XORIJIY MAMLAKATLAR IQTISODIYOTI - 495 - iqtisodiyot diversifikatsiya qilina boshladi. Ikkinchi va uchinchi bosqichlar 1997 yil
bahorida yangi hukumat ostida o'tkazildi. 1998 yil iyul oyida UDF rahbarligi ostida
hukumat va XVF qariyb 800 mln. AQSh dollari miqdoridagi uch yillik kredit
bo'yicha kelishuvga erishdi. 1998 yil iyun oyida tugagan 14 oylik stend-by
shartnomasini qaytadan yangilandi. Kredit mablag‘lari moliyaviy bozorlarni
rivojlantirish uchun yo‘naltirildi. Ijtimoiy xavfsizlik dasturlarini takomillashtirish,
soliq tizimini mustahkamlash, qishloq xo'jaligi va energetika sohalarini isloh qilish,
savdo-sotiqni yanada erkinlashtirishga oid islohotlar olib borildi. Yevropa
Komissiyasi 2002 yilgi hisobotida Bolgariyani bosh vazir Ivan Kostov
hukumatining bozorga yo'naltirilgan islohotlarni amalga oshirishi bo'yicha
erishilgan yutuqlarni e'tirof etib, mamlakat iqtisodiyotini bozor mexanizmlarida
ishlaydigan iqtisodiyot deb tan oldi
311
.
4.4.3. Qishloq xo'jaligi, o'rmon xo’jaligi va baliqchilik Sobiq ittifoq davrda Bolgariya qishloq xo'jaligi markazlashgan bo'lib,
tarmoqlar davlat to‘g‘ridan –to‘g‘ri aralashuvi va boshqaruvi bilan ajralib turardi.
Postkommunistik davrda qishloq xo'jaligi yerlarini xususiy mulkdorlarga qayta
tiklash jarayoni sekinlik bilan samaradorlikni ta'minladi. 2004 yilga kelib
Bolgariyaning qishloq xo'jaligi sohasidagi ishchi kuchi va ishlab chiqarishning 98
foizi xususiy, shu jumladan, yirik xususiy kooperatsiya tashkilotlari hissasiga to‘g‘ri
keldi. Aholining ayrim qismlari uchun muhim ahamiyatga ega bo'lgan kichkina
uchastkalarda dehqon xo'jaligining bevosita iste'moli uchun oziq-ovqatning katta
miqdori ham ishlab chiqarila boshladi
312
.
2000-2003 yillarda qurg'oqchilik qishloq xo'jaligida o‘sish cheklab qo'ydi va
2005 yildagi suv toshqini sohalarga salbiy ta'sir ko'rsatdi. Bolgariyaning asosiy dala
ekinlari bug'doy, jo'xori va arpa hisoblanadi. Asosiy sanoat ekinlari esa shakar
lavlagi, kungaboqar va tamaki hisoblanadi. Pomidorlar, bodringlar va qalampirlar
eng muhim sabzavot eksporti hisoblanadi. Bolgariyaning eng kata qismi meva
311 https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/blg/html 312 https://www.britannica.com/place/bulgaria/Agriculture-forestry-and-fishing