4‑Mavzu: Kompaniya holatining tahlili Reja



Yüklə 0,8 Mb.
səhifə1/12
tarix14.12.2023
ölçüsü0,8 Mb.
#177379
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12
4 Mavzu Kompaniya holatining tahlili Reja


4‑Mavzu: Kompaniya holatining tahlili


Reja:
4.1 Kompaniya holatini tahlil qilish uslubi
4.2 Kompaniyani strategik mavqeini baholashda ichki va tashqi muhit tahlili.
4.3 SWOT tahlil orqali kompaniya holatini baholash
4.4 Firma xarajatlari raqobatbardoshliligini baholash
1. Kompaniya xolatini tahlil qilish uslubi.
Kompaniya xolatini tahlil qilish menejerlarga raqobat bozorida qanday qilib muvoffaqiyatga erishish, raqobatda ustun chiqish uchun nimalar qilish zarurligini ko’rsatib asoslab beradi. Buning uchun quyidagi savollarga javob izlash lozim

  1. Amaldagi strategiya qay darajada samarali?

  2. Kompaniyaning kuchli va zaif tomonlari nimada?

  3. Kompaniyaning narxlari va xarajatlari raqobatbardoshmi?

  4. Kompaniyaning raqobat pozitsiyasi qay darajada mustaxkam?

  5. Kompaniya qanday strategik muammolarga to’qnash keladi ?

Bu savollarga javob berish uchun 4 ta tahliliy ko’rsatgichlardan foydalaniladi: SWOT - tahlil, qiymatlar zanjiri, xarajatlar tahlili va raqobatbardoshlikni baxolash.
SWOT-tahlil.
SWOT - inglizcha Strengts (kuchlar), Weaknesses (zaif tomonlar), Opportunities (qulay imkoniyatlar) va Threats (taxdidlar) suzlaridan tuzilgan akronimdir. Kompaniyaning ichki holati asosan S va W bilan, tashqi muxiti esa O va T kursatkichlarda ifodalanadi. 1-jadvalda SWOT-tahlilda xisobga olish maqsadga muvofiq bo‘lgan asosiy omillar keltirilgan.
1-jadval
SWOT-tahlilda xisobga olinadigan omillar



Potentsial ichki
kuchli jixatlar (S):

Potentsial ichki
zaif jixatlar (W):

Aniq namoyon bo‘lib turgan nufuzlilik

Ba’zi nufuzli jixatlarni qo’ldan boy berish

Munosib moliyaviy manbalar

Strategiyani uzgartirish uchun zarur bo‘lgan moliyaviy mablag’larning yuqligi

Raqobat kurashi san’atining yuksakligi

Bozor maxorati urtachadan past

Iste’molchilarni yaxshi tushunish

Iste’molchilar xaqidagi axborotning tahlil qilinmasligi

Tan olingan bozor peshqadami

Bozorning zaif ishtirokchisi

Aniq ifodalangan strategiya

Aniq ifodalangan strategiyaning yuqligi, uni amalga oshirishdagi izchillikning yuqligi

Ishlab chiqarish kulamidan tejash, narxdagi ustunlik

Maxsulot narxining asosiy raqobatchilarga qaraganda yuqoriligi

Firmaning uz noyob texnologiyasi, eng yaxshi ishlab chiqarish quvvatlari

Eskirgan texnologiya va asbob‑uskunalar

Ishonchli, sinalgan boshqaruv

Boshqaruvda teranlik va moslashuvchanlikning boy berilishi

Ishonchli taqsimot tarmog’i

Taqsimot tarmog’ining zaifligi

Yuksak ITTKI san’ati

ITTKI pozitsiyalarining zaifligi

Tarmoqdagi eng samarali (ta’sirchan) reklama

Ilgari surish siyosatining zaifligi

Potentsial tashqi
qulay imkoniyatlar (O)

Potentsial
ichki taxdidlar (T)

Iste’molchilarning qo’shimcha guruxlariga xam xizmat kursatish imkoniyati

Bozor o‘sishining sustlashishi, yangi bozor segmentlari kirib kelishining salbiy demografik uzgarishlari

Mumkin bo‘lgan tovarlar diapazonining kengayishi

O’rin bosuvchi tovarlar savdosining o‘sishi, xaridorlar didi va extiyojlarining uzgarishi

Raqobatchilarning kungilchanligi

Raqobatning keskinlashishi

Tashqi bozorlarga chiqishdagi savdo tusiqlarining kamayishi

Tovarlari arzon bo‘lgan xorijiy raqobatchilarning paydo bo‘lishi

Valyuta kurslarining ijobiy siljishi

Valyuta kurslarining salbiy uzgarishi

Resurslarning kupligi

Etkazib beruvchilar tomonidan qo’yilgan talablarning kuchayishi

Cheklovchi qonunchilikning susayishi

Narxning qonun tomonidan boshqarib turilishi

Biznes beqarorligining susayishi

Biznesda tashqi sharoitning beqarorligiga bog’liqlik

Kompaniyaning strategik istiqboli uchun kuchli jixatlar ayniqsa muximdir, chunki ular strategiyaning poydevorini tashkil qiladi, raqobatli ustunliklar ana shu jixatlar asosiga qurilishi lozim. Ayni paytda yaxshi strategiya zaif jixatlarni ko‘rib chiqishni xam talab qiladi. Tashkiliy strategiya bajarish mumkin bo‘lgan ishlarga yaxshi moslashgan bo‘lishi lozim. Kompaniyaning o‘ziga xos jixatlarini aniqlash aloxida axamiyat kasb etadi. Bu esa strategiyani shakllantirish uchun muximdir, chunki:


- noyob imkoniyatlar firmaga bozordagi qulay vaziyatlardan foydalanish imkoniyatini beradi;
- bozorda raqobat ustunliklarini vujudga keltiradi;
- potentsial jixatdan strategiyaning asosini tashkil etishi mumkin.
Tarmoqdagi qulay imkoniyatlarni kompaniyaning qulay imkoniyatlaridan farqlash kerak. Tarmoqdagi ustivor va qayta paydo bo‘layotgan qulay imkoniyatlar raqobat ustunligiga ega bo‘lgan yoki o‘sish uchun boshqa imkoniyatlari bo‘lgan kompaniyalar uchun ayniqsa mos keladi.
SWOT-tahlil quyidagi savollarga javob topishga yordam beradi:
- kompaniya usish o‘z strategiyasida o‘zining ichki kuchli tomonlaridan yoki ustunliklaridan foydalanadimi? Agar kompaniyaning xech qanday ajralib turuvchi ustunliklari bulmasa, uning qanday potentsial kuchli jixatlari ana shu ustunliklarga aylanishi mumkin?
- kompaniyaning zaif jixatlari uning raqobatdagi eng nozik tomonlarimi? Ular ma’lum bir qulay jixatlardan foydalanishga imkon bermaydimi? Strategik jixatdan kelib chiqqan xolda qaysi zaif jixatlarga tuzatish kiritish kerak?
- qanday qulay sharoitlar kompaniyaga muvaffaqiyat qozonishga imkoniyat yaratadi? Shuni qayd qilib o‘tish lozimki, foydalanish usullari bo‘lmagan qulay imkoniyatlar sarobdan boshqa narsa emas. Firmaning kuchli va zaif tomonlari uning boshqa firmalarga qaraganda qulay imkoniyatlardan foydalanishga yaxshiroq yoki yomonroq darajada moslashishiga yordam beradi.
- menejerni qaysi taxdidlar ko’proq tashvishlantirishi kerak? U himoyani yaxshi tashkil qilish uchun qaysi strategik chora-tadbirlarni amalga oshirishi lozim?

Yüklə 0,8 Mb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin