Reja: Moddiy nuqta dinamikasi


Qurilmaning tuzilishi va o‘lchash usuli



Yüklə 3,33 Mb.
səhifə9/11
tarix20.11.2023
ölçüsü3,33 Mb.
#164334
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11
Reja Moddiy nuqta dinamikasi-fayllar.org

Qurilmaning tuzilishi va o‘lchash usuli
O berbek mayatnigi gorizontal o‘q atrofida aylana oladi­gan shkivga xoch shaklida (biri ikkinchisidan 90o farq bilan) mah­kamlangan to‘rtta bir xil sterjendan tashkil topgan. Shkivga ip o‘rab, ipning uchiga yuk osib qo‘yilgan. Sterjenlarga har biri mas­­sa­li to‘rtta yuk simmet­rik ravishda o‘rnatilgan bo‘lib, aylanish o‘qidan yuk­larning markazigacha bo‘lgan masofa yuklar­ning chiziqli o‘lcham­lari­dan ancha katta. masofani o‘zgartirish orqali yuklarning aylanish o‘qiga nisbatan inersiya momentlarini o‘zgartirish mumkin.
Shkivga o‘ralgan ipni yuk pastga tortishi natijasida sterjenlar aylanma harakat qiladi. Tizim yukning ilgari-lanma va sterjenlarning aylanma harakatini o‘z ichiga olganligi sababli, dinamikaning ilgarilanma va aylanma harakatlar uchun asosiy qonunini qo‘llab, yuk va sterjenlarning harakat tenglamasini tuzish va yechish kerak


(13)

Bu yerda - ipga osilgan yukning massasi, - ipning taranglik kuchi, - ishqalanish kuchi momenti, - burchak tezlanish, - aylanayot­gan tizimning aylanish o‘qiga nisbatan inersiya momenti, - yuklarning ilgarilanma harakati tezlanishi bo‘lib, u ip ingichka, cho‘zilmaydigan bo‘lganda shkiv sirtidagi nuqtalarning tangensial (urinma) tezlanishiga mos keladi.


Yuk pastga tushayotganda burchak tezlanish vektori va shkivga qo‘yilgan ipning taranglik kuchi momenti yo‘nalishi ishqalanish kuchi momentining yo‘nalishiga qarama-qarshi bo‘ladi. Yo‘nalishlarni hisobga olib, (13) ni skalyar ko‘rinishda quyidagicha yozish mumkin


. (14)
Yukning va shkiv sirtidagi nuqtalarning tezlanishi tekis tezlanuvchan harakat uchun yo‘l qonunidan aniqlanadi


,
burchak tezlanish esa, tangensial va burchak tezlanishlar orasidagi bo-lanishdan topiladi


.

Ishqalanish kuchi momentini hisobga olmaslik uchun tajribani ipga turli va yuklarni osib bajariladi, bu esa taranglik kuchi, aylantiruvchi moment va tezlanishning qiymatlarini o‘zgartiradi



(15)

. (16)
(16) dan (15)ni ayirib, quyidagi ifodani hosil qilamiz


, (17)

bunda almashtirishlarni bajarsak:




bu ifodalarni (17)ga qo‘yib, quyidagi formulani olamiz


. (18)


Yüklə 3,33 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin