Balansdan tashqari hisobvaraqlar – bu korxonaga qarashli bo’lmagan, lekin vaqtinchalik tasarrufida bo’lgan, aktivlarning mavjudligi va harakati, shartli huquqlar va majburiyatlar haqidagi axborotni umumlashtirishga mo’ljallangan hisobvaraqlar. Bu hisobvaraqlar boshqa hisobvaraqlar bilan baholanmaydi va xo’jalik yurituvchi sub’ektning moliyaviy hisobotida aks ettirilmaydi.
Yangi hisobvaraqlar rejasi 9 bo’limdan tashkil topgan:
0110-0990 – uzoq muddatli aktivlar hisobvaraqlari – 1-bo’lim,
1010-2990 – tovar-moddiy zahiralar hisobvaraqlari – 2-bo’lim,
3110-3290 – kelgusi davrlar xarajatlari va muddati uzaytirilgan (joriy) xarajatlar – 3-bo’lim,
4010-4910 – olishga doir joriy hisobvaraqlar (debitorlar) – 4-bo’lim,
5010-5910 – pul mablag’lari va boshqa aktivlar – 5-bo’lim,
6010-6910 – joriy majburiyatlar (kreditorlar) – 6-bo’lim,
7010-7710 – uzoq muddatli majburiyatlar (kreditorlar) – 7-bo’lim,
8010-8910 – xususiy sarmoya – 8-bo’lim,
9010-9900 – daromadlar va xarajatlar – 9-bo’lim.
Hisobvaraqlar rejasi xalq xo’jaligi tarmoqlarining, mulkchilik shaklidan qat’iy nazar, xo’jalik hisobidagi korxonalar uchun majburiy hisoblanadi, bundan bank va byudjet tashkilotlari mustasno, ular o’z ishlarining xususiyatlari hisobga olingan hisobvaraqlarning maxsus rejalariga egadir.
NAZORAT SAVOLLAR. Buxgalteriya hisobi schyotlarini iqtisodiy mazmuniga qarab klassifikatsiya yoritib bering.
Buxgalteriya hisobi schyotlarini tuzilishi va tayinlanishiga qarab qanday turkumlanadi?
Xo’jalik mablag’larini hisobga oluvchi schyotlarni taoriqlab bering.
Xo’jalik jarayonlarini hisobga oluvchi schyotlarni taoriflab bering.
Xo’jalik mablag’larining tashkil topish manbaalarini hisobga oluvchi schyotlarni taoriflab bering.