141
10.15-rasm. Ko’prik kran.
1-operator kabinasi, 2-ko’prik, 3-yuk aravachasi, 4-yukni ko’tarish
mexanizmi, 5-aravachani siljitish mexanizmi, 6-ko’prikni siljitish
mexanizmi.
Kran ko’prigi metall konstruktsiyadan iborat bo’lib, rels bo’ylab
harakatlanuvchi
aravachalarga
o’rnatilgan.
Aravacha
kranni
harakatlantiruvchi mexanizm 6 dan harakat oladi. Konstruktsiyasiga
ko’ra kranlar bir va ikki balkali bo’ladi. Bir balkali kranlar 10
tonnagacha yuk ko’tarib, tayanchlar orasidagi masofa (5...18 m)
uncha
katta bo’lmaydi. Katta yuk ko’taruvchi kranlarda ko’prik ko’ndalang
kesimi to’rt burchak yoki tavrdan iborat bo’lgan bo’ylama ikkita
balkalardan tayyorlanadi. Bu bo’ylama
balkalarda yuk aravachasi
harakatlanadi. Aravacha harakatlanish 5 va yuk ko’tarish 4
mexanizmlaridan iborat. Yuk ko’tarish qobiliyati 20 tonnadan ortiq
bo’lgan kranlarda asosiy va yordamchi yuk ko’tarish
mexanizmlari
qo’llaniladi. Yordamchi yuk ko’tarish mexanizmining yuk ko’tarish
qobiliyati asosiy yuk ko’tarish mexanizmining yuk ko’tarish
qobiliyatidan 3-5 marta kichik. Ko’prik kranning uchala mexanizmi
alohida yuritma orqali harakatlanadi.
Ular dvigatel, mufta, to’xtatgich,
reduktor va ijrochi qism (yurish g’ildiragi yoki chig’ir barabani) sxemasi
bo’yicha tayyorlanadi. Kranni boshqarish ko’prikka osilgan kabina 1
orqali amalga oshiriladi.