Çağdaş Azərbaycan nəsri



Yüklə 6,83 Mb.
Pdf görüntüsü
səhifə52/56
tarix25.12.2019
ölçüsü6,83 Mb.
#30006
1   ...   48   49   50   51   52   53   54   55   56

2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

zaman  da  efir  vasitəsiylə  təşəkkür 

etmişdim,  indi  də  dərin  təşəkkürüm 

bildrirəm.)  

 

Deyirlər, Qargülü dünyaya ona görə tez gəlir ki, gəlib 

bənövşəni  görsün.  Qarın  altından  çıxan  kimi  boylanır, 

amma Bənövşəni görmür, ah çəkir. Onunçün də, deyirlər, 

yer-yurd  talalanır,  yəni  Qargülü  ah  çəkdikcə  qar  köynək-

köynək  əriyir...  Belə  bir  deyim  var:  “Qargülü  gəldi,  tala 

vaxtıdı”.  Qargülü  çox  gözləyir,  Bənövşə  gəlmir  ki,  gəlmir. 

Axırda dözmür, sellərə-sulara qarışıb gedir. Bənövşə gəlir, 

görür  ki  Qargülü  yoxdu,  ora  baxır,  bura  baxır, 

Quzuotundan  soruşur.  Quzuotu  deyir:  Gəlmişdi,  səni  çox 

gözlədi,  ah  çəkdi,  ahınnan  qarlar  əridi,  bir  də  baxdıq  ki, 

yoxdu, qarlara qarışıb gedib... 

Bənövşə  ağlayır,  bir  kimsəsizliyə  çəkilir,  başını  salır 

aşağı, heç kəsə baxmır...Amma ona oxunan mahnılar bitib 

tükənmir. 

 

   



 

Bənövşə bitər allanır, 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

   


 

Başınnan teli sallanır 

   

 

Səni görcək xəyallanır, 



   

 

Gəl-gəl bənövşəli yarım, 



   

 

Əcəb tamaşalı yarım. 



   

 

 



 

 

 



 

 

   



 

Bənövşəsi tutam-tutam, 

   

 

Gülü bənövşəyə qatam. 



   

 

Aradığım haçan tapam 



   

 

Gəl-gəl bənövşəli yarım, 



   

 

Boyu tamaşalı yarım. 



 

   


 

Bənövşəsi üç yarpaqdan, 

   

 

Getməz xınası barmaqdan 



   

 

Öldüm səni aramaqdan, 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

   


 

Gəl-gəl bənövşəli yarım, 

   

 

Boyu tamaşalı yarım... 



 

*** 


 

Əslində    axtarıb,  işləyib  bərpa  etdiyim  bu  “Yaylaq 

dərslikləri”  çoxlarına  Qreta  Qəhrəmanovaya  cavab  kimi 

yazılmışdı.  Amma  indi  bütün  dünyaya  aid  hesab  edirəm. 

Minilliklər 

boyu 


türk 

çobanlarının 

dahiyanə 

kəşvlərindəndir. 

...Bunu da bildirim ki, bir neçı il sonra təxminən 1989-

cu  il  hadisələrində  Qreta  Qəhrəmanova  çox  qorxmuş 

halda  özünü  redaksiymıza  saldı,  ardınca  da  bir  dəstə 

adam.  O  vaxt  mən  “Azərbaycan”  jurnalında  işlıyirdim. 

Bakı  Soveti,  -İçərişəhər  metrosuyla  üz-üzə  olan  binada 

yerləşirdik.  Redaksiya  əməkdaşlarıyla  bir  yerdə  onu 

qoruduq.  O  vaxt  mən  onun  yazdığı  məqaləni  misal 

çəkdim: - Bu, Aşıq Ələsgərdən məqalə yazan qadındı... 

Həmin  gün  Yazıçılar  İttifaqının  köməyiylə  onu  hava 

alanından yola saldıq... 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

1988-89-cu  illər  hərəkatını,  daha  doğrusu,  Xalqın 

ayağa qalxmağını, Qırmızı İmperiya ilə üz-üzə durduğunu 

görüb  qorxmuşdu,  sarsıntılar  içindəydi:  -Biz,  -dedi,  -  sizin 

xalqı  tanımaqda  səhv  etmişik,  elə  bilirdik,  azərbaycan 

xalqı heç vaxt ayağa durmaz... 

Bu, Qreta Qəhrəmanovanın dilindən çıxan sözlərdi. 

Qarabağın  da  ermənilərin  olacağına  inanmırdı, 

bununla belə dediyini də deyirdi: - Heç nə eləyə bilməsək 

də,  sarsıda  biləcəyik,  əlinizi  işdən  soyudacagıq,  yazanınız 

yazmayacaq,  oxuyanınız  oxumayacaq...  -  bu  da  onun 

sözləridir. 

Bunlar  Qretanın  zaman-zaman  öz  içində  gəzdirdiyi 

bizimlə  bağlı  mətləblər  idi.  Doğrudan  da  sarsıntıları 

yaşadıq,  toparlananacan  itgilər,  qurbanlar  verdik.  Bütün 

ermənilərin,  onların  içində  də  Qretanın  qorxduğu  dahi 

Xalq zamanında öz dahianə fəhmiylə çıxış yolunu tapdı. 

   

 

 

 

Qırx ilin yeddi görüşü... 

   

 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

Dahilərin  yaranmasından  heç  kəsin  xəbəri  olmur, 



hətta onun özü də dahi olduğunu bilməz. «Ehtiyac olanda 

dahiləri zaman özü yetirir»… O, tarixi yaradır, tarixin yeni 

səhifələrini  açır,  hara  getdiyini  anlamayan  xalqın  yönünü 

–  istiqamətini  dəyişir,  el  diliylə  desək,  xalqın  «başını 

qaytarır», 

istilalara, 

təcavüzlərə, 

ən 


əsası, 

assimilyasiyalara    məruz  qalmaqdan  qoruyur.  Özünü 

anlamağa    səsləyir  və  öz  dəmir  məntiqi,  dərin  zəkası  ilə 

onu düşünməyə  məcbur edir. 

Cəmiyyəti    düşündürməyi  bacarmaq,  əslində  onu 

tərbiyə etmək deməkdir. Düşünə bilən cəmiyyətsə bütün 

inkişaflardan  keçməyə  qadirdir.  Azadlıq  da  belə 

qazanılır… 

Düşünə  bilməyən,  daha  doğrusu,  düşünmək 

istəməyən xalqlar bir millət kimi, imzasızdır və köləlikdən 

qurtula bilməzlər. 

1802-ci  ildə  alman    filosofu  Hegel  yazırdı:  millətlər 

nəyə qadirdirlərsə ona da layiqdirlər. 

Xalqın  –  millətin  taleyində  bir  çox  tarixi  mərhələlər 

böyük  şəxsiyyətlərin  adıyla  bağlıdır.  Xalq  onun  adıyla 

tanınır,  çağırışına  qoşulur,  səsinə  səs  verir  və  bu  birlik  – 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

Xalq,  Şəxsiyyət  birliyi  qarşısıalınmaz  gücə  çevrilir, 



qələbələr,  uğurlar  qazanılır,  xalq  dikəlir,  neçə  boy  ucalıb 

özünü göstərir. 

Xalqın fəhmi – hiss etmə qabiliyyəti böyükdür. Xalq 

yaxşını  pisdən  tez  seçir  və  seçimində  yanılmır.  Xalqın 

tərkibində yalnış yollara düşən, tamahının dalınca gedən, 

yalnız öz mənfəətini güdən ayrı-ayrı fərdlər – insanlar olsa 

da,  kim  onun  sözünü  doğru  və  təmənnasız  deyə  bilirsə, 

kim ona düzgün yol göstərirsə, öz dahiyanə fəhmiylə ona 

inanır,  ölümdən,  qandan  belə  çəkinmədən  yaralarını 

sağaldanacan onun ardınca gedir. 

Son  bir  neçə  yüzilliklərə  nəzər  salsaq  Azərbaycan 

xalqının  taleyində    əvəzsiz  xidmətləri  olan  Heydər  Əliyev 

belə tarixi şəxsiyyətlərdəndir. 

Heydər  Əliyev  Sovet  İttifaqının  hüdudları  daxilində 

belə,  o  qədər  də  yaxşı  tanınmayan  Azərbaycan  xalqını 

zaman-zaman ucalara qaldıran və onu inkiaşf etmiş dünya 

xalqları sırasına gətirən liderdir. 

Bu  tarixi  vəzifəni  öz  xalqını  yaxşı  tanımadan,  onu 

sevmədən  və  irəlini  görmədən  yerinə  yetirmək  mümkün 

deyil. 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

Xalq  məvhumu  öz  mənası  –  anlayışıyla  təbiətə  çox 



bənzəyir. 

Belə  ki,  əgər  təbiətə  laqeyd  olsaq,  qayğısına 

qalmasaq, qorumasaq, əksinə, söküb dağıtsaq, intiqamını 

heç  kəsdən  yox,  bizim  özümüzdən  alacaq,  nəticədə 

ağrısını özümüz çəkməli olacağıq! 

Xalq  da  belədir,  onu  anlamadınsa,  o  da  səni 

anlamayacaq, sevmədinsə, o da səni sevməyəcək. 

Bir  anlıq  tarixə  nəzər  salaq.  Son  40  il  müddətində 

Azərbaycan 

xalqıyla 



Heydər 

Əliyevin 

səmimi 

dostluğunun,  birliyinin,  ata-oğul  istəyinin  şahidi 

olacağıq… 

Bu faktdır… Sağlam tarixsə belə faktlara söykənir! 

Bunu qeyd etməklə biz hər halda tarixin dönə-dönə 

təsdiq etdiyi həqiqətləri ifadə etmiş oluruq. 

Bu  gün  bu  sözü  demək  istəməyənlər  də  yox  deyil, 

var,  ancaq  onlar  bu  tarixi  həqiqətlər  qarşısında  susmağa 

məcburdurlar.  Ona  görə  ki,  tarix  güclüdür,  yalanları, 

böhtanları  silib  atır,  haqsızlıqların  cavabını  özü  verir,  hər 

şeyi  yerinə  qoyur,  –  duruldur,  arada  qalır  mahiyyət, 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

gerçəklik. Bu isə siyasi dillə desək sağlam ictimai mühitin 



yaranmasıdır. 

Xalq  –  kütlə  hələ  millət  deyil…  xalqın  özünün 

yetirdiyi dahilər, xalqın millət olması üçün özlərindən asılı 

olmadan  fəaliyyətdə  bulunurlar;  çalışırlar,  döyüşürlər, 

işgəncələrə,  əzab-əziyyətlərə  dözürlər  və  xalq  onların 

fəaliyyəti  nəticəsində  özünü  dərk  edir,  layiq  olduğu 

dəyəri-qiyməti anlayır, başını qaldırıb sağını-solunu görür, 

dostunu  düşməndən  seçir,  bütün  bunlar  istər-istəməz 

onu  birliyə  –  bir  olmağa  səsləyir,  maariflənir  və  inkişafın 

bütün mərhələlərində nailiyyətlər qazanır! 

Əslində  bu  proses  bir  tarixi  şəxsiyyətin  adıyla  bağlı 

olur  ki,  Azərbaycan  xalqı  da  Heydər  Əliyevin  rəhbərliyi 

dövründə  bu  tarixi  şəraiti  –  prosesi  yaşadı  və 

yaşamaqdadır. 

Bu  dövr,  həm  də  Heydər  Əliyevin  dahiyanə  siyasi 

yaradıcılıq tarixinə çevrildi. 

1983-cü  ilin  yayında  yazıçı  dostlarım  Anar  və 

Ə.Əylisliylə  Ermənistanın  Kalinino  rayonunun  Qızılşəfəq 

(Cücəkənd)  kəndinə  getmişdik.  Bu  elə  zaman  idi  ki, 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

erməni paxıllığı, erməni deyintisi, yalançı göz yaşları yenə 



qaynamaqdaydı. 

Heydər  Əliyev  Sovet  İKP  MK  Siyasi  Bürosuna  üzv 

seçilmişdi. Kalinino rayonunun mərkəzi küçəsindən Siyasi 

Büro 


üzvlərinin 

sırayla 


portretləri 

asılmışdı. 

Azərbaycanlılar yaşayan kəndlər bayram içindəydi. 

Eşitdik  ki,  ermənilər  Heydər  Əliyevin  portretini 

cırıblar…  Bütün  obalara  xəbər  yayıldı.  Bir,  deyən  kimi 

qapılar  çırpıldı,  bütün  kənd-kəsək  yığışdı  və  rayona 

axışdılar! 

İyirmi il bundan qabağın bu tarixi hadisəsi çoxlarının 

yadındadır. 

Moskvadan 

belə 

yüksək 


dairələri 

narahatlıqlar bürümüşdü. 

Bu,  bizim  Xalqın  neçə  yüzilliklərdə  ilk  dəfə  olaraq 

özünü  dərk  etməyi,  cəmiyyətin  düşünməyiydi!  Yalnız  öz 

hasarının  içini,  evini-eşiyini  yox,  bütün  kəndi,  eli-obanı 

fikirləşməyiydi. 

Bir xalqın millət olaraq inkişaf edib təşəkkül tapmağı 

bu hisslərdən başlayır. 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

Bir vaxtlar heç nəyin üstə – bir çəngə otun, bir ovuc 



torpağın  üsütndə  dava-dalaş  salan  kənd  camaatı  artıq 

özünün ləyaqətini anlamışdı və bu ləyaqəti qorumaq üçün 

ayağa qalxmışdı. 

Bu milli hisslərin oyanması və xalqın ucalmağı idi! 

Həm  də  xalqın  –  bir  millət  olaraq  inkişaf 

mərhələsinə  başlamağı  idi.  Bu  başlanğıcı  əslində 

qarşısıalınmaz təbii hadisələr, proseslər kimi  anlamalıyıq. 

Bu inkişafı görüb vahiməyə düşənlər, gözü götürmə-

yənlər  meydana    çıxdı  və  ciddi    şəkildə  mane  olmağa 

başladılar,  gizli,  açıq  mübarizəyə  qalxdılar.  Azərbaycan 

xalqına  yönəlmiş  bu  ölüm-dirim  mübarizəsi  isə  birbaşa 

Heydər Əliyevə qarşıydı və ona tuşlanmışdı. 

Niyə? 

Ona  görə  ki,  Heydər  Əliyev  şəxsiyyəti  artıq 



Azərbaycan xalqıyla bir idi, xalqın bu inkişafı əslində onun 

uzaqgörən  fəaliyyətinin  nəticəsiydi,  şübhəsiz.  Bunu 

bilənlər, anlayanlar var idi. Mane olmağa çalışırdılar. 

Xalq  böyük  şəxsiyyətin  çağırışıyla  dikəlir,  uzaqlara 

baxır,  pisi  yaxşıdan,  dostu  düşməndən  seçir,  sabaha 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

atacağı  addımlarını  ölçüb-biçir,  daha  qətiyyətlə,  daha 



inamla öz yolunu gedirdi. 

Bu bizim gözümüz qarşısında baş verən, yaşadığımız 

tarixdir.  Biz  bu  tarixin  əzablarla,  mərhumiyyətlərlə  dolu 

olduğunu  da  gördük,  xəyanətlərin,  satqınlıqların,  millət 

deyə-deyə  döşünə  döyənlərin  əslində  yad,  ögey,  yağı 

olduqlarının şahidinə çevrildik. 

Dediyimiz kimi, bu milləti sevməyənlər millətə zərbə 

vurmaq  üçün  hər  yerdə  birinci  növbədə  Heydər  Əliyevi 

axtardılar.  Bilirdilər  ki,  Heydər  Əliyevin  çəkdiyi  ağrı, 

əslində  Azərbaycan  millətinin  ağrısıdır,  onun  büdrəməyi 

Azərbaycan xalqının büdrəməyidir. 

Heydər  Əliyev  bu  zərbələrə  dözdü,  xalqın  ağrılarını 

öz  ağrıları  kimi  yaşadı  və  tarixi  çıxışlarının  birində  –  artıq 

Müstəqil Azərbaycanın bayrağı  önündə dedi: – …Bu vaxta 

kimi öz xalqımın yolunda heç nəyi əsirgəməmişəm, qalan 

ömrümü də onun yolunda qurban verməyə hazıram! 

İnsan  hardan  və  necə  tərbiyə  olunduğunun  fərqinə 

varmaz.  Bunu,  tarixi  prosesi  öz  uzaqgörənliyi,  dərin  

zəkası  və  güclü  məntiqiylə  xalqın  taleyində  rolu  olan 

şəxsiyyətlər  yerinə  yetirirlər.  Çoxları  gəlib  gedər,  ən 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

yüksək  vəzifələrəcən qalxar, amma xalqın yaddaşında izi 



qalmaz və yaxud qara ləkələrlə görünər, zaman-zaman üz 

qaralığı gətirən pislikləri xatırlanar. 

Necə  ki,  bütün  bunları  yaxın  zamanlaracan 

yaşamışıq. 

Fikir  verin,  bir  millət  olaraq  bizə  dəyən  zərbələr 

Heydər  Əliyevin  xalqın  taleyindən  uzaq  qaldığı, 

uzaqlaşdırıldığı zamanlar baş vermədimi? 

1988-ci  ildə  Sovet  imperatorluğunun  ən  uca 

nöqtəsindən düşmən qüvvənin dediyi: 

–  Heydər  Əliyev  yoxdur,  indi  kimi  gözləyirsiniz?  – 

ifadəsi  yadınızda deyilmi?! 

Və  biz  bu  tarixi  yoxluqda  talan  olmadıqmı, 

torpaqlarımız 

yağmalanıb, 

insanlarımız 

yerindən-

yurdundan  didərgin  düşüb,  ərazilərimizin  20%-  işğal 

olunub,  əhalimizin    bir  milyondan  çoxunun  qaçqına-

köçkünə çevrilməsiylə nəticələnmədimi?! 

1994-cü  il  oktyabr  ayının  4-ü  gecəsini  xatırlayaq. 

Azərbaycan  dövlətinin  və  dövlətçiliyinin  ölüm-dirim 

məsələsi həll olunurdu… İllər boyu fürsət axtaran düşmən 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

əllərini  içimizə  uzada  bilmiş,  aramızdakı  satqınlarla  işini 



qurmuşdu…  qarşıda  onlara  mane  ola  biləcək  bir  qüvvə 

qalmamışdı,  hamı,  demək  olar  ki,  Heydər  Əliyevi 

meydanda tək qoyub, qaçıb dağılmışdı. 

O,  dahiyanə    fəhmiylə  vəziyyəti  çox  düzgün  və 

vaxtında  qiymətləndirib,  gücünün  harda  olduğunu  doğru 

anlayıb, xalqa üz tutdu… 

Gecə yarıydı… 

Minilliklər boyu xatırlanacaq şərəfli bir tarix! 

…Əziz həmvətənlərim! Bacılar, qardaşlar! Oğullarım, 

qızlarım!  Vətənimizin    üstünü  qara  buludlar  alıb! 

Dövlətimiz-dövlətçiliyimiz təhlükə altındadır… 

O gecə əli çatan, ünü yetən hər kəs onun səsinə səs 

verdi… 

Ayağı  yer  tutan  yola  çıxdı,  avtobuslarla,  maşınlarla, 



metro  ilə,  piyada,  ayaqyalın,  başıaçıq  Prezident 

Aparatının qarşısına axışdılar… 

Bir-birini 

ruhuyla 


anlamış, 

tarixin 


 

bütün 


dönəmlərində bir-birinə səmimi, sadiq və həyan olmuş iki 

qüvvə:  Xalq  və  Heydər  qüvvəsi  birləşmişdi,  bütün 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

təhlükələri, 



xəyanəti 

tapdayıb  bayrağını 

yenidən 

ucaltmağa, dövlətini-dövlətçiliyini qorumağa gəlmişdi. 

Bu, yazın gəlişi, sellərin oyanması kimi təbii idi. Bunu 

ancaq  təbiət  hadisələriylə  müqayisə  etmək  olardı,  ona 

görə də qarşısıalınmaz gücdə idi. 

Heydər Əliyev bel bağlayıb arxalandığı gücü hiss et-

mişdi…  1994-cü  il    oktyabrın  4-ü  gecəsinin  ziddiyyətlərlə 

dolu  qoynunda  yenidən  ucalara  qalxmış  üç  rəngli 

bayrağımızın  fövqündə  onun  əzablardan,  təhlükələrdən 

sıyrılıb çıxmış, yorğun, amma ümidlərlə, sevgi və istəklərlə 

dolu, bir az da kövrək səsi eşidildi. 

...Əziz  həmvətənlərim!  Əziz  qardaşlarım,  bacılarım! 

Əziz atalar, analar..! 

Səhərə yaxın idi… 

Bu,  –  onun  səsinə  səs  vermiş,  Onu  meydanda  tək 

qoymamış Xalqına minnətdarlıq çıxışı idi… 

Xalq münasibətində – yəni nifrətində də, sevgisində 

də yanılmaz. Onu dəqiq tanıyıb, onun dilində danışıb, onu 

sevib  qoruyanları  unutmaz,  nəsildən-nəsilə  ötürər, 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

qadağalar  qoyulsa  belə  yaddaşında  gizləyib  saxlayar,  ən 



ümidsiz anında ona ümid bağlayar. 

Bu, Xalq ömrüdür, xalqın yaşamağıdır! 

Və  Heydər  Əliyevin  bütün  fəaliyyətinin  yaddaşlarda 

qalması dediyim anlayışa, mənaya görə, – Xalqın seçiminə 

görədir, təsadüfi deyil… 

Bu  gün  Azərbaycanda  1960-cı  illər  sərbəstliyindən, 

milli  oyanışdan,  azadlıq  duyğularının  artmasından  söz 

açanlar var. 

Haqlıdırlar…  Altmışıncı  illər  o  biri  onilliklərə 

bənzəməz.  Dərindən  izləyib  araşdırsaq,  demək  olar  ki, 

əksər sahələrdə özünə qayıdışın, özünü anlamağın, ədəbi 

proseslərdəki    sətiraltı  mənaların,  yeni  ab-havanın 

yarandığını  görərik.  Bakı  küçələrində  çox  zəif  halda 

eşidilən  Azərbaycan  dilinə  yeni  münasibətin,  yeni, 

nisbətən canlı səslənmənin şahidi olarıq. 

Artıq  DTK  qorxusunu  unudub  auditoriyalarda  milli 

mənliyimizdən, 

azadlıq 


duyğularından 

danışan  

müəllimlərimiz  yaranmışdı.  Tələbələrin,  ümumiyyətlə, 

ziyalılarımızın  birliyini,  görüşlərini,  anlaşmasını  təmin 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

edən çayxanalar aşıb-daşmaqdaydı… Ordan-burdan etiraz 



səsləri eşidilməyə başlamışdı hətta. 

Doğrudur,  bu  ab-hava  bütün  SSRİ  miqyasında  hiss 

olunmaqdaydı. Amma heç kəsə sirr deyil ki, Azərbaycana 

bu  tərkibdə,  yəni,  o  biri  respublikalardan    seçilən  xüsusi  

baxış  və  nəzarət  vardı.  Adətən  DTK-ya  əksər  hallarda 

Azərbaycan xalqına yad münasibətilə seçilən insanları işə 

götürürdülər. 

60-cı  illərdə  bu  münasibət  və  tənasüb  nisbətən 

dəyişmişdi… 

Mən bunun səbəbini çox sonralar anlaya bildim… 

DTK divarları arasından yayılan qadağalar, yasaqlar, 

qanlar-qadalar  xofu-qorxusu  səngimişdi…  Elə  bil  kimsə 

qapalı 

bacaları, 



pəncərələri 

qapıları 

aralamışdı, 

cəmiyyətin düşüncəsinə təmiz hava sızmağa başlamışdı. 

Bu hava 60-cı illərin tələbə mühitinə öz təsirini daha 

tez göstərdi… 

Cənubi  Azərbaycan  mövzusu  qəzet  səhifələrində 

görünürdü  artıq.  Azadlıq,  İstiqlaliyyət  sətiraltı  mənalarla 

xatırlanırdı… 


www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



2016 

 

Mövlüd Süleymanlı



            

“And olsun, əsrə…”

 

Əsas,  düşüncələrə  işığın  düşməsi  idi.  Əsas  o  idi  ki, 



toxum atılsın, atıldısa cücərməli idi. Belə də oldu… 

1963-cü  ildə  Azərbaycan  Dövlət  Universitetinin 

filologiya fakültəsinin II kurs tələbəsiydim. Əksəriyyətimiz 

rayon və kəndlərdən gəlmişdik. 

Yadımda  deyil,  necə  seçildik,  bir-birimizi  necə 

anladıq. 

Günlərin 

birində 


ADU-nun 

nömrəli 



yataqxanasının  bir  gizli  guşəsində  yığışdıq…  Hələlik,  adsız 

bir təşkilatın bünövrəsi qoyulurdu. 

İlk növbədə Güney Azərbaycan məsələsi idi. 

Çıxış  yolları  araşdırıldı,  daha  doğrusu  ümidsizliyi 

qırmaq,  Azad  olmaq  ruhuna  böyümək,  bir-bir,  iki-iki  olsa 

da  artıb  çoxalmaq  üçün  addım  atmaq,  təməl  daşı 

qoymaq.  Bir  olmağın,  birləşməyin  əhəmiyyətini  və 

Azadlığın nə olduğunu anlayıb, anlatmaq. 

Yəni,  bu  taydan  o  taya  gözləri  yaşara-yaşara  şeir 

yazmaq, ağlayıb sıtqamaq bəsdir, iş görmək lazımdır. 

İkinci  məsələ,  çox  sadəlövh  görünsə  də,  Sovet 

İttifaqının tərkibindən çıxmaqdan ibarət idi… 



www.kitabxana.net

 – Milli Virtual Elektron Kitabxana 



Yüklə 6,83 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   ...   48   49   50   51   52   53   54   55   56




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin