Ключевые слова:
PIRLS,
международная оценка, качество
читательской грамотности, международные исследования, TIMSS, PISA, IEA,
программа международного развития, участники.
Annotation:
The article provides recommendations for improving the
professional-methodical training of future primary school teachers based on
international assessment programs (PIRLS). Recommendations and information on
the development of mechanisms for the professional training of primary school
teachers based on the international evaluation program PIRLS, the creation of
multimedia electronic resources based on the international evaluation programs,
and the evaluation of the quality of education are provided. PIRLS-international
reading literacy and its characteristic features are revealed; The meaning
characteristics of PIRLS-international reading literacy were analyzed based on
primary sources. This article can be used by those involved in international
evaluation programs.
Keywords:
PIRLS, international assessment, quality of reading literacy,
international studies, TIMSS, PISA, IEA, international development program,
participants.
KIRISH.
Jahonda o‘qituvchilarni PIRLS - (Progress in International
Reading Literacy Study) xalqaro baholash dasturi asosida o‘qitishga metodik
tayyorgarligini takomillashtirishning samarali texnologiyalari taʼlim jarayoniga
tatbiq etilmoqda. Zamon talablariga mos pedagogik kadrlarni tayyorlash Xalqaro
baholash dasturlari (PIRLS) asosida bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarinining
kasbiy-metodik tayyorgarligini takomillashtirish mexanizmlarini ishlab chiqish,
xalqaro baholash dasturlari asosida multimediali elektron resurslar yaratish va
talim sifatini baholash bo‘yicha keng ko‘lamli ishlar olib borilmoqda. Bunday
ishlar bilan birgalikda, “taʼlim sifatini baholash jarayoni va vositalarini
takomillashtirish,
erishilgan
natijalarni
aniqlash
imkonini
beruvchi
mexanizmlarni
amaliyotga
joriy
etish”,
o‘quvchilar bilim darajasini
3
xalqaro standartlar asosida baholash, o‘qish savodhonligi fanlarni o‘qitish sifatini
oshirishga oid tendensiyalarni amaliyotga tatbiq etish ishlari olib borilmoqda. [2, 8]
Respublikamizda
so‘nggi
yillarda
O‘zbekiston
Respublikasi
Prezidentining 2019-yil 29 apreldagi “O‘zbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi
tizimini
2030 yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”
(PF-5712-son)gi farmonida,
yoshlar
taʼlim-tarbiyasi
uchun
qo‘shimcha
sharoitlar yaratishga qaratilgan kompleks chora-tadbirlarni o‘z ichiga olgan
beshta tashabbus amaliyotga tatbiq etildi, o‘qitish metodikasini takomillashtirish,
shuningdek
taʼlim-tarbiya
jarayoniga
individuallashtirish
tamoyillarini
bosqichma-bosqich tatbiq etish hamda professional kadrlarni tayyorlash, qayta
tayyorlash va malakasini oshirish, xalq taʼlimi sohasiga zamonaviy axborot-
kommunikatsiya
texnologiyalari
va innovatsion
loyihalarni
joriy
etish,
taʼlim
sifatini
baholash
bo‘yicha
xalqaro
tadqiqotlarda
ishtirok
etishning
meʼyoriy
asoslari
yaratilmoqda.
[1,
22]
“Milliy o‘quv dasturi bo‘yicha yangi metodikalarga o‘qituvchilarni o‘qitish
maqsadida elektron malaka oshirish platformasi uchun 2026-yilga qadar jami
769 ta videodars yaratish”
muhim ustuvor vazifa sifatida belgilandi.
Bu
taʼlim
jarayonida
bo‘lajak
boshlang‘ich
sinf o‘qituvchilarini metodik tayyorgarliklarini yangi pedagogik texnologiyalar va
xalqaro baholash dasturlari asosida takomillashtirish imkoniyatlarini kengaytiradi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi “2022-
2026 yillarga mo‘ljallangan yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi
to‘g‘risida” PF-60-son Farmoni, 2020-yil 7-maydagi “Matematika sohasidagi
taʼlim sifatini oshirish va ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirish chora-tadbirlari
to‘g‘risida” PF-4708-son, 2018-yil 5-iyundagi “Oliy taʼlim muassasalarida taʼlim
sifatini oshirish va ularning mamlakatda amalga oshirilayotgan keng qamrovli
islohotlarda faol ishtirokini taʼminlash bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar
to‘g‘risida” PQ-3775-sonli qarorlari, 2017-yil 20-apreldagi “Oliy taʼlim tizimini
yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” PQ-2909-sonli hamda Vazirlar
Mahkamasining 2018-yil 8-dekabrdagi “Xalq taʼlimi tizimida taʼlim sifatini
4
baholash sohasidagi xalqaro tadqiqotlarni tashkil etish chora-tadbirlari
to‘g‘risida”gi 997-sonli qarori, shuningdek, mazkur sohaga tegishli boshqa
meʼyoriy-huquqiy hujjatlarda belgilangan vazifalarni amalga oshirishda ushbu
dissertatsiya ishi muayyan darajada xizmat qiladi. [12, 6]
Dostları ilə paylaş: |