O`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi namangan muhandislik-qurilish instituti q. B. Umarov, M. O. Qosimova



Yüklə 410,99 Kb.
Pdf görüntüsü
səhifə2/5
tarix24.09.2023
ölçüsü410,99 Kb.
#147916
1   2   3   4   5
148510031349642de5ca0c544f31b2ef (1)

1-rasm 
 
Linza bilan buyum orasidagi masofani d deb va linza bilan tasvir orasidagi 
masofani
f
deb belgilasak, u holda linzaning fokus masofasi 
 
f
d
F
1
1
1


 
yoki
f
d
df
F


(2) 
 
formula bilan ifodalanadi. 
Ishni bajarish tartibi. 
1-mashq. 
Yig`uvchi linzaning bosh fokusini aniqlashni bir necha usullari 
bor bo`lib, ulardan biri linza bilan buyum va linza bilan tasvir orasidagi masofaga 
qarab aniqlashdir (1-rasm). 
1. Ekranni yoritilganda uzoqroq o`rnatib, ularning orasiga linza qo`yiladi. 
2. Ekranda buyum tasviri aniq ko`ringuncha linza u yoki bu yoqqa suriladi. 
3. Ekran va buyum vaziyatlari aniqlanib tasvirni aniqligi ko`z bilan chamalab
baxolanadi va ekranda aniq tasvir olinadi. 


44 
4. Ekrandan linzagacha va linzadan tasvirgacha masofalar o`lchanib o`lchash 
natijalari (2) formulaga qo`yib bosh fokus masofasi aniqlaniladi. 
Tajriba 3-4 marta takrorlanib o`rtachasi olinadi. 
 
2-mashq. Fokus masofani linzaning siljish kattaligiga qarab aniqlash
(Bessel usuli). 
Agar buyum bilan tasvir orasidagi masofa 
F
l
4

bo`lsa, unda shunday ikki 
vaziyatni topish mumkinki, linza bularni qaysi birida turmasin buyumning 
ekrandagi tasviri yaqqol: ammo birinchi xolda aslidan katta, ikkinchisida esa 
aslidan kichik bo`ladi. 

Yig`uvchi linza ekranda OD buyumning kattalashgan tasvirini hosil qiladi. 


Yi-g`uvchi linzani ekran bilan buyum oralig`ida siljitib, OA kichiklashgan 
tasvirini xosil qilinadi.
 

Yüklə 410,99 Kb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin