara  en  yatkın 

organdır.  KPB  sırasında  oluştuğu  varsayılan  düşük 

kan  akımı  ve  embolik  olaylar  iskeminin  önemli 

sebepleri  olarak  ön  plana  çıkmıştır.  Hipotermiya 

beynin  oksijen  ihtiyacını  azaltarak  iskemiye  karşı 

koruyucu bir etki oluşturur.  

 

Beyin  travmalarında  KSH  kullanılmasının  bir 



avantajı  da  bu  yöntemin  çok  basit  ve  klinik 

koşullara 

uygun 

olmasıdır. 



Beyin 

hipotermiyasındaki  temel  problem  beynin  hızla(ilk 

1  saat)  gereken  sıcaklığa  kadar  soğutulması  ve  bu 

sıcaklıkta  kontrollü  bir  şekilde  uzun  süre 

tutulmasıdır.  Kabul  edilebilir  sıcaklık  hatası  ±0.5 

˚C’dir. 


 

Bu  problemleri  çözmek  amacıyla,  dc  gerilimle 

çalışabilen,  bu  nedenle  nakil  araçlarında  kolaylıkla 

kullanılabilecek,  kaza  yerine  taşınabilecek,  klinik 

koşullara  uygun,  istenildiğinde  sadece  polariteyi 

değiştirmek  suretiyle  sıcak  soğuk  yüzeyleri 

değişebilen bir cihaz tasarlanacaktır. Cihaz bir kask 

ş

eklinde  olup  tasarımında  120  adet  esnek 



termoelektrik  modül  kullanılmıştır.  Kullanılan 

modüller  seri  olarak  bağlanmıştır  ve  40  Ampere 

kadar  akım  çekmektedirler.  Kaskın  sıcaklık 

kontrolü 

ise 

bulanık 


mantık 

kullanılarak 

yapılacaktır.  Tasarlanacak  cihaz  ile  beynin 

sıcaklığını  22-26  ˚C  ve  daha  aşağı  sıcaklıklara 

kadar  soğutmak  mümkün  olacaktır.  Bu  da  KSH 

metodunun  eşsiz  üstünlüğünü  oluşturmaktadır. 

Ayrıca  bu  cihazın  kalp  ve  damar  cerrahisinde 

kullanılabilirliğinin esasını teşkil eder. Bu cihaz acil 

nöroloji  cerrahisinde  kullanılabilir.  Özellikle  ağır 

kafa  travması  sonucu  beyin  ödemi  meydana 

gelmesinden  dolayı  kalp  ve  solunum  fonksiyonları 

bozulan hastalara KSH sağlamak için kullanılabilir.  

 

2. S STEM N TANIMLANMASI 

Tasarımı  yapılacak  sistemin  blok  diyagramı 

aşağıdaki gibidir.  

 

 



Ş

ekil-1. Sistem blok diyagramı 

 

DC  Güç  Kaynağı,  Cihazın  taşınabilir  ve 

boyutlarının  küçük  olması  için  anahtarlamalı  güç 

kaynağı  kullanılacaktır.  (0-40  A  ayarlı  0-12  V 

ayarlı) 


 

Sürücü  Devre,  Sürücü  devre  H-Köprü  mosfet 

sürücü devresidir. Bulanık mantık denetleyicisinden 

gelen  darbe  genişlik  modülasyonu  oranına  göre 

termoelektrik  soğutucuya  aktarılan  akım  miktarını 

değiştirmekle görevlidir. 

 

Termoelektrik soğutucu, esnek termomodüllerden 

oluşur.  DC  bir  gerilim  uygulandığında  termo 

elementlerde  bir  soğuk  bir  sıcak  yüzey  meydana 

gelir. 

Uygulanan 



gerilimin 

polaritesi 

değiştirildiğinde sıcak ve soğuk yüzeyler değişir. 

 

Bulanık  Mantık  Denetleyici,    Termoelektrik 

soğutucunun  akımını  çok  farklı  şekillerde  kontrol 

etmek  mümkündür.  Günümüzde  özellikle  klasik 

kontrol  ve bir uygulaması  olan PID  kontrol  yaygın 

bir  şekilde  kullanılmaktadır.  Fakat  lineer  olan  bu 

kontrol  teknikleri  lineer  olmayan  sistemlerde  kötü 

performans  sergilediklerinden  yeni  arayışlar  içine 

girilmiştir. Yapay zeka tekniklerinin ortaya çıkması 

ile birlikte insan düşüncesinin mantıksal ve sezgisel 

ya  da  objektif  taraflarını  kullanan  metotlar 

geliştirildi.  Bu  tekniklerden  biri  olan  bulanık 

mantık  birçok  alanda  kullanıldığı  gibi  lineer 

olmayan sistemlerin etkili bir şekilde kontrolüne de 

imkan  tanımaktadır.  nsanın  yapabildiği  karar 

verme  ve  öznellik  gibi  yetenekleri  programlamaya 

imkan veren bulanık mantık bu özelliği ile sistemin 

yapısında  olabilecek  bozucu  etkileri  tolere  eder. 

Bulanık  mantığın  bir  diğer  üstünlüğü  de  sistemin 

matematiksel  modelinin  kurulmasının  imkansız 

olduğu  durumlarda  bile  performansı  değişim 

göstermez. Günümüzde mikroişlemci teknolojisinin 

gelişimi  ile  birlikte  de  ucuza  mal  edilen  kolay  bir 

kontrolcü tasarımına imkan sunmaktadır.[7,8,9]. 

Termoelektrik  soğutucunun  kontrolü  için  yapay 

zeka tekniklerinden biri olan ve akım kontrolü için 

çoklukla 

tercih 


edilen 

bulanık 


mantık 

kullanılacaktır.  Böylece  esnek,  matematiksel 

modelden  bağımsız,  kesin  olmayan  dataları  tolere 

edebilen, lineer olmayan durumda bile iyi sonuçlar 

verebilen,  geleneksel  kontrol  teknikleri  ile 

koordineli  çalışabilen  ve  doğal  dil  tabanlı  bir 

kontrol sistemi oluşturulacaktır.  

 

3. TERMOELEKTR K SOĞUTUCU 

Herhangi  bir  termoelektrik  cihaz  veya  sistemin 

temelinde termoelementlerden oluşan termoelektrik 

modül  bulunmaktadır.  Bir  termoelektrik  modül 

termoelementlerin  elektriksel  olarak  seri  ve  termal 

olarak paralel bağlanmasıyla meydana gelir.  

 

DC 


G.K 

Sürücü 


Devre 

Ter.El. 


Soğut. 

Bul. 


M.D. 

Termoelektrik 

Soğutucu 

çin 

Bulanık Model 



3.1.Termoelement 

Bir termoelement, n ve p tipi yarıiletkenlerin, Şekil 

1’de  gösterildiği  gibi,  bir  iletkenle  (Bakır) 

elektriksel olarak seri bağlanmasıyla oluşur. Burada 

n  tipi  yarıiletken  termoelement’in  negatif,  p  tipi 

yarıiletkende  termoelementin  pozitif  kolları  olarak 

tanımlanır.  Bir  termoelementin  çalışma  prensibine 

bakılırsa, eğer termoelemente Şekil 1’deki gibi DC 

bir  gerilim  uygulanırsa,  yük  taşıyıcıları,  enerji 

seviyesi  düşük  olan  üstteki  bakırdan  yarıiletkene 

geçerler. Bakır ile yarıiletken arasında mevcut olan 

enerji  duvarını  aşmak  için  elektron  ve  delikler 

bakırın örgüsünden enerji sağlarlar. Böylece üstteki 

bakırın  sıcaklığı  düşecektir.  Alttaki  bakıra  gelince, 

yüksek  enerji  seviyesinden  düşük  enerji  seviyesine 

geçen  yük  taşıyıcıları  sahip  oldukları  fazla  enerjiyi 

alttaki  iletkene  aktararak  ısınmasına  neden 

olacaktır.  Bu  geçiş  sırasında  soğuyan  yüzeyden  ısı 

emilirken  soğuk  yüzeyin  sıcaklığı  düşecek,  ısının 

pompalandığı sıcak  yüzeyin sıcaklığı ise artacaktır. 

Devreye  uygulanan  akımın  yönü  değiştirilirse 

soğuyan yüzey ısınır, ısınan yüzey soğur. 

Eğer  çalışan  bir  termoelementin  sıcak  yüzeyinde 

açığa çıkan ısıyı herhangi bir ısı transfer sistemiyle 

çevreye  yayarak  T

1

  sıcaklığı  sabit  tutulursa 

devreden    geçen  I  akım    şiddetine    bağlı  olarak  

soğuk  yüzey sıcaklığı belli  bir  T



2

  değerine kadar 

düşer.    Bir  termoelement  üzerinden  geçen  akım 

ş

iddeti  sabit  tutulduğunda  T



2

  sıcaklığının  değeri 

soğuk  yüzeye  gelen  ve  emilen 

Y

Q

  ısı  yüküne 

bağlıdır.  Bu  ısı  yükü  çevreden    ve  sıcak    levhadan  

soğuk  levhaya  ısı  iletiminden  dolayı  gelen  ve 

termoelement  devresinden    geçen  akım  şiddeti  

etkisi ile açığa çıkan Joule ısısından oluşur.  

Isı Taşıyan

Elektron Taşıyıcıları

+

-

-



+

Bakır


I

n

p



Y

Q

Ş

ekil-2. Termoelementin yapısı 



Termoelementlerden 

oluşan 


bir 

modülün 


maksimum  akım  şiddetinin  değeri  termoelementin 

üretiminde  kullanılan  termoelektrik  yarıiletkenlerin 

kalitesine,  boyutlarına  ve  yapısal  özelliklerine  göre 

değişir. [10,11,12]. 



3.2.Termoelektrik modül 

Onlarca  termoelement,  elektriksel  olarak  seri, 

termal olarak paralel bağlanarak çeşitli amaçlar için 

çeşitli  büyüklüklerde  termoelektrik  modüller  elde 

edilmektedir.  Termoelektrik  modüller,  hareketli 

parçası  olmayan  küçük  birer  ısı  pompasıdırlar. 

Termoelektrik modüller genelde alan sınırlamasının 

olduğu,  güvenilirliğin  önemli  olduğu  ve  zararlı 

soğutucu  gazların  kullanılmasının  istenmediği 

ortamlarda tercih edilirler. 

Termoelektrik  soğutucu,  DC  gerilimle  çalışmakla 

beraber  akım  yönünün  değiştirilmesiyle  soğutma 

veya  ısıtma  rejimine  kolayca  geçebilmektedir. 

Soğutma,  termoelektrik  modülün  bir  yüzeyindeki 

ısının diğer yüzeye taşınmasıyla gerçekleşmektedir. 

Ş

ekil  3’de  bir  termoelektrik  modülün  yapısı 



görülmektedir.[12,13]. 

 

n ve p tipi



elemanlar

Sıcak yüzey (Isı yayıcı)

Elektriksel izolatör

( yi ısıl iletken)

+

-

Soğuk yüzey (Soğutulacak hacim)



n p n p n p n p n p n p n p

Elektriksel iletken

 

Ş

ekil-3. Termoelektrik modülün yapısı 



4.DENETLEY C  TASARIMI 

Tasarlanan sinirsel bulanık mantık denetleyicisi 

sıcaklık hatası 

e

T

 ve sıcaklık hata değişimi  



ce

T

 

olmak üzere iki giriş ve termoelektrik soğutucuya 



uygulanacak akım değerini ayarlamak için 

kullanılan bir adet çıkış değişkenine (



f

) (DGM 


Sinyali ) sahiptir. Burada 

e

T

 referans sıcaklık ile, 

ölçülen sıcaklık arasındaki fark, 

ce

T

ise o anki hata 

ile bir önceki hata arasındaki farktır.

 

o

ref

e

T

T

T

=



)

1



(

)

(



=



k

T

k

T

T

e

e

ce

 

e



T

 

 



 

 

 



 

f

 

ce



T

 

Ş



ekil-4. Bulanık Model 

Sistem  kontrolü  için  oluşturulan  modelinde  her  bir 

giriş değişkeni için 5 adet  üyelik işlevi seçilmiş ve 

üçgen  tip  üyelik  işlevi  ile    tanımlanmıştır. 

Tanımlanan  dilsel  değişkenler  ve  sınırları  Tablo 

1’de  gösterilmektedir.  Çıkış  değişkeni  için  ise  5 

adet  üyelik  işlevi  belirlenmiştir.  Bu  değerler 

aşağıda  Tablo  2’de  gösterilmektedir.  [-1,1] 

Aralığında tanımlanmıştır.  


Beşer  adet  giriş  değişkenleri  ile  ilgili  toplam  25 

adet  kural  oluşturulmuştur.  Bu  sıcaklık  değerleri 

laboratuar ortamında elde edilmiştir.  

Tablo-1.  Giriş  Hata  ve  Hata  Değişimi  Üyelik 

Fonksiyonları 

NB 


NEGAT F BÜYÜK 

[-999 -0.5 -0.25] 

NK 

NEGAT F KÜÇÜK 



[-0.5 -0.25 0] 

SIFIR 



[-0.25 0 0.25] 

PK 


POZ T F KÜÇÜK 

[0 0.25 0.5] 

PB 

POZ T F BÜYÜK 



[0.25 0.5 999] 

Tablo-2. Çıkış Üyelik Fonksiyonları 

NB 

NEGAT F BÜYÜK 



[-1 -0.625 -0.25] 

NK 


NEGAT F KÜÇÜK 

[-0.5 -0.25 0] 

SIFIR 


[-0.25 0 0.25] 

PK 


POZ T F KÜÇÜK 

[0 0.25 0.5] 

PB 

POZ T F BÜYÜK 



[0.25 0.625 1] 

Giriş ve çıkış hata fonksiyonları ve kural tablolarına 

göre elde edilen bulanık yüzey aşağıdaki gibidir. 

 

 



 

 

 



 

Ş

ekil-5. Bulanık Kontrol Yüzeyi 



5.SONUÇLAR VE ÖNER LER 

Yapılan  çalışma  neticesinde  elde  edilen  cihazın 

hastalar  üzerinde  uygulanabilmesi  için  cihazın 

sıcaklık 

karakteristiklerinin 

iyi 


belirlenmesi 

gerekmektedir.  Bu  amaçla  laboratuar  ortamında 

elde edilen deneysel sonuçlar aşağıda tablo halinde 

gösterilmiştir. 

Tablo-3. Termoelektrik soğutucu akım değişimine 

göre ölçülen soğuk yüzey sıcaklıkları 



Zaman 

5A 

10A 

15A 

20A 

25A 

30A 

0.00 


16.99 

17.09 


17.05 

17.23 


17.20 

17.19 


0.50 

12.06 


10.22 

7.67 


5.60 

3.79 


2.44 

1.00 


9.94 

7.43 


3.62 

0.7 


-1.56 

-3.32 


1.50 

9.12 


6.26 

2.05 


-1.19 

-3.82 


-5.62 

2.00 


8.86 

5.87 


1.5 

-1.95 


-4.78 

-6.39 


2.50 

8.68 


5.76 

1.15 


-1.75 

-4.91 


-6.66 

3.00 


8.70 

5.71 


1.16 

-2.09 


-5.03 

-6.87 


3.50 

8.63 


5.67 

1.09 


-2.13 

-5.28 


-6.75 

Bulanık  mantık  kullanmak  suretiyle  termoelektrik 

soğutucunun  sıcaklık  kontrolü  yapılabilir.  Bu 

ş

ekilde,  Termoelektrik  soğutucunun  kontrolü  için 



yapay  zeka  tekniklerinden  biri  olan  ve  akım 

kontrolü  için  çoklukla  tercih  edilen  bulanık 

mantığın  kullanılabilirliği  gösterilmiştir.  Anfis 

metodu  ile  ölçülmüş  datalar  kullanılarak  üyelik 

fonksiyonlarının  optimum  değerleri  tespit  edilerek 

yeni 


üyelik 

fonksiyonlarına 

göre 

yeniden 


programlanıp  daha  iyi  sonuçlar  elde  edilebilir. 

Böylece  esnek,  matematiksel  modelden  bağımsız, 

kesin  olmayan  dataları  tolere  edebilen,  lineer 

olmayan  durumda  bile  iyi  sonuçlar  verebilen, 

geleneksel  kontrol  teknikleri  ile  koordineli 

çalışabilen  ve  doğal  dil  tabanlı  bir  kontrol  sistemi 

oluşturulmuş olacaktır. 

KAYNAKLAR 

[1]  


 Katz  L.  M,  Younga,  A.S.,Franka,  J.E., 

Wanga, 


Y., 

Park, 


K..Regulated 

Hypothermia  reduces              brain  oxidative 

stres  after  hypoxic-ischemia.  BRA N 

RESEARCH, 1017 85-91 ,2004. 

[2] 

Gal,  R.,  Cundrle,  I.,  Zimova,  I..  Smrcka, 



M., Mild  hypothermia  therapy  for  patients 

with  severe  brain  injury.CL N CAL 

NEUROLOGY AND NEUROSURGERY, 

104 318-321 2002. 

[3]  

Clifton,G.L.,  Hypothermia  and  severe 



brain  injury.J.  NEUROSURGERY,  93(4): 

718-719 ,2000. 

[4]  

 Clifton,G.L.,  Steven.  A.,  Berry,  J.,  Koch, 



S., m., Systemic Hypothermia in treatment 

of brain injury.Journal of Neurotrom, 9(2): 

487-495,1992. 

[5]  

 Midulla  PS,Gandsas  A,Sadeghi  AM,et  al: 



Compaison 

of 


retrograde 

cerebral 

perfusion  to  entegrade  cerebral  perfusion 

and  hypothermic  circulatory  arrest  in 

achronic  porcine  model.J  Card  Surg 

1994;9:560-575. 

[6] 

  Yüksel  ATAY,  Ömer  TET K,Uğur 



GÜRCÜN, 

Kardiyovasküler 

operasyonlarda 

sirkülatuar 

arresti 

başlatmada  rektal  ısı  ile  elektroserebral 

sessizliğin 

karşılaştırılması, 

GKDC 

DERG S  1997;5:236-241. 



[7]  

 Siler, L., Ying, H.,  Fuzzy  Control Theory. 

Elsevier,  FUZZY  SET  AND  SYSTEMS 

33, 1989 pp 275-290. 

[8]  

Jantzen,  J.,  Tuning  of  Fuzzy  PID 



Controllers.  TECH.  REPORT  no:98, 

Denmark 1998. 

[9]  

 Ç. Elmas., Yapay Sinir Ağları. Ankara, 



2003. 

[10] 


 B.Mumyakmaz, K.Vardar, Design of a 

Fuzzy Logic Controller For DC Motor 

Speed Control. IKECCO 2004, 

INTERNAT ONAL CONFERENCE ON 

ELECTRON CS AND COMPUTER, 

April 2004, Bishkek, Kyrgyzstan , 2004 

[10]  

 Ahıska,  R.,  Patent,  EP,A61,F7\00,  18 



October, 1993. 

[11] 


 Kapıdere 

M., 


Mikrodenetleyicili 

Termohipoterm    Tıp  Cihazı  Tasarımı  ve 

Gerçekleştirilmesi. Doktora Tezi,2005 

[12]  


 Ahıska,  R.,Ciylan,  B.,Savaş,  Y.,  Güler,  ., 

Standart 

Termoelektrik 

Modülün 


Parametresinin  Ölçülmesi  için  Yeni 

Yöntem  ve  Sistem.  Gazi  Üniversitesi 

MÜHEND SL K  FAKÜLTES   DERG S , 

19(4):467-473 2004. 

[13]  


 Ahıska,R., 

Güler, 


., 

Savaş, 


Y., 

Termoelektrik  soğutucunun  özelliklerinin 

araştırılması. , POL TEKN K DERG S  ,2 

(3):89-94,1999. 



 


Yüklə 92,63 Kb.

Dostları ilə paylaş:




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2020
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə