M Ə cbur I Ə m ə k V



Yüklə 3,27 Mb.
Pdf görüntüsü
səhifə5/23
tarix22.04.2017
ölçüsü3,27 Mb.
#15606
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   23

 

 

M

Ə

CBUR

İ

 

Ə

M

Ə

Y

Ə

 QAR

Ş

I M

İ

LL

İ

 

STRATEG

İ

YALARDA 

Ə

M

Ə



MÜF

Ə

TT

İŞ

L

Ə

R

İ

N

İ

N ROLU 

M

ə

cburi 

ə

m

ə

y

ə

 qar

ş

ı qlobal siyas

ə

tl

ə

rd

ə

n milli siyas

ə

tl

ə

r

ə

 

Getdikc

ə

 beyn



ə

lxalq ictimaiyy

ə

t daha çox q



ə

bul edir ki, m

ə

cburi 


ə

m

ə



k keçmi

ş

in m



ə

s

ə



l

ə

si deyildir v



ə

 

onun müasir manifestl



ə

ri t


ə

cili t


ə

dbirl


ə

r görülm


ə

sini z


ə

ruri edir. Qanunun t

ə

tbiqi bu problemin 



h

ə

llinin 



ə

sas t


ə

rkib hiss

ə

sidir v


ə

 qanunpozucuların c

ə

zalandırılmaması  m



ə

cburi 


ə

m

ə



praktikalarının davam etm

ə

sinin 


ə

n vacib s

ə

b

ə



bl

ə

rind



ə

n biridir. Eyni zamanda getdikc

ə

 artan 


konsensus ondan ibar

ə

tdir ki, m



ə

cburi 


ə

m

ə



y

ə

 v



ə

 insan alverin

ə

 qar


ş

ı h


ə

r

ə



kat qar

ş

ılıqlı 



ə

laq


ə

si olan 


yana

ş

ma t



ə

l

ə



b edir v

ə

 bu yana



ş

ma qanunların ciddi t

ə

tbiqi v


ə

  z


ə

r

ə



ə

k



ə

nl

ə



r

ə

 yardım t



ə

dbirl


ə

rini 


ehtiva etm

ə

lidir. Buna gör



ə

  d


ə

  m


ə

cburi 


ə

m

ə



y

ə

 qar



ş

ı siyas


ə

t bu üç ünsürd

ə

n ibar


ə

t olmalıdır: 

istintaq, qabaqlama v

ə

 qoruma. Daha vacib olan amil is



ə

 odur ki, bu siyas

ə

t problemin 



ə

traflı t


ə

hlili 


v

ə

 müvafiq u



ğ

ur göst


ə

ricil


ə

ri v


ə

 lazımi dövl

ə

t v


ə

saitl


ə

rinin c


ə

lb olunması da daxil olmaqla, onun 

aradan qaldırılmasına dair aydın bir baxı

ş

ın 



ə

sasında yaradılmalıdır.      

Siyas

ə

tin formala



ş

masına bu cür bir inteqr

ə

 olunmu


ş

 yana


ş

ma v


ə

 onun icrası ümumilikd

ə

 milli 


ə

m

ə



yin idar

ə

edilm



ə

si sistemind

ə

 

ə



ks olunmalıdır. B

Ə

T-in 150 saylı 1978-ci il 



Ə

m

ə



yin 

İ

dar



ə

edim


ə

sin


ə

 dair Konvensiyası bu cür milli 

ə

m

ə



yin idar

ə

edilm



ə

si sistemi, onun rolu, funksiyaları 

v

ə

  t



əş

kilin


ə

 dair t


ə

klifl


ə

r verir. Bu normativ ç

ə

rçiv


ə

 

ə



sasında B

Ə

T m



ə

cburi 


ə

m

ə



k qurbanlarının 

ə



çox rast g

ə

lindiyi qeyri-formal iqtisadiyyatda i



ş

l

ə



y

ə

n i



ş

çil


ə

ri mü


ə

yy

ə



n etm

ə

k üçün 



ə

m

ə



yin 

idar


ə

edilm


ə

si strategiyasını  i

ş

l

ə



yib hazırlamı

ş

dır. 



Ə

n vacibi budur ki, 

ə

m

ə



yin idar

ə

edilm



ə

si 


sisteminin 

ə

sas funksiyalarından biri sosial t



ə

r

ə



fda

ş

larla m



ə

sl

ə



h

ə

tl



əş

m

ə



l

ə



ə

sasında 


ə

m

ə



müf


ə

tti


ş

l

ə



rinin icra etm

ə

li olduqları qanun layih



ə

l

ə



ri hazırlamaqdır. Qanun v

ə

 siyas



ə

t arasında 

ah

ə

ngliyi t



ə

min etm


ə

k m


ə

qs

ə



dil

ə

  m



ə

cburi 


ə

m

ə



k v

ə

 insan alveri il



ə

 ba


ğ

lı olan dig

ə

r nazirlikl



ə

rl

ə



 

ə

m



ə

kda


ş

ğ



ı t

ə

bli



ğ

 etm


ə

k vacibdir. 

2007-ci ild

ə

  B



Ə

T dünyanın müxt

ə

lif ölk


ə

l

ə



rinin t

ə

qdim etdiyi 28 M



ə

cburi 


Ə

m

ə



k v

ə

 



İ

nsan Alverin

ə

 

qar



ş

ı Milli F

ə

aliyy


ə

t Planlarını (MFP) qiym

ə

tl

ə



ndirmi

ş

dir. 



Ə

sas tapıntılar ondan ibar

ə

tdir ki, 



ə

ks

ə



MFP-ın aydın strategiyası, yet

ə

rli resursları v



ə

 aydın indikatorları yoxdur. Insan alverin

ə

 qar


ş

ı MFP 


ə

sas


ə

n hüquq mühafiz

ə

 yana


ş

masını ehtiva edir v

ə

 burada 


ə

m

ə



yin idar

ə

olunması  v



ə

 

ə



m

ə



müf

ə

tti



ş

l

ə



rin

ə

  m



ə

hdud rol verilmi

ş

dir; halbuki, bu tendensiyalar yava



ş

-yava


ş

  d


ə

yi

ş



m

ə

kd



ə

dir, çünki 

getdikc

ə

 ba



ş

a dü


ş

ülür ki, t

ə

kc

ə



, cinay

ə

t qanunvericiliyini t



ə

tbiq etm


ə

kl

ə



 bu problemi h

ə

ll etm



ə

olmaz. Sad



ə

c

ə



 bir neç

ə

 MFP lazımi q



ə

d

ə



r dövl

ə

t v



ə

saiti hesabına maliyy

ə

l

əş



mi

ş

dir v



ə

 u

ğ



urlu icrası 

üçün yet


ə

rli yoxlama mexanizml

ə

rin


ə

 malikdir. Bir çox ölk

ə

l

ə



rd

ə

 bu m



ə

s

ə



l

ə

 beyn



ə

lxalq t


əş

kilatlar v

ə

 

yaxud ikit



ə

r

ə



fli donor t

əş

kilatlar t



ə

r

ə



find

ə

n günd



ə

md

ə



 saxlanılır.  

11 


 

12 

 

A



ş

a

ğ

ıdakı hadis

ə

l

ə

r qlobal v

ə

 regional s

ə

viyy

ə

d

ə

  m

ə

cburi 

ə

m

ə

k v

ə

 insan alverin

ə

 qar

ş

ı 

mübariz

ə

d

ə

 

ə

ld

ə

 olunmu

ş

 

ə

sas u

ğ

urlar kimi q

ə

bul oluna bil

ə

r: 

 



1998-ci ild

ə

 Beyn



ə

lxalq 


Ə

m

ə



k Konfransı i

ş

 yerind



ə

 

ə



sas prinsipl

ə

r v



ə

 

azadlıqlara dair Deklarasiyanı  v



ə

 onun davamını  q

ə

bul etdi. Bu 



prosess n

ə

tic



ə

sind


ə

 dig


ə

ə



m

ə

k standardları il



ə

 birg


ə

 m

ə



cburi 

ə

m



ə

yin 


l

əğ

vi B



Ə

T-in v


ə

 onu formala

ş

dıran üzvl



ə

rin 


ə

sas prioritetin

ə

 çevrildi. 



N

ə

tic



ə

d

ə



 bu m

ə

s



ə

l

ə



 BMT-in Qlobal Ümumil

əş

dirilmi



ş

 Prinsipl

ə

ri, 


ikit

ə

r



ə

fli ticar

ə

t müqavil



ə

l

ə



ri v

ə

 ayrı-ayrı 



ş

irk


ə

t v


ə

  s


ə

naye 


t

əş

kilatlarının korporativ sosial m



ə

suliyy


ə

t (KSM) siyas

ə

tl

ə



rinin bir 

hiss


ə

sin


ə

 çevrildi. 2005-ci ild

ə

  B


Ə

T-in 


İ

dar


ə

 Orqanı  M

ə

cburi 


Ə

m

ə



y

ə

 



qar

ş

ı dörd illik F



ə

aliyy


ə

t Planını q

ə

bul etdi.  



 

2000-ci ild



ə

 BMT-in Narkotikl

ə

r v


ə

 Cinay


ə

t Agentliyin

ə

 (UNODC) üzv 



ölk

ə

l



ə

r Transmilli Cinay

ə

t

ə



 qar

ş

ı Konvensiyanı  v



ə

 Palermo Protokolu 

da daxil olmaqla onun fakultativ protokolunu q

ə

bul etdil



ə

r. O 


zamandan etibar

ə

n insan alverin



ə

 qar


ş

ı mübariz

ə

 beyn


ə

lxalq diqq

ə

ti 


daha çox özün

ə

  c



ə

lb etdi. H

ə

l

ə



  d

ə

 bir çox yana



ş

maların cinay

ə



qanunvericiliyinin t



ə

tbiqin


ə

 (xüsusil

ə

, fahi


şə

lik m


ə

qs

ə



dil

ə

 edil



ə

n insan 


alverin

ə

 qar



ş

ı) üstünlük verm

ə

sin


ə

 baxmayaraq, 

ə

m

ə



k bazarı 

m

ə



s

ə

l



ə

l

ə



rini özünd

ə

 



ə

ks etdir


ə

n insan hüquqlarına 

ə

saslanan 



yana

ş

ma da getdikc



ə

 artan diqq

ə

t görm


ə

kd

ə



dir.   

 



2006-cı ild

ə

  Q



ə

rbi Afrika Ölk

ə

l

ə



rinin 

İ

qtisadi Birliyi (ECOWAS) v



ə

 

M



ə

rk

ə



zi Afrika Ölk

ə

l



ə

rinin 


İ

qtisadi Birliyi (ECCAS) “

İ

nsanların, 



xüsusil

ə

 Qadınlar v



ə

  U


ş

aqların Alverin

ə

 dair Abuja Müqavil



ə

sini” 


q

ə

bul etdi. Bu ECOWAS-ın 2001-ci il tarixli 



İ

nsanların Alverin

ə

 qar


ş

ı 

İ



lkin F

ə

aliyy



ə

t Planının davamı idi.  

 

2004-cü ild



ə

 C

ə



nub-

Şə

rqi Asiya Ölk



ə

l

ə



rinin Assosasiyasına (ASEAN) 

Üzv Ölk


ə

l

ə



r insanların, xüsusil

ə

 qadınlar v



ə

  u


ş

aqların alverin

ə

 qar


ş

ı 

Deklarasiya q



ə

bul etdil

ə

r. Onlar insanların alverinin qar



ş

ısının 


alınması  v

ə

 ona qar



ş

ı mübariz

ə

, el


ə

c

ə



  d

ə

  z



ə

r

ə



ə

k



ə

nl

ə



rin 

hüquqlarının qorunması üçün geni

ş

 regional yana



ş

ma v


ə

  f


ə

aliyy


ə

t

ə



 

ciddi ehtiyac oldu

ğ

unu qeyd edirl



ə

r.  


 

2005-ci ild



ə

 Amerikalıların dördüncü Sammiti F

ə

aliyy


ə

t Planını  q

ə

bul 


etdi v

ə

 “müvafiq ölçül



ə

ri v


ə

 siyas


ə

tl

ə



ri gücl

ə

ndirm



ə

kl

ə



 m

ə

cburi 



ə

m

ə



yi 

2010-cu il

ə

d

ə



k aradan qaldırmaq v

ə

 bu h



ə

d

ə



f

ə

 çatmaq üçün lazımi 



i

ş

l



ə

r görm


ə

y

ə



n ölk

ə

l



ə

r

ə



 yardım etm

ə

k” m



ə

qs

ə



di qoydu. O eyni 

zamanda milli f

ə

aliyy


ə

t planlarını yaratmaq üçün üzvl

ə

ri 


h

ə

v



ə

sl

ə



ndirdi.  

 



Avropada insan alverin

ə

 qar



ş

ı  f


ə

aliyy


ə

t Avropa Birliyi, Avropa 

Ş

urası 


v

ə

 Avropada T



ə

hlük


ə

sizlik v


ə

 

Ə



m

ə

kda



ş

lıq T


əş

kilatının (AT

Ə

T) birg


ə

 

s



ə

yi il


ə

 aparılmı

ş

dır. 2003-cü ild



ə

 AT


Ə

T özünün 

İ

nsan Alverin



ə

 qar


ş

ı 

F



ə

aliyy


ə

t Planını  q

ə

bul etdi. 2005-ci ild



ə

 Avropa Birliyinin 

Ş

urası 


insanların alverin

ə

 qar



ş

ı mübariz

ə

 v

ə



 qar

ş

ısının alınmasında 



ə

n yax


ş

ı 

t



ə

crüb


ə

l

ə



r, standardlar v

ə

 prosedurlara dair planı (AB F



ə

aliyy


ə

t Planı) 

t

ə

sdiq etdi. 2008-ci ilin fevral ayında Avropa 



Ş

urasının 

İ

nsanların 

Alverin

ə

 qar

ş

ı  F

ə

aliyy

ə

t

ə

 dair Konvensiyası on üzv Ölk

ə

nin onu 



ratifikasiya etm

ə

si il



ə

 qüvv


ə

y

ə



 mindi.   

 


 

 

 

 

Avropada insan alverin

ə

 qar

ş

ı siyas

ə

tl

ə

rin uy

ğ

unla

ş

dırılması. Avropada m

ə

cburi 

ə

m

ə



ə

sas

ə

n insan alverinin n

ə

tic

ə

sind

ə

 yaranır. 

İ

nsan alverin

ə

 dair Avropa 

yana

ş

ması ilkin olaraq bel

ə

  f

ə

rziyy

ə

 il

ə

  s

ə

ciyy

ə

l

ə

nirdi ki, insan alveri 

ə

sas

ə



fahi

şə

likl

ə

 ba

ğ

lıdır v

ə

 buna gör

ə

  d

ə

 qanunun t

ə

tbiqi lazımdır. Bu cür yana

ş

ma 

Palermo Protokolunun q

ə

bulu il

ə

  t

ə

dric

ə

n d

ə

yi

ş

di. 2002-ci ild

ə

 AB-in 

Ş

urası insan 

alverin

ə

 qar

ş

ı mübariz

ə

y

ə

 dair özünün Ç

ə

rçiv

ə

 S

ə

n

ə

dini q

ə

bul etdi v

ə

 bununla da üzv 

Ölk

ə

l

ə

rin qar

ş

ısında öz müvafiq qanunlarını beyn

ə

lxalq standardlara uy

ğ

unla

ş

dırmaq 

t

ə

l

ə

bi qoydu. 2004-cü ild

ə

 AB-in 

Ə

dal

ə

t v

ə

Yüklə 3,27 Mb.

Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   23




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azkurs.org 2024
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin