Spinal epidural abscess olgu sunumu case report



Yüklə 128,8 Kb.
Pdf görüntüsü
tarix11.12.2016
ölçüsü128,8 Kb.

Anestezi Dergisi 2014; 22 (1): 53 - 55

Kokulu ve ark: Spinal anestezi sonras› epidural abse

53

SPİNAL ANESTEZİ SONRASI NADİR GÖRÜLEN BİR KOMPLİKASYON;

SPİNAL EPİDURAL ABSE 

A RARE COMPLICATION AFTER SPINAL ANASTHESIA;

SPINAL EPIDURAL ABSCESS  

OLGU SUNUMU – CASE REPORT



Serdar 

 

KOKULU

1

,  Hacer  CINGIL  TEM‹Z

1

,  Elif  DO⁄AN  BAK‹

1

,  Yüksel  ELA

1

,  

Ergün  KARAVEL‹O⁄LU

2

,  Adem  ASLAN

2

1

Afyon Kocatepe Üniversitesi  Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kliniği

2

Afyon Kocatepe Üniversitesi  Tıp Fakültesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Kliniği

1

Afyon Kocatepe University Faculty of Medicine Department of Anesthesiology and Reanimation, Afyon, Turkey



1

Afyon Kocatepe University Faculty of Medicine Department of Neurosurgery, Afyon, Turkey

ÖZET

Spinal epidural abse (SEA), nadir görülen ve erken tan› konulup tedavi edilmezse ciddi nörolojik hasara hatta ölüme neden



olabilen enfeksiyöz bir omurga hastal›¤›d›r. 73 yafl›nda, 70 kg a¤›rl›¤›ndaki erkek hasta gaita inkontinans›, sa¤ bacakta güçsüzlük

ve yürüyememe flikayetleri ile anestezi poliklini¤ine baflvurdu. 13 gün önce inguinal herni ameliyat› nedeniyle hastaya L3-4

aral›¤›ndan spinal anestezi uyguland›¤› ö¤renildi. Klinik bulgular ve Magnetik Rezonans Görüntüleme (MRG) sonucunda SEA

tan›s› konulan hastan›n genel durum bozuklu¤u ve nörolojik bulgular›n varl›¤› nedeniyle cerrahi tedavi uygulanmas›na karar

verildi. Beyin cerrahisi klini¤i taraf›ndan L3 seviyesine parsiyel ve L4 seviyesine total laminektomi yap›ld›. Postoperatif dönemde

hastan›n gaita inkontinans› ve güç kayb› düzeldi. Spinal anestezi uygulanm›fl, s›rt a¤r›s› olan ve enflamatuar parametreleri artm›fl

hastalarda SEA mutlaka akla getirilmesi gereken ciddi bir klinik tablodur.

ANAHTAR KEL‹MELER:

Spinal Anestezi; Spinal Epidural Abse; Bel A¤r›s›

SUMMARY


Spinal epidural abscess (SEA), is a rare and serious vertebral disease causing severe neurological deficit and mortality if not

treated. 73 years old male patient was admitted to the outpatient clinic of anesthesia with the complaints of fecal incontinence,

loss of strength in right leg and difficulty in walking. His medical history was significant as spinal anesthesia was performed

between L3 and L4 level for inguinal hernia surgery 13 days before. SEA was diagnosed with clinical findings and magnetic

resonance imaging, and surgical treatment was considered due to impaired general health status and neurological findings. Total

laminectomy at the level of L4 and partial laminectomy at the level of L3 were performed. Fecal incontinence and muscle strength

were improved during postoperative period. SEA is a serious clinical case that should be considered in patients with back pain

and increased inflammatory parameters, and who have had spinal anaesthesia.  

KEY WORDS:

Spinal Anesthesia; Spinal Epidural Abscess; Back Pain

Ç›kar çat›flmas›/Conflict of Interest: Yazarlar herhangi bir ç›kar çat›flmas› bildirmemifllerdir./ Authors do not report any conflict of interest.

Gelifl tarihi/Received: 21/10/2012                  Kabul tarihi/Accepted: 02/04/2013

Yaz›flma Adresi (Correspondence):

Dr. Serdar KOKULU, Afyon Kocatepe Üniversitesi T›p Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Klini¤i, Afyon

e-posta (e-mail): serdarkokulu@yahoo.com  

G‹R‹fi


Spinal epidural abse (SEA), nadir görülen ve erken

tan› konulup tedavi edilmezse ciddi nörolojik hasara

hatta ölüme neden olabilen enfeksiyöz bir omurga hasta-

l›¤›d›r (1). Diabetes mellitus, alkolizm, kanser ve kaza-

n›lm›fl immün yetmezlik sendromu gibi immünitenin

bozuldu¤u durumlar, spinal veya epidural anestezi, spi-

nal steroid enjeksiyonu gibi uygulamalar ve geçirilmifl

cerrahi, SEA gelifliminde risk faktörü olarak bildirilmifl-

tir. (2). SEA tedavisinde 4-6 hafta süreyle uygun antibi-

yotik tedavisi veya cerrahi dekompresyon uygulan›r (3). 

OLGU 

73 yafl›nda, 70 kg a¤›rl›¤›ndaki hasta gaita inkonti-



nans›, sa¤ bacakta güçsüzlük, bel a¤r›s› ve yürüyememe

flikayetleri ile anestezi poliklini¤ine baflvurdu. Hastan›n

öyküsünde hastanemizde 13 gün önce inguinal herni

ameliyat› nedeniyle hastaya L3-4 aral›¤›ndan 22 G Qu-

incke spinal i¤ne kullan›larak, 12,5 mg %0,5  hiperbarik

bupivakain (Marcaine heavy 0.5%, Astra,Sweden) ile

spinal anestezi uyguland›¤› ö¤renildi.

Hasta ameliyat sonras› 12. günde gaita inkontinans›, sa¤

bacakta güçsüzlük ve yürüyememe flikayeti ile baflvurdu.


Journal of Anesthesia - JARSS 2014; 22 (1): 53 - 55

Kokulu et al: Epidural abscess after spinal anesthesia

54

Hastan›n özgeçmiflinde kronik obsturiktif akci¤er



hastal›¤›, idrar inkontinans›, idrar yolu enfeksiyonu ve

sol bacakta do¤ufltan spastisite mevcuttu. Hastan›n des-

tekle yürüyebildi¤i, hastan›n herhangi bir periferik vas-

küler hastal›¤›n›n olmad›¤› ö¤renildi. Vücut ›s›s› 36,7

°C olan hastada spinal anestezi yap›lan lomber bölgede

herhangi bir cilt bulgusuna rastlanmad›. Nörolojik mu-

ayenesinde alt ekstremiteleri 4/5 kuvvetindeydi ve duyu

kayb› yoktu. Hastan›n klinik bulgular›, spinal MRG

(manyetik rezonans görüntüleme) sonuçlar›n›n spinal

epidural abse ile uyumlu olmas› sonucu elektromiyogra-

fi tetkiki yap›lmad›. Laboratuar incelemelerinde WBC:

8.500 mm


-3

, Hb: 10.5 g dL

-1

, Hct: % 32.5, Plt: 249.000



mm

-3

, sedimentasyon h›z› 115 mm sa



-1

, CRP 11 mg dL

-1

bulundu. Spinal MRG sonucunda; L3-4 vertebra kor-



puslar›nda T1A serilerde hipo ve T2A serilerde hetero-

jen hiperintens olarak izlenen, intravenöz kontrast mad-

de (IVKM) enjeksiyonu sonras› kontrastlanma gösteren

lezyon oldu¤u ve bu düzeyde L3-4 intervertebral diski-

nin seçilemedi¤i rapor edildi. Bu düzeyde heterojen

kontrastlanma gösteren ve spinal kanalda daralmaya yol

açan lezyon ile birlikte filum terminale disklerinde tüm

lomber düzeylerde araknoidit ile uyumlu, bir araya top-

lanm›fl görünüm ve IVKM enjeksiyonu sonras› yer yer

flüpheli kontraslanma rapor edildi. Bunlara ek olarak her

iki iliak kanatta ve her iki sakral kanatta belirgin perife-

rik kontrastlanma gösteren, en büyü¤ü yaklafl›k 2,5 cm

çap›nda multiple lezyonlar oldu¤u rapor edildi.

Klinik bulgular ve MRG sonucunda SEA tan›s› ko-

nulan hastan›n genel durum bozuklu¤u ve nörolojik bul-

gular›n varl›¤› nedeniyle cerrahi tedavi uygulanmas›na

karar verildi. Hasta hastanemize baflvurduktan 6 saat

sonra spinal epidural abse tan›s› ile operasyona al›nd›.

Beyin cerrahisi klini¤i taraf›ndan L3 seviyesine parsiyel

ve L4 seviyesine total laminektomi yap›ld›. Epidural

mesafede dural keseye ve spinal sinir köklerine bas› ya-

pan gri renkli iltihabi granülasyon dokusu ile birlikte ab-

se boflalt›ld›. Ampisilin sulbaktam 4x2 gr i.v baflland›.

Cerrahi materyalin patalojik incelemesinde dejenere

kartilaj dokusu ve kemik spikülleri tespit edildi. Abse

materyalinden yap›lan kültürde üreme olmad›. Ameli-

yattan sonra 3. gün gaita inkontinans› ve alt ekstremite-

deki güç kayb› düzelen hasta sol bacak spastisitesi için

fizik tedavi rehabilitasyon klini¤ine devredildi. 

TARTIfiMA


Spinal veya epidural anestezi sonras›nda geliflen en-

feksiyöz komplikasyonlar oldukça nadirdir. Literatürde

görülme s›kl›¤›n›n 1.1:100.000-2.6:100.000 oran›nda ol-

du¤u belirtilmektedir (4). SEA, genellikle epidural ma-

sefede, duramater ile spinal kanal kemik duvar› aras›nda

lokalizedir. SEA etiyolojisinde enfeksiyöz bir odaktan

mikroorganizman›n hematojen veya cilt yoluyla spinal

bölgeye tafl›nmas› rol oynamaktad›r (5). Spinal anestezi

uygulamalar›n›n ameliyathane ortam›nda steril flartlarda

gerçeklefltirilmesi cilt kaynakl› enfeksiyon olas›l›¤›n›

azaltmaktad›r. SEA geliflti¤i bildirilen hastalar›n birço-

¤unda idrar yolu enfeksiyonu saptanm›flt›r (6). Bizim

hastam›zda apsenin i¤nenin girifl yerine yak›n olmas›

cilt kaynakl› geliflti¤ini düflündürmektedir. Ayr›ca yafll›

hastalarda apse geliflimine yatk›nl›k artmakla birlikte

tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu, üriner inkontinans

da bu tip hastalarda risk faktörü oluflturmaktad›r. Bizim

olgumuzda da idrar yolu enfeksiyonu, idrar inkontinans›

olmas› ve hastan›n ileri yafll› olmas›n›n spinal epidural

abse geliflmesinde predispozan faktörler oldu¤unu dü-

flünmekteyiz. 

SEA; akut, subakut ve kronik olarak 3 forma ayr›l›r

(7). Kronik form SEA’ya neden olan mikroorganizmalar

genellikle daha az virüland›rlar ve bu formda bizim has-

tam›zda oldu¤u gibi akut enfeksiyona ba¤l› atefl, lökosi-

toz ve spinal hassasiyet genellikle görülmemekle birlik-

te bel a¤r›s› daima vard›r (4).

SEA belirti ve bulgular› hastal›¤a özgü de¤ildir ve

hafif a¤r›dan sepsis bulgular›na kadar de¤iflebilir. Spinal

epidural abse sonras› a¤r› (%75), atefl (%50) ve nörolo-

jik defisitler (%30) görülebilir (8). Bunlarla birlikte lö-

kosit say›s›, C-Reaktif protein düzeyi ve eritrosit sedi-

mantasyon h›z› da tan›da kullan›lmaktad›r. Fakat bu te-

kiklerden hiçbiri SEA için kesin tan› yöntemi de¤ildir.

Direkt radyoloji veya bilgisayarl› tomografi teflhiste ye-

tersiz kalabilmektedir. SEA için en iyi tan› ve takip yön-

temi MRG’dir. MRG, spinal dokularda birden fazla gö-

rüfl aç›s› sa¤lamas› nedeniyle cerrahi  tedavi planlamak

için önemli bir yöntemdir. (5).  

SEA en s›k alt torakal ve lomber bölgelerde görül-

mektedir. Bu yerleflimin nedeni epidural mesafenin lom-

ber bölgede daha genifl olmas› ve daha fazla miktarda

ekstradural venöz pleksus içermesidir (3). Bizim hasta-

m›zda saptanan SEA’n›n lomber bölgede yerleflti¤i göz-

lenmifltir.

SEA için günümüzde önerilen tedavi flekli laminek-

tomiyi takiben absenin cerrahi drenaj› ve ampirik antibi-

yotik tedavisidir. ‹lk 72 saatte müdahale edilmeyen nö-

rolojik defisitin efllik etti¤i hastalarda nörolojik prognoz

belirgin olarak kötü, gecikmeye ba¤l› olarak mortalite

oran› %5-10 civar›ndad›r (9). Tang ve ark.n›n (10) 46

vakal›k genifl epidural abseli hasta serilerinde,  hastala-

r›n %26’s›nda ilk tan› do¤ru olarak konulabilmifltir. Er-

ken teflhisle morbitide ve mortalite oranlar›n›n belirgin

flekilde azald›¤› bildirilmektedir (9). Bizim hastam›zda

nörolojik bulgular›n varl›¤› nedeniyle acil laminektomi



Anestezi Dergisi 2014; 22 (1): 53 - 55

Kokulu ve ark: Spinal anestezi sonras› epidural abse

55

KAYNAKLAR



1.

Köksal V, Güçer H. Sa¤l›kl› Bir ‹nsanda Progresif Paraparezi ile

Ortaya  Ç›kan  Torakal  Spinal  Epidural  Ampiyem  ve  Cerrahi

Tedavisi: Olgu Sunumu. Türk Nöroflirürji Dergisi 2011; 21: 60-63.

2.

Curry WT Jr, Hoh BL, Amin-Hanjani S, Eskandar EN. Spinal



epidural abscess: clinical presentation, management, and outcome.

Surg Neurol 2005; 63: 364-371.

3.

Hernandez JM, Coyle FP, Wright CD, Ballantyne JC. Epidural



abscess after epidural anesthesia and continous epidural analgesia

in a patient with gastric lymphoma. J Clin Anesth 2003; 15: 48-51.

4.

Horlocker TT, Wedel DJ. Infectious complications of regional



anesthesia. Best Pract Res Clin Anaesthesiol 2008; 22: 451-475.

5.

Grabysa R, Moczulska B. Spinal epidural abscess penetrating into



retroperitoneal space in patient with diabetes mellitus type 2:

early diagnosis and treatment requirement. Pol Arch Med Wewn

2008; 118: 68-72.

6.

Lu CH, Chang WN, Lui CC, Lee PY, Chang HW. Adult spinal



epidural abscess: clinical features and prognostic factors. Clin

Neurol Neurosurg 2002; 104: 306-310.

7.

Choma T, Burke M, Kim C, Kakarlapudi R. Epidural abscess as a



delayed  complication  of  spinal  instrumentation  in  scoliosis

surgery: a case of progressive neurologic dysfunction with complete

recovery. Spine 2008; 33: 76-80.

8.

Darouiche RO. Spinal epidural abscess. N Engl J Med. 2006; 355;



2012-2020.

9.

Löhr M, Reithmeier T, Ernestus RI, Ebel H, Klug N. Spinal epi-



dural abscess: prognostic factors and comparison of different sur-

gical treatment strategies. Acta Neurochir 2005; 147: 159-166. 

10. Tang  HJ,  Lin  HJ,  Liu  YC,  Li  CM:  Spinal  epidural  abscess --

experience with 46 patients and evaluation of prognostic factors. J

Infect 2002; 45: 76-81.

yap›larak abse boflalt›lm›fl ve ampirik antibiyotik tedavisi

bafllanm›flt›r.

Sonuç olarak yak›n zamanda spinal anestezi uygu-

lanm›fl s›rt a¤r›s› olan ve enflamatuar parametreleri art-

m›fl hastalarda SEA mutlaka akla getirilmesi gereken

ciddi bir klinik tablodur. Bu tip olgularda zaman kaybe-

dilmeden MRG çekilmeli ve gerekli tedavi bafllanmal›d›r.

fiekil 1. A-B. T1 a¤›rl›kl› sagital ve aksiyal MRG görüntüleri. B-C

Kontrastl› T1 a¤›rl›kl› MRG görüntüleri




Yüklə 128,8 Kb.

Dostları ilə paylaş:




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2020
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə