«Научный импульс» апреля, 02 1365 zamonaviy dars va unga qo‘yiladigan pedagogik, metodik talablar axmedova Maloxat Ergashevna



Yüklə 0,75 Mb.
Pdf görüntüsü
səhifə2/5
tarix28.09.2023
ölçüsü0,75 Mb.
#150371
1   2   3   4   5
Axmedova Mal oxat Ergashevna


часть
3
 
«
Научный импульс
»
апреля 
, 202

1366 
Har qanday jamiyatda OTMda dars mashg’uloti jamiyat tomonidan taʼlim oldiga 
qoʻyilgan vazifalarni bajarish uchun xizmat qiladi. Dars mashg’ulotida vazifalari taʼlim 
jarayonining qonuniyatlari va muayyan jamiyatning komil shaxs borasidagi tushunchalari 
bilan qatʼiylashadi. Yangilanayotgan pedagogik tafakkur talablariga koʻra zamonaviy dars,
dars mashg’ulotida OTMning mulkiy mansubligidan qatʼiy nazar quyidagi xususiyatlarga 
ega boʻlishi lozim: taʼlimning tarbiyaviy maqsadlarga boʻysundirilganligi, talabani komil 
shaxs sifatida shakllantirishga yoʻnaltirilganligi, ilmiyligi va izchilligi, tarbiyalanuvchining 
faolligi va mustaqilligini taʼminlashga qaratilganligi, insonparvarlik yoʻnalishiga egaligi, 
tizimliligi, bilimlarni ongli ravishda oʻzlashtirishga qaratilganligi, amaliy ahamiyatga egaligi 
va h.k. 
Zamonaviy taʼlim tajribasida bir dars mashg’uloti uchun belgilangan standart vaqt 
mavjud dars mashg’ulotidir. OTMda bu vaqt taʼlim muassasalarining, taʼlimning 
bosqichlari va talabalar imkoniyatidan kelib chiqib, 60, 70, va 80 daqiqani tashkil etadi. 
Taʼlim tizimida dars mashg’ulotida va uy vazifasi munosabatlari oʻta muhim sanaladi. 
Zamonaviy taʼlim tizimining turli bosqichlarida talabalarga uy vazifasi berilishi yoki 
berilmasligi, uning miqdori singari jihatlar oʻquv muassasalarining nizomlarida aks ettiriladi. 
Uzoq vaqt davomida har bir dars yangi mavzuning bayoni, uni talaba xotirasida 
mustahkamlash, bilimlarni amaliyotda qoʻllash kabi qismlardan iborat boʻlishi shart deb 
hisoblab kelingan. Oʻquv jarayoni mantiqan bunday qatʼiy tarkibni talab etmaydi. Dars 
mashg’ulotida tajriba orqali talaba amaliyotda maqsadlariga erishishadi. Oʻquv jarayonida 
dars mashg’ulotini tashkil etishning oldindan belgilab qoʻyilmagan va hamma uchun 
majburiy boʻlmagan har xil yoʻllarini qoʻllash maqsadga muvofiqdir. Olingan bilimlarni 
amaliyotda qoʻllash hamisha mavzuni mustahkamlashning manbai boʻlib kelgan va bu 
masalani dars mashg’uloti tarkibida alohida koʻrsatishning hojati ham yoʻq. Bir necha dars 
mashg’ulotida yangi mavzuning bayoniga bagʻishlash, ayrimlarini labaratoriya 
topshiriqlarini bajarishga ajratish ham mumkin.
Muhimi, oʻtilayotgan mavzu talabalar tomonidan oʻzlashtirilib, ularda koʻnikma paydo 
boʻlishi va bu koʻnikmalarni amaliyotda qoʻllab malakaga aylantira bilishlaridir. Dars 
mashg’uloti tarkibi masalasi darsni tasniflash, yaʼni tipologiya bilan bogʻliq. Pedagogik 
adabiyotlarda dars mashg’uloti mazmunga, didaktik maqsadga, oʻtish yoʻllariga, taʼlim 
jarayonining xususiyatlari va uning qismlariga koʻra tasnif qilingan. Odatda, dars kirish, 
yangi bilim berish, mustahkamlash, koʻnikma va malakalarni shakllantirish, bilimlarni 
amaliyotda qoʻllash, nazorat qilish va aralash kabi turlarga boʻlinadi. Taʼlim tajribasida bir 
dars jarayonida bir yoki bir necha dars turlari umumlashtirilgan holda ish olib boriladigan 
aralash dars koʻp uchraydi. Dars mashg’ulotida oʻquv jarayonining yolgʻiz shakli emas. Turli 
guruhlarda fakultativ mashgʻulotlar, seminar, oʻquv konferensiyalari, bahslar, muammoli 
darslar, amaliy ishlar, ustaxonada ishlash kabi dars mashg’ulotlari mavjud. 
Talabalarning bilish jarayonlarida ushbu o‘yinlarning ahamiyati kattadir. Mutaxassislar 
shaxsning rivojlanishi moddiy olam bilan bog'liq bo‘lib inson turmush tarzi uning ongini 


Международный
научный
журнал


(100), 
Yüklə 0,75 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin