Tafakkur haqida umumiy tushuncha tafakkur turlari tafakkur va boshqa psixik jarayonlar



Yüklə 39,48 Kb.
səhifə1/14
tarix31.12.2021
ölçüsü39,48 Kb.
#50021
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14
Tafakkur haqida umumiy tushuncha tafakkur turlari tafakkur va bo
1999

Mavzu: TAFAKKUR SHAKLLARI

Kirish

Reja:

  1. TAFAKKUR HAQIDA UMUMIY TUSHUNCHA

  2. TAFAKKUR TURLARI

  3. TAFAKKUR VA BOSHQA PSIXIK JARAYONLAR

  4. TAFAKKURNING SIFATLARI


I. TAFAKKUR HAQIDA UMUMIY TUSHUNCIIA
Tafakkur — inson aqliy faoliyatining yuksak shaklidir. Tafakkur atrof­dagi olamni bilish qurolidir va inson oqilona amaliy faoliyatining vujudga kelishi uchun shartdir.

Tafakkur jarayonida fikr paydo bo'ladi, bu fikrlar insonning ongida muhim tushunchalar shaklini oladi. Tafakkur nutq — til bilan chambarchas bog’langan. Insonda tafakkur va nutq bo’lganligi tufayli u hayvonlardan farq qiladi va shu sababli u ongli mavjudotdir. Inson o'z atrofidagi olamda bo’lgan buyumlar va hodisalarni ongli ravishda idrok qiladi, ongli ravishda eslab qoladi hamda esga tushiradi va ongli ravishda harakat qiladi.

Sezgi va idroklarga, xotira va tasavvurlarga nisbatan tafakkur odam­larning bilish va amaliy faoliyatida alohida ahamiyatga ega.

Masalan, biz quyoshning har kun Sharqdan chiqib, G'arbga botayot­ganligini hammamiz ko'ramiz (idrok qllamiz). Biz Yerning qimirlamay turganligini, quyosh esa yer atrofida aylanayotganligini ko'ramiz. Ko'p asdar davomida juda ko'p kishilarning qilgan fikriy faoliyati natijasida­gina, uzoq davom etgan kuzatishlar va tidqiqotlar natijasidagina haqiqat­da quyosh yer atrofida aylanmasdan, balki yer o'z o'qi atrofida va quyosh atrofida aylanayotganligi aniqlandi. Demak, quyoshning harakati to'g'risidagi bizning bevosita idrokimiz voqelikka, haqiqatga to'g'ri kel­mas ekan, -voqelikning to'g'ri aks etishi, ya'ni haqiqat — bunch tafakkur yordami bilan aniqlandi. Yuqoriroq bosqichlarda bunday fikrlash tafakkur jarayonlaridagi hosil bo’lgan ko’kmlar va tushunchalar ularning chinligini yoki chin emasligini aniqlaslida ifodalanadi.



Yüklə 39,48 Kb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə