İslamın elmə və elm fəlsəfəsinə diqqəti
Bizim istifadə edib işə başlamağımız üçün bir vasitə, necə hərəkət edəcəyimizi bilmək üçün bir baxış lazımdır: haradan, haraya, hansı tərəfdən, hansı yolla və hansı məqsədlə? Bunların hər ikisi insanların həyatı üçün lazımdır: biri dünyadır, biri axirət. Əgər bunların hər ikisi bir yerdə cəm olsa, dünya və axirət səadəti hasil olar. Yəni insanın həm dünyası, həm də axirəti olar, nəticədə xoşbəxt bir həyat alınar: səadətli və peyğəmbərlərin istədiyi bir həyat. Məhz buna görə Peyğəmbərimiz (s) din gətirdi, istiqaməti göstərdi, mənəviyyata arxalandı, lakin davamlı olaraq insanlara maddi vasitələr də verdi. Bəzi məsələləri, elmi, yəni həyat elmini, həyatın idarəsinə aid elmi özü birbaşa xalqa öyrətdi. Bəzən də iş mürəkkəb olduqda və ixtisasa ehtiyac yarandıqda onlara əmr edirdi ki, gedib elm öyrənsinlər, məlumat toplasınlar, əşyalara baxsınlar.
Quranda və əziz Peyğəmbərin (s) sünnəsində kəşf etmək, görmək və tapmaq yolu öyrədilmişdir. Siz görürsünüz ki, erkən İslam çağı cəmiyyətlərində bunların hər birinin bir zirvəsi və əzəməti var. Dünyəvi baxımdan da, onlar İslamın sayəsində bəşər elminin zirvəsində dururlar. Qərblilər daha bu gün bunu inkar etməli deyillər. Müsəlman xalqların tarixi inkarediləsi deyil. Əgər bunların hər ikisi, yəni dünya və axirət bir yerdə əldə edilsə, dediyimiz olacaq. Amma əgər bunların hər hansı biri olmasa, nöqsan yaranacaq.115
Dostları ilə paylaş: |