“Oila” tushunchasi, uning turlari va vazifalari



Yüklə 74,67 Kb.
səhifə3/5
tarix05.12.2023
ölçüsü74,67 Kb.
#172585
1   2   3   4   5
“Oila” tushunchasi, uning turlari va vazifalari

Oila tarkibida hamda rivojlanishiga bevosita ta'sir etuvchi demografik omillardan yana biri — nikohning bekor etilishi, ya'ni ajralishdir. Ma'lumki, oilada er-xotinning ajrashishi birinchi navbatda oilaning tarkibiga ta'sir etadi. Oila tugal oiladan, tugalmas oilaga aylanadi. Oilada farzandlar tug‘ilishi ma'lum darajada kamayadi. Bu esa, o‘z navbatida, oilani davom ettiruvchi avlod yaratilishiga, oilaning takror barpo bo‘lishiga salbiy ta'sir etadi. Oila sotsiologiyasi mustahkamligiga salbiy ta'sir etuvchi ajralish jarayonini o‘rganar ekan, uning sabablarini turli tarixiy davrlarda, davlatlarda, xalqlarda va ijtimoiy guruhlardagi xususiyatlarini ochib bsradi.

  • Oila tarkibida hamda rivojlanishiga bevosita ta'sir etuvchi demografik omillardan yana biri — nikohning bekor etilishi, ya'ni ajralishdir. Ma'lumki, oilada er-xotinning ajrashishi birinchi navbatda oilaning tarkibiga ta'sir etadi. Oila tugal oiladan, tugalmas oilaga aylanadi. Oilada farzandlar tug‘ilishi ma'lum darajada kamayadi. Bu esa, o‘z navbatida, oilani davom ettiruvchi avlod yaratilishiga, oilaning takror barpo bo‘lishiga salbiy ta'sir etadi. Oila sotsiologiyasi mustahkamligiga salbiy ta'sir etuvchi ajralish jarayonini o‘rganar ekan, uning sabablarini turli tarixiy davrlarda, davlatlarda, xalqlarda va ijtimoiy guruhlardagi xususiyatlarini ochib bsradi.
  • Aholi migratsiyasi ham oilaning ijtimoiy-demografik tarkibiga ta'sir etuvchi omillardandir. Insonning bir ijtimoiy-iqtisodiy muhitdan ikkinchi ijtimoiy-iqtisodiy muhitga o‘tishi (masalan, shahardan qishloqqa, qishloqdan shaharga ko’chishi), uning oilaga bo‘lgan demografik, ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlariga ta'sir etadi

Ma'lumki, oila paydo bo‘lib to tugagunga qadar bir qancha bosqichlardan o‘tadi. Ular oilaning tashkil topishi (nikohga kirish) birinchi farzandni tug‘ilishi (farzand ko’rish faoliyatini boshlanishi), ohirgi farzand tug‘ilishi (farzand ko’rish faoliyatini tugallanishi), oxirgi farzandni oilali bo‘lishi, oilasini tashkil etgan er yoki xotinni dunyodan ko’z yumishi (oilaning tugallanishi). Yuqorida keltirilgan jarayonlar oilaning hayotiy davrlari bo‘lib, oila davomiyligiga muntazam qaytarilib turadi. Ushbu davrlarning har birini o‘ziga xos xususiyatlarini, ijtimoiy-iqtisodiy muammolari mavjuddir. Ana shu muammolar ham oila sotsiologiyasining o‘rganish doirasiga mansubdir.

  • Ma'lumki, oila paydo bo‘lib to tugagunga qadar bir qancha bosqichlardan o‘tadi. Ular oilaning tashkil topishi (nikohga kirish) birinchi farzandni tug‘ilishi (farzand ko’rish faoliyatini boshlanishi), ohirgi farzand tug‘ilishi (farzand ko’rish faoliyatini tugallanishi), oxirgi farzandni oilali bo‘lishi, oilasini tashkil etgan er yoki xotinni dunyodan ko’z yumishi (oilaning tugallanishi). Yuqorida keltirilgan jarayonlar oilaning hayotiy davrlari bo‘lib, oila davomiyligiga muntazam qaytarilib turadi. Ushbu davrlarning har birini o‘ziga xos xususiyatlarini, ijtimoiy-iqtisodiy muammolari mavjuddir. Ana shu muammolar ham oila sotsiologiyasining o‘rganish doirasiga mansubdir.
  • Oila tarbiyasi masalalarini o’rganish ham oila sotsiologiyasida keng o’rin olgandir. Oila tarbiyasi oilada ota-onalar, katta kishilar tomonidan bolalarni tarbiyalash bo‘lib, yosh avlodni har tomondan rivojlanishida muhim ahamiyatga egadir. Oila tarbiyasida oilaviy tartib, oila a'zolarining bir-biriga munosabati, ota-ona va katta kishilarning hulq-atvori, madaniy va siyosiy saviyasi, oila byudjeti, sharoiti asosiy omil hisoblanadi.

Yüklə 74,67 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin