Mavzu: Gramatik qurilishni shakillantirish metodikasi



Yüklə 19,85 Kb.
səhifə1/4
tarix15.05.2022
ölçüsü19,85 Kb.
#57994
  1   2   3   4
Mustaqil ish
7-sinf adabiyot 1- chorak test, 7-sinf adabiyot 1- chorak test, To'garak 5-7 sinf, To'garak 5-7 sinf, Biokimyo ikkilamchi oqsillar, Diskret matematika amaliy(1)

Mavzu: Gramatik qurilishni shakillantirish metodikasi
Reja:






  1. Grammatika va uning tarkibiy qismlari




  1. Grammatik kategoriyalar va ularning ifodalanish usullari




  1. Sintetik va analitik tillar




  1. Xulosa




  1. Adabiyotlar



Gramatik qurilishni shakillantirish : Grammatika , biz nutqiy faoliyat natijalarini tabvsiflash va tartibga solish uchun lingvbistlar tomonidan o`ylab topilgan qoidalar majmui emas , balki fikr bildirishni vujudga keltirish va boshqalarning bildirgan fikrlarini tushuish uchunzarur bo`gaan bilimlar umumiyligini tushunamiz .So`nggipaytda grammatika aynan shu ma`noda psixologlarning diqqat-e`tiborini jalb qilmoqda . Grammatikani tadqiq qilish nafaqat shunchaki qiziqarli , nafaqat lingvistik, balki u umuman fikrlash va bilish jarayonlarini keng tadqiq qilish uchun ham zarur qismdir.
Grammatikaning eng muhim jihati – so`z o`zgartirish va so`z hosil qilish operatsiyalarini o`zlashtirishni ko`rib chiqamiz .So`zni bildirgan fikr tarkibiga kiritish uchun u bilan muayyan harakatlarni amalga oshirish zarur , masalan , otni tavsiflanayotgan narsalar soniga muvofiq holda muayyan son shakliga qo`yish , fe`l sonini otlar, harakat yo`naltirilgan otni zarur kelishikka qo`yish yoki tegishli old ko`makchidan foydalanish lozim

Bola so`z yasash toifalarining tashqi , tovushli ifodalarini o`zlashtirib olishi lozim .Bunda bola eng avvalo so`z yasovchi elementning tashqi –moddiy tomoniga yo`naladi va uni mustaqil , morfemalarning jaranglashini obrazli asoslaydi .Boshqacha qilib aytganda , bola dastlab morfema jarangining o`zida real munosabatlar bilan bog`liqlikni topishga harakatqiladi .Agar bola eng avvalo morfema so`zga olib kiradigan tovush o`zgarishini aniqlasa va uni qiyoslay olsa (tovush o`zgarishlari haqiqatda yuz bergan o`zgarishlar bilan ), u bu munosabatlarni topishi mumkin .Ayni paytda bola so`zga “ butunlay ” yo`naladi , ya`ni umumiy tovush xususiyatlariga e`tabor qaratadi.Predmetli olamdagi o`zgarishlar predmetning qandaydir ahamiyatli xususiyatlariga ( bola nuqtai-nazaridan ) taaluqli bo`lmaydi, aks holda predmet belgilash uchun boshqa so`zni , yangi nomini talab qiladi .

Nutqni rivojlantirishning uchunchi bosqichida – uning materiyasi ( leksika va grammatika ) bolaning muloqot vazifasini o`zgartirgan holda kattalar bilan muloqotga bo`lgan ehtiyojiga va uning tarkibiga uzviy bog`liq bo`ladi , yanada murakkab va keng qamrovli jihatlarini o`zlashtirishiga olib keladi . Bolaning ruhan shakllanishida nutqning hal qiluvchi o`rinni egallashi uning turli bosqichlarda rivojlanishiga yordam beruvchi shart-sharoitlar va omillarning ahamiyatini yanada oshiradi . Nutq rivojini harakatlantiruvchi kuchlar haqidagi masala ular shiddat bilan va to`satdan amalga oshirishi tufayli ham alohida ahamiyat kasb etadi.


Yüklə 19,85 Kb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2022
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə