Xxi bob. Gidrodinamik transformatorlar



Yüklə 140,42 Kb.
səhifə1/6
tarix29.04.2022
ölçüsü140,42 Kb.
#56668
  1   2   3   4   5   6
oR1UWNOJhn6OrjnGAIWwwRy3Vx5ePpryYkMdPSKt
taqriz



XXI bob. GIDRODINAMIK TRANSFORMATORLAR

  1. §. Gidrotransformatorning vazifalari, guruhlanishi, tuzilishi va ishlash
    jarayoni



Burovchi momentni va yetaklanuvchi valuing aylanishlari sonini yetaklovchi val aylanishlari soniga nisbatan o'zgartirish yo‘li bilan quwatni yetaklovchi valdan yetak­lanuvchi valga uzatuvchi energetik mashina burovchi moment gidrotransformatori deb ataladi. Yetaklovchi va yetaklanuvchi vallan bir tomonga aylanuvchi gid- rotransformatorlar to‘g‘ri yo‘lli, qarama-qarshi tomonga aylanuvchilari esa teskari yo‘Hi gidrotransformatorlar deyiladi.

Gidrotransformatorning korpusi reaktor kuraklarida hosil bo‘ladigan va korpus bilan bog'liq bo‘lgan reaktiv momentni qabul qiluvchici tashqi tayanchga ega. Bunday transformatorlar bir bosqichli nasos bir, ikki va uch bosqichli turbina bilan hamda bir yoki bir neshta reaktor, uch, to‘rt va ko‘p bosqichli turbina bilan birga ishlaydigan qilib qurilishi mumkin. Bulaming eng soddasi uch g'ildirakli gidrotransformatordir (3.14- rasm). Bu gidrotransfonnatorda dvigatel yordamida harakatga keltiriladigan va anchagina kichik burchak tezlik bilan aylanadigan nasos g'ildiragi ish suyuqligini turbina 2 ga yo'naltiradi.





3.14- rasm. Gidrotransfornintor


Energiyasini turbinaga
bergan suyuqlik qo‘zg‘almas
kurakli reaktor Z orqali
nasosga qaytadi. Reaktoming
qo'zg'almas kuraklari nasos
va turbina orasidagi
suyuqlikning harakat miqdori
momentini o‘zgartiradi.
Natijada turbinaning aylanish
momenti va burchak tezligi
mos ravishdao‘zgaradi.


Gidrotrapsformator ish


bo‘shlig‘ida reaktoming mavjudligi tufayli turbinaning burchak tezligi uning valiga yuklangan moment kattaligiga bog'liq ravishda o'zgaradi. Shunday qilib,


372





gidrotransformatorda nasos hosil qilgan suyuqlik oqimi turbina va reaktor kuraklaridan ketma-ket o‘ta borib, turbinani o‘zgaruvchan burovchi moment yordamida nasos bilan bir tomonga aylantiradi.

Gidrotransformatoming ishini nasos g‘ildiragining aylanishlari o‘zgarmas bo‘l- ganda uyurma aylanasidagi suyuqlik sarfi o‘zgarmas deb faraz qilib ko'rib chiqamiz. Haqiqatda esa, sarf uzatish nisbatining kichrayishi bilan oz bo'isa ham o‘sib boradi. Biroq, sarfning bu o‘zgarishi gidrotransformator ishiga uncha ta’sir ko'rsatmaydi.

Sarf o'zgarmas bo‘lganda reaktor kuraklari qo‘zg‘almas bo‘lgani sababli nasos g‘ildiragiga kelayotgan oqimning kattaligi va yo‘nalishi o‘zgarmaydi. Shuning uchun turbina g‘ildiragi ishAartibining o‘zgarishi bilan nasos g‘ildiragiga kirishdagi tezlik uchburchagi o‘zgarmay qoladi. Bu sharoitda Q = const va n„ = const nasos g‘ildiragidan chiqishdagi tezlik uchburchagi ham o‘zgarmay qoladi. Shuning uchun turbina g‘ildiragining hamma tarkiblarida nasos g'ildiragidagi moment o'zgarmasdir.


  1. §. Asosiy parametrlar, tenglamalar va ularning mohiyati


W,. W..r¡,n„,n„ kattaliklar va transformasiya koeffisienti K gidrodinamik trans-


formatoming ishini xarakterlaydigan asosiy parametrlardir.


â





3.15 - rasm. Gidrotransformatoming
kengaytirilgan sxemasi


Shuni aytib o'tish kerakki,
gidrodinamik transformatorlaming
hisoblash tenglamalari gidrodinamik
muftalami hisoblash tenglamalarining
xuddi o‘zi, lekin ular moment
o'zgarishining boshqa miqdor va boshqa
qonunlarga bo‘ysunishi bilan farqlanadi.


  1. rasmda gidrotransformatoming
    sxemasi berilgan. Sxemada quyidagi
    belgilashlar kiritilgan: 1-nasos g‘ildiragi;
    2-turbina g‘ildiragi; 3-yo‘naltiruvchi



apparat; 4 - con burchak tezlik bilan aylanadigan nasos g‘ildiragining vali 5-com burchak tezlik bilan aylanadigan turbina g'ildiragining vali.

Yo'naltiruvchi apparat gidrotransformatorga qo‘zg‘almaydigan qilib mahkam- langan va undan chiqadigan c2 tezlik kurak bo'ylab yo‘naltirilgan (3,15- rasm, a, v, b).


373



  1. rasm, b da kuraklaming joylashish sxemasi va nasos g‘ildiragi 1(H) yo‘nal- tiruvchi apparat 3(YA) va turbina g‘ildiragi 2 (T) dagi tezliklar parallelogrami berilgan.

Nasos gTldiragidagi moment Mn turbina gTldiragidagi Mm va yo‘naltiruvchi apparat g‘ildiragidagi MYA dagi momentlaming ayirmasiga teng. Turbina gTldiragidagi moment esa nasos gTldiragi va yo‘naltiruvchi apparat momentlarining yig‘indisiga teng:


Yüklə 140,42 Kb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə